mały|Dmitrij Odiniec Dmitrij Michajłowicz Odiniec, ros. Дмитрий Михайлович Одинец (ur. 7 stycznia 1883 roku w Petersburgu, zm. 10 maja 1950 roku w Kazaniu) – rosyjski, a następnie emigracyjny pedagog i wykładowca akademicki, historyk, pisarz i publicysta, działacz polityczno-społeczny, minister do spraw wielkorosyjskich w rządzie ukraińskim, radziecki profesor.
W 1901 roku ukończył gimnazjum jarosławskie w Sankt Petersburgu, po czym wstąpił na miejscowy uniwersytet. W 1902 roku studiował też na instytucie archeologicznym. W latach 1903–1904 słuchał wykładów na wydziale historyczno-filologicznym uniwersytetu w Berlinie. Od 1906 roku działał w Grupie Pracy, wchodząc później w skład komitetu centralnego. Po ukończeniu studiów w 1907 roku, współpracował z historykiem W. I. Siergiejewiczem. Wkrótce został nauczycielem historii w petersburskich gimnazjach. W 1908 roku objął funkcję profesora historii prawa rosyjskiego na kursach historyczno-literackich i prawniczych N. P. Rajewa na wolnym uniwersytecie kobiecym. W 1910 roku wybrano go dyrektorem prywatnego gimnazjum męskiego S. A. Stołbcowa. Od 1911 roku był profesorem historii prawa rosyjskiego i sekretarzem wydziału prawniczego instytutu psychologicznego. Ponadto przewodniczył oddziałowi szkoleniowemu Petersburskiego Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych i przewodniczącym Rady Wasileostrowskich Kursów Historyczno-Literackich. W sierpniu 1917 roku – na polecenie Rządu Tymczasowego – przybył do Kijowa, gdzie objął funkcję przewodniczącego miejscowego oddziału Ludowo-Socjalistycznej Partii Pracy. Był też profesorem kijowskiego uniwersytetu. Jednocześnie został zastępcą sekretarza generalnego spraw narodowych, a następnie ministrem do spraw wielkorosyjskich w rządzie ukraińskim. Opuścił to stanowisko po dojściu do władzy hetmana Pawło Skoropadskiego. Objął funkcję przewodniczącego kijowskiego komitetu Związku Odrodzenia Rosji. W grudniu 1919 roku przyjechał do Odessy, gdzie przeszedł kurs karabinów maszynowych. W szeregach oddziału wojsk Białych przekroczył granicę z Rumunii, gdzie go internowano. W maju 1920 roku zamieszkał w Królestwie SHS. Objął funkcję dyrektora gimnazjum w Belgradzie. Następnie przyjechał do Warszawy, gdzie został członkiem rosyjskiej komisji szkolnej. Jednocześnie działał w Rosyjskim Komitecie Politycznym, odpowiadając za zagadnienie położenia Rosjan w obozach dla internowanych. Po konflikcie z Borisem W. Sawinkowem wyjechał do Francji w 1921 roku W Paryżu został sekretarzem generalnym Rosyjskiego Związku Akademickiego we Francji. Od 1922 roku był profesorem na Sorbonie, zaś od 1923 roku w Instytucie Franko-Rosyjskim Nauk Społecznych, Politycznych i Prawniczych. Cotygodniowo prowadził publiczne wykłady dotyczące rosyjskiej historii. Ponadto dawał odczyty związane z historią rosyjskiego prawa i oświaty narodowej. W latach 1924–1925 wykładał w Rosyjskim Uniwersytecie Ludowym w Pradze. Wybrano go sekretarzem Rosyjskiej Ligi Praw Człowieka i Obywatela. Działał w Stowarzyszeniu Pomocy Rosyjskim Chorym. Od 1928 roku przewodniczył Rosyjskiemu Stowarzyszeniu Pedagogicznemu, zaś od 1929 roku Rosyjskiemu Związkowi Akademickiemu we Francji. Założył Rosyjski Uniwersytet Ludowy w Paryżu. Był autorem licznym prac naukowych. Pisał artykuły do pism „Poslednije nowosti” i „Sowriemiennyje zapiski”. Od końca lat 20. działał w masonerii. W 1933 roku stanął na czele kierownictwa Biblioteki Turgieniewskiej. Od 1935 roku kierował Centralnym Komitetem Puszkińskim. W 1938 roku wszedł w skład grupy „Licom k Rossii”. Po zajęciu Francji przez wojska niemieckie latem 1940 roku, stracił to stanowisko. W marcu 1941 roku złożył wniosek do ambasady ZSRR o otrzymanie obywatelstwa radzieckiego i powrót do ojczyzny. Po ataku Niemców na Związek Sowoecki 22 czerwca 1941 roku, został aresztowany i osadzony w obozie dla internowanych w Compiègne, gdzie zorganizował grupę rosyjskich uczonych dla działalności oświatowej. Kiedy zachorował, przeniesiono go do szpitala wojskowego w Paryżu. Po wyleczeniu wypuszczono go na wolność. Jesienią 1943 roku wstąpił do konspiracyjnej organizacji proradzieckiej Związek Patriotów Rosyjskich we Francji. Zaczął pracować w redakcji pisma „Russkij patriot”. Po wyzwoleniu Paryża latem 1944 roku, wszedł w skład Komitetu Centralnego organizacji „Sowietskij patriot”, kierując jednocześnie oddziałem prawniczym. Ponadto objął funkcję redaktora naczelnego pisma „Russkij patriot” (przemianowanego na „Sowietskij patriot”). Utrzymywał ścisły kontakt z radzieckim konsulatem generalnym. Działał też w Związku Rosyjskich Pisarzy i Dziennikarzy. Latem 1946 roku otrzymał obywatelstwo radzieckie. W 1947 roku został nauczycielem i jednocześnie zastępcą przewodniczącego rady pedagogicznej szkoły radzieckiej w Paryżu. W listopadzie tego roku, po aresztowaniu większości członków kierownictwa organizacji przez Francuzów, stanął na jej czele. W połowie marca 1948 roku został aresztowany, po czym deportowano go do radzieckiej strefy okupacyjnej Niemiec. Po przybyciu do ZSRR zamieszkał w Kazaniu, zostając profesorem wydziału prawniczego miejscowego uniwersytetu. W 1965 roku żona przekazała osobiste archiwum prof. Odińca Bibliotece Naukowej Kazańskiego Uniwersytetu.
Linki zewnętrzne Biografia Dmitrija M. Odińca (jęz. rosyjski) Kolejna biografia Dmitrija M. Odińca (jęz. rosyjski)
Bibliografia Золотая книга эмиграции. Русская эмиграция первой трети XX века, 1996
Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Petersburskiego Kategoria:Biali (wojna domowa w Rosji) Kategoria:Biali emigranci rosyjscy Kategoria:Internowani we Francji w czasie II wojny światowej Kategoria:Ludzie urodzeni w Petersburgu Kategoria:Politycy Ukraińskiej Republiki Ludowej Kategoria:Rosyjscy emigranci w II Rzeczypospolitej Kategoria:Rosyjscy historycy Kategoria:Urodzeni w 1883 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Kazańskiego Kategoria:Zmarli w 1950