thumb|Granica polsko-czeska, Leszna Górna, ul. Miodowa – znak gran. nr 57/2 (maj 2018) Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Dzięgielów/Leszna Górna – zlikwidowany podstawowy pododdział Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę graniczną na granicy polsko-czechosłowackiej.

Strażnica w Straży Granicznej w Lesznej Górnej – zlikwidowana graniczna jednostka organizacyjna Straży Granicznej realizująca zadania bezpośrednio w ochronie granicy państwowej z Czechosłowacją/Republiką CzeskąOd 1 stycznia 1993 z Republiką Czeską..

Formowanie i zmiany organizacyjne

Strażnica została sformowana po 1946 w strukturze 44 komendy odcinka Ustroń jako 203a strażnica WOP (Dzięgielów).

W związku z reorganizacją oddziałów WOP, 24 kwietnia 1948 strażnica została włączona w struktury 61 batalionowi Ochrony Pogranicza, a 1 stycznia 1951 41 batalionu WOP w Ustroniu.

15 marca 1954 wprowadzono nową numerację strażnic, a strażnica WOP Dzięgielów I kategorii otrzymała nr 209 w skali kraju. 11 grudnia 1954 209 strażnicę WOP DzięgielówAktualny właściciel nieruchomości p. Glajcar Przeniesiono do nowych budynków we wsi Leszna Górna.

W 1957 rozformowano 41 batalion WOP UstrońZarządzenie MSW nr 034/57/WW z dnia 21.02.1957 (). i strażnicę włączono w struktury 42 batalionu WOP w Cieszynie.

31 grudnia 1959 była jako 26 strażnica WOP III kategorii Leszna Górna. 1 stycznia 1964 była jako 27 strażnica WOP lądowa III kategorii Leszna Górna.

W 1976, w związku z przejściem na dwuszczeblowy system dowodzenia, strażnicę podporządkowano bezpośrednio pod sztab Górnośląskiej Brygady WOP w Gliwicach.

13 grudnia 1981 po wprowadzeniu stanu wojennego na terytorium kraju, dowódca GB WOP wewnętrznym rozkazem w miejscu stacjonowania poszczególnych batalionów, utworzył tzw. „wysunięte stanowiska dowodzenia” (zalążek przyszłych batalionów granicznych), którym podporządkował strażnice znajdujące się na odcinkach dawnych batalionów granicznych. Brygada wykonywała zadania ochrony granicy i bezpieczeństwa państwa wynikające z dekretu o wprowadzeniu stanu wojennego.

W 1983 Strażnica WOP Leszna Górna włączona została w struktury Jednostki WOP im. Ziemi Cieszyńskiej w Cieszynie, a od połowy 1984 utworzonego batalionu granicznego WOP Cieszyn, jako Strażnica WOP Lądowa rozwinięta kat. I w Lesznej Górnej.

Od 1989 stopniowo, po odejściu żołnierzy służby zasadniczej do rezerwy, strażnicę rozwiniętą przekształcano w strażnicę na czas „P” kadrową i funkcjonowała do 15 maja 1991. Żołnierze służby zasadniczej WOP z ostatnich poborów nadal pełnili służbę w strażnicy już po utworzeniu Straży Granicznej, równolegle z przyjętymi do służby kandydackiej funkcjonariuszami SG.

Straż Graniczna: 15 maja 1991 po rozwiązaniu Wojsk Ochrony Pogranicza, 16 maja 1991 trażnica w Lesznej Górnej przejęta została przez Beskidzki Oddział Straży GranicznejZarządzenie nr 021 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 7.05.1991 utworzono Beskidzki OSG według etatu nr 44/06. w Cieszynie i przyjęła nazwę Strażnica Straży Granicznej w Lesznej Górnej.

1 grudnia 1998 Decyzją nr 34 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 5 sierpnia 1998Decyzja nr 34 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 5.08.1998 w sprawie powołania zespołów do spraw nadzoru nad likwidacją Beskidzkiego OSG oraz rodzajów czynności likwidacyjnych. Polecił w niej przekazać podległe jednostki organizacyjne, majątek i sprzęt komendantom Karpackiego OSG i Śląskiego OSG., Strażnica SG w Lesznej Górnej włączona została w struktury Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu.

W 2000 rozpoczęła się reorganizacja struktur Straży Granicznej związana z przygotowaniem Polski do wstąpienia, do Unii Europejskiej i przystąpieniem do Traktatu z Schengen. Podczas restrukturyzacji wprowadzono kompleksową ochronę granicy już na najniższym szczeblu organizacyjnym tj. strażnica i graniczna placówka kontrolna. Wprowadzona całościowa ochrona granicy zniosła podział na graniczne jednostki organizacyjne ochraniające tylko tzw. „zieloną granicę” i prowadzące tylko kontrole ruchu granicznego. W wyniku tego, 2 stycznia 2003 nastąpiło zniesie strażnicy SG w Lesznej GórnejZarządzenie nr 058 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 13.12.2002 zmieniające zarządzenie w sprawie organizacji wchodzących w skład Straży Granicznej komend, strażnic, granicznych placówek kontrolnych, dywizjonów, pododdziałów odwodowych oraz ośrodków szkolenia w ramach III etapu realizacji programu dostosowania Straży Granicznej do standardów Schengen, polegającą na włączeniu wytypowanych strażnic w struktury gpk. W wyniku przeprowadzonej reorganizacji we wszystkich oddziałach SG 62 strażnice zostały włączone w struktury gpk.. Ochraniany przez strażnicę odcinek granicy państwowej przejęła Graniczna Placówka Kontrolna Straży Granicznej w Lesznej Górnej (GPK SG w Lesznej Górnej), a obiekt został przekazany gminie, następnie sprzedany osobie prywatnej.

Ochrona granicy Od 1947 na odcinku strażnicy WOP Leszna Górna funkcjonował PPK MRG, gdzie kontrolę graniczną i celną osób, towarów oraz środków transportu wykonywała załoga strażnicy: Przejściowy Punkt Kontrolny MRG Leszna Górna.

1 stycznia 1964, na ochranianym odcinku funkcjonowały przejścia graniczne małego ruchu granicznego (mrg), gdzie kontrolę graniczną i celną osób, towarów oraz środków transportu wykonywała załoga strażnicy: Leszna Górna-Horní Líštná Puńców-Kojkovice.

W 1959 26 strażnica WOP III kategorii Leszna Górna: Linia rozgraniczenia z: Placówką WOP nr 1 Poniwiec kategorii II: włącznie znak graniczny nr III/235 w kierunku północnym wyłącznie Cisownica, wyłącznie Kozakowice, dalej do południowego skraju jeziora Skoczów, Skoczów.

Do lutego 1976 Strażnica WOP Leszna Górna ochraniała odcinek granicy państwowej: Włącznie znak gran. nr III/249, wyłącznie znak gran. nr III/275.

W lutym 1976, odcinek strażnicy został wydłużony po przejęciu części odcinka granicy państwowej: Placówki WOP Poniwiec, od znaku gran. nr III/249, włącznie do znaku gran. nr III/246. Strażnicy WOP Cieszyn, od znaku gran. nr III/275, wyłącznie do znaku gran. nr III/279.

Do 31 grudnia 1989, rozwinięta Strażnica Lądowa WOP Leszna Górna I kategorii, a od 10 kwietnia 1990 do 15 maja 1991 skadrowana Strażnica WOP Leszna Górna, ochraniała odcinek granicy państwowej: Włącznie znak gran. nr III/246, wyłącznie znak gran. nr III/279. W okresie zimowym pas śnieżny sprawdzany był minimum: na głównym kierunku dwukrotnie, na pozostałym raz w ciągu doby: Na korzyść strażnicy WOP Cieszyn, do znaku gran. nr III/280. Współdziałała w zabezpieczeniu granicy państwowej z: Strażnicami WOP w: Cieszynie i Poniwcu Sekcja Zwiadu WOP w Cieszynie W ochronie granicy dowódcy strażnicy ściśle współpracowali ze swoimi odpowiednikami tj. naczelnikami placówek OSH (Ochrana Statnich Hranic) CSRS.

Straż Graniczna: W okresie 16 maja 1991–1 stycznia 2003, Strażnica SG w Lesznej Górnej ochraniała odcinek granicy państwowej: Włącznie od znaku gran. nr I/46, wyłącznie do znaku gran. nr I/79. W okresie zimowym pas śnieżny sprawdzany był: Na korzyść strażnicy SG w Cieszynie (od 15 października 2002 GPK SG w Cieszynie) do znaku gran. nr I/80. Komendanci strażnicy/placówki współdziałali w zabezpieczeniu granicy państwowej z placówkami po stronie czeskiej cizinecké policie RCPP.

W 2000 na odcinku strażnicy została utworzona GPK SG w Lesznej Górnej, której załoga wykonywała kontrolę graniczną osób, towarów i środków transportu w przejściu granicznym: Leszna Górna-Horní Líštná.

Wydarzenia 1956 – koniec czerwca, początek lipca w okresie tzw. „Wypadków poznańskich”, przy linii granicznej i w strefie działania, odnajdywano pakunki zawierające ulotki z tzw. „bibułą”, przytwierdzone do balonów leżących na ziemi. W związku z masowością zjawiska, żołnierze otrzymali zezwolenie na użycie broni, celem zestrzelenia nisko przelatujących balonów (nawet jeśli znajdowały się na terytorium czechosłowackim, ale w zasięgu ognia – to samo czynili pogranicznicy czechosłowaccy). 13 grudnia 1981–22 lipca 1983 – (stan wojenny w Polsce), normę służby granicznej dla żołnierzy podwyższono z 8 do 12 godzin na dobę. Ścisłą kontrolą objęto całą strefę nadgraniczną, zamknięte zostały szlaki turystyczne. W stan gotowości były postawione pododdziały odwodowe.

Strażnice sąsiednie 203 strażnica WOP Polana ⇔ 204 strażnica WOP Punców – po 1946 208 strażnica WOP Poniwiec ⇔ 210 strażnica WOP Puńców – 1954 1 placówka WOP Poniwiec II kategorii ⇔ 25 strażnica WOP Cieszyn I kategorii – 1.01.1960 28 placówka WOP Poniwiec lądowa II kategorii ⇔ 26 strażnica WOP Cieszyn lądowa I kategorii – 1.01.1964 Strażnica WOP Poniwiec I kategorii ⇔ Strażnica WOP Cieszyn I kategorii – do 9.04.1990 Strażnica kadrowa WOP Poniwiec ⇔ Strażnica kadrowa WOP Cieszyn – 10.04.1990–15.05.1991 Straż Graniczna: Strażnica SG w Ustroniu-Poniwcu ⇔ Strażnica SG w Cieszynie – 16.05.1991–15.10.2002 Strażnica SG w Ustroniu-Poniwcu ⇔ GPK SG w Cieszynie – 16.10.2002–1.01.2003.

Komendanci/dowódcy strażnicy kpt. Julian Zawiślak por./kpt. Bolesław Cader (do 04.1966) kpt. Alojzy Dziambor (od 04.1966) kpt./mjr Józef Sołyga (był w 1976–9.03.1982) por./mjr Andrzej Wróbel (10.03.1982–1.04.1991Rozkaz nr 077 Ministra Spraw Wewnętrznych z 17.04.1991.)Wtórnik 2891/80 Komendanci strażnicy SG: mjr SG/ppłk SG Andrzej Wróbel (2.04.1991–1.01.2003) – do rozformowaniappłk SG Andrzej Wróbel 2.01.2003 ubył do GPK SG w Lesznej Górnej na stanowisko zastępcy komendanta GPK SG..

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Fotopolska.eu – Strażnica WOP Leszna Górna .

Leszna Górna Leszna Górna Kategoria:Leszna Górna Leszna Górna Kategoria:Dzięgielów Leszna Górna Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1946 Kategoria:Polskie jednostki graniczne rozwiązane w 2003