Skunks ogoniasty, skunks długoogoniasty (Mephitis macroura) – gatunek drapieżnego ssaka należącego do rodziny skunksowatych (Mephitidae).
Pochodzenie nazwy Nazwa rodzajowa Mephitis pochodzi od łacińskiego słowa mephit, co oznacza „nieprzyjemny zapach”. Natomiast nazwa gatunkowa pochodzi z języka greckiego (macro = duży, oura = ogon).
Rozmieszczenie geograficzne Skunks ogoniasty spotykany jest na południu USA (w Arizonie, Nowym Meksyku i Teksasie), Meksyku, Hondurasie, Nikaragui i północno-zachodnich rejonach KostarykiJanzen, D., W. Hallwachs. 1982. The hooded skunk, Mephitis macroura, in lowland northwestern Costa Rica. Brenesia, 19/20: 549-552.Packard, R. 1965. Range extension of the hooded skunk in Texas and Mexico. Journal of Mammalogy, 46/1: 102..
Systematyka Wyróżnia się 4 podgatunki skunksa ogoniastego: Mephitis macroura eximus, żyjący w stanie Veracruz w Meksyku. Mephitis macroura macroura, żyjący w południowym Meksyku i Gwatemali. Mephitis macroura milleri, żyjący w północnym Meksyku i Stanach Zjednoczonych. Mephitis macroura richardsonii, żyjacy w środkowym i południowym Meksyku, Nikaragui i KostaryceHall, E., R. Dalquest. 1950. Geographic range of the hooded skunk, Mephitis macroura, with description of a new subspecies from Mexico. University of Kansas Publications, Museum of Natural History, 1: 579-580..
Habitat Tereny zamieszkiwane przez skunksa ogoniastego są bardzo różnorodne: od suchych trawiastych stepów do lasów nizinnych i terenów górskich do wysokości 2400 m n.p.m. Wybierają tereny o zróżnicowanym, kamienistym podłożu porośnięte zróżnicowana roślinnością i znajdujące się w pobliżu strumieni i innych zbiorników wodnych. Największe zagęszczenia skunksa (1,7 osobnika na km²) występują w stanie Oaxaca w Meksyku, gdzie preferują łąki, bagna i zaroślaBailey, V. 1932. Mammals of New Mexico. North American Fauna, 53: 1-412.Cervantes, F., J. Loredo, J. Vargas. 2002. Abundance of sympatric skunks (Mustelidae: Carnivora) in Oaxaca, Mexico. Journal of Tropical Ecology, 18/3: 463-469.Davis, W., R. Russell. 1954. Mammals of the Mexican state of Morelos. Journal of Mammalogy, 35/1: 63-80.Hubbard, J. 1972. Hooded skunk on the Mogollon Plateau, New Mexico. The Southwestern Naturalist, 16/3 & 4: 458.Reid, F. 1997. A field guide to the mammals of Central America & southeast Mexico. New York: Oxford University Press, Inc.. Poszczególne podgatunki różnią się nieco preferencjami środowiskowymi. M. m. milleri i M. m. macroura wybierają tereny o klimacie umiarkowanym, przy czym M. m. macroura wybiera tereny górzyste. M. m. eximus jest endemiczny dla nizinnych suchych równinach nadmorskich. M. m. richardsoni spotykany jest w lasach liściastych.
Morfologia Skunks ogoniasty różni się od skunksa zwyczajnego dłuższymi włosami na grzbiecie i szyi tworzącymi kryzę. Ponadto mają puszysty ogon z długimi białymi i czarnymi włosami. Są nieco mniejsze i bardziej smukłe od skunksów zwyczajnych, ale większe od skunksika plamistego. Nos mają nieco rozszerzony, ale nie sprawia on wrażenia ryjka jak u skunksów z rodzaju Conepatus. Samice skunksa ogoniastego mają 5 par sutek, podczas gdy u skunksów zwyczajnych jest ich 6Cahalane, V. 1961. Mammals of North America. New York: MacMillan Company.Coues, E. 1877. Fur-bearing animals: a monograph of North American Mustelidae. Department of Interior, United States Geological Survey of Territories, Miscellaneous Publications, 8: 1-348.Godin, A. 1982. Striped and hooded skunks. Pp. 674-687 in J Chapman, G Feldhamer, eds. Wild Mammals of North America: biology, management, and economics. Baltimore: Johns Hopkins University Press.. Całkowita długość ciała waha się od 55,8 cm do 79,0 cm. Długość ogona od 35,7 cm do 40,0 cm. Długość tylnych łap wynosi od 6,0 cm do 6,8 cm, a wysokość od ziemi do ramion od 17,8 cm do 20,3 cm. Samce są z reguły większe od samic średnio o 15%, mają dłuższą czaszkę i proporcjonalnie krótszą resztę ciała. Masa ich wynosi od 0,4 kg do 2,7 kg. Formuła zębowa jest taka sama jak u skunksa zwyczajnego: I 3/3, C 1/1, P 3/3, M 1/2 dla 34 zębów w pysku. M. m. macroura i M. m. milleri są z reguły nieco większe od M. m. eximus i M. m. richardsoni. M. m. milleri mają najdłuższą czaszkę spośród wszystkich podgatunków (samce 6,0 cm samice 5,6 cm) i największy stosunek długości ogona do reszty ciała. M. m. macroura ma krótszą czaszkę (samce 5,6 cm, samice 5,4 cm) i krótszy ogon w stosunku do długości ciała. Oba podgatunki mają więcej białej sierści niż czarnej w przeciwieństwie do dwóch pozostałych. M. m. eximus można odróżnić od M. m. richardsoni na podstawie względnej długości ogona, który u pierwszego podgatunku jest większy od długości reszty ciała, a u drugiego mniejszyHwang, Y., S. Larivière. 2001. Mephitis macroura. Mammalian Species, 686: 1-3.Rosatte, R. 1987. Striped, spotted, hooded, and hog-nosed skunk. Pp. 599-613 in M Nowak, J Baker, M Obbard, B Malloch, eds. Wild furbearer management and conservation in North America. Toronto: Ontario Ministry of Natural Resources.. Zmienność ubarwienia skunksa jest bardzo duża. Można wyróżnić trzy typy: białogrzbiety, czarnogrzbiety i całkowicie czarny. Białogrzbiete oprósz białego szerokiego pasa na grzbiecie z reguły mają jeszcze boczne białe pasy ciągnące się wzdłuż całego ciała. Czarnogrzbiete mogą mieć boczne białe pasy, a z reguły w tylnej części ciała mają wyraźne białe łaty. Formy całkowicie czarne występują tylko u M. m. richardsoni. Od strony brzusznej futro może być białe, nakrapiane lub całkowicie czarne. Na czarnym pysku mają biały pas ciągnący się między zielonymi oczami od nosa przez całą głowę do tyłu szyiAnderson, S. 1972. Mammals of Chihuahua: taxonomy and distribution. Bulletin of the American Museum of Natural History, 148/2: 383-384.Armstrong, D., K. Jones, Jr., E. Birney. 1972. Mammals from the Mexican state of Sinaloa. III. Carnivora and Artiodactyla. Journal of Mammalogy, 53/1: 48-61.Howell, A. 1901. Revision of the skunks of the genus Chincha. North American Fauna, 20: 8-63.Stankowich, T., T. Caro, M. Cox. 2011. Bold coloration and the evolution of aposematism in terrestrial carnivores. Evolution, 65/11: 3090-3099..
Behawior Są zwierzętami nocnymi z największą aktywnością o zmierzchu. Przemieszczają się wzdłuż dróg, strumieni, skał w poszukiwaniu pokarmu. Zjadają głównie owady siedzące na powierzchni ziemi lub traw, rzadko kopią glebę w poszukiwaniu larw, jak to robią skunksy rodzaju Cenopatus. W przeciwieństwie do skunksa zwyczajnego są lękliwe i unikają kontaktów z człowiekiem. Penetrują zazwyczaj areał o powierzchni 2,8 do 5 km²Ceballos, G., A. Miranda. 1986. Los mamifros de Chamela, Jalisco: manual de campo. Mé́xico City: Universidad Nacional Autonoma de México.. Jak wszystkie skunksowate także skunksy długoogoniaste produkują bardzo śmierdzący aerozol w gruczołach okołoodbytowych. Ich głównym składnikiem są tioalkohole i metylocholina. Ma on ostry i trwały zapach, i jest silnym środkiem łzowym. Przestraszony skunks podnosi ogon, zwija się w literę „U” i może wystrzelić w kierunku napastnika strumień aerozolu na odległość 2–3 m. W przeciwieństwie do skunksa zwyczajnego, skunks ogoniasty rzadko stosuje tego typu zachowanie obronne względem ludziHoward, W., R. Marsh. 1982. Spotted and hog-nosed skunks. Pp. 664-673 in J Chapman, G Feldhamer, eds. Wild Mammals of North America: biology, management, and economics. Baltimore: Johns Hopkins University Press.Patton, R. 1974. Ecological and behavioural relationships of the skunks of Trans Pecos Texas. Ph.D. Dissertation, Texas A&M University, 1: 1-199.Wood, W., B. Sollers, G. Dragoo, J. Dragoo. 2002. Volatile components in defensive spray of the hooded skunk, Mephitis macroura. Journal of Chemical Ecology, 28/9: 1865-1870..
Rozmnażanie Ruja występuje raz w roku od końca lutego do marca. Ciąża trwa dwa miesiące. Młode przychodzą na świat w początku maja i czerwcu. Notowane są przypadki porodów we wrześniu i październiku, co być może związane jest z powtórzeniem rui w czerwcu po stracie miotu lub poronieniu. Samice rodzą średnio 6 młodych (od 3 do 8). Niewiele jest doniesień o opiece nad potomstwem, która najprawdopodobniej sprawują tylko samice, podobnie jak u skunksa zwyczajnegoWade-Smith, J., B. Verts. 1982. Mephitis mephitis. Mammalian Species, 173: 1-7.. Jak dotąd w literaturze naukowej opisana została jedna samica skunksa długoogoniastego prowadząca dwumiesięczne młode na żerowisko.
Długość życia W niewoli żyją trzy lata. Najprawdopodobniej na wolności żyją krócej. Przyczyną ich większej śmiertelności w środowisku może być drapieżnictwo, choroby i pasożyty w tym leptospiroza.
Pokarm Są wszystkożerne. Jedzą owady, małe kręgowce, jaja ptasie, owoce i odpadki zostawione przez ludzi. Obserwowano, jak skunksy z Kostaryki przerzucały jaja z przednich kończyn do tylnych i kruszyły skorupkę. Zawartość ich żołądka stanowią 74,3% owady, 12% tkanki kręgowców a tylko 1% stanowi pokarm roślinnyHall, E. 1981. The mammals of North America, Second Edition. New York: John Wiley & Sons..
Drapieżnictwo Skunksy ogoniaste są stałym elementem diety dużych drapieżników takich jak kojoty (Canis latrans) i puchacze wirginijskie (Bubo virginianus). W przypadku dostrzeżenia drapieżnika skunksy długoogoniaste wolą uciec, schować się w norze lub pod kaktusami, niż stosować zachowanie obronne właściwe dla skunksówReed, C., W. Carr. 1949. Use of cactus as protection by hooded skunk. Journal of Mammalogy, 50/1: 79-80..
Rola w ekosystemie Jako wielki amator owadów, generalista i oportunista, skunks ogoniasty reguluje liczebność różnych gatunków w tej grupie zwierząt i przyczynia się do zwiększenia różnorodności gatunkowej. Jednocześnie jest rezerwuarem wielu chorób i pasożytów. Są to między innymi: glisty Physaloptera maxillaries, Skrjabingylus chiwoodorum i Skrjabingylus santaceciliae oraz pchły z rodziny Pulicidae. Tylko u kilku osobników stwierdzono wirus wścieklizny a u jednego przypadek kociej nosówkiCarreno, R., K. Reif, S. Nadler. 2005. A new species of Skrjabingylus Petrov, 1927 (Nematoda: Metastrongyloidea) from the frontal sinuses of the hooded skunk, Mephitis macroura (Mustelidae). Journal of Parasitology, 91/1: 102-107.Hass, C., J. Dragoo. 2006. Rabies in hooded and striped skunks in Arizona. Journal of Wildlife Diseases, 42/4: 825-829.Oertli, E., P. Wilson, P. Hunt, T. Sidwa, R. Rohde. 2009. Epidemiology of rabies in skunks in Texas. JAVMA, 234/5: 616-620..
Zagrożenia i ochrona Jest pospolity w całym Meksyku i na południu USA. Nie jest zagrożony rozwojem rolnictwa gdyż zamieszkuje tereny nie nadające się do tych celów. W czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN wymieniany jest jako gatunek najmniejszej troskiCuarón, A., F. Reid, K. Helgen. 2013. "IUCN Red List of Threatened Species" (On-line). Mephitis macroura. Accessed October 26, 2013 at www.iucnredlist.org..
Przypisy
Kategoria:Skunksowate Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1832 roku