Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Rozporitz/Porajów – zlikwidowany podstawowy pododdział graniczny Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę graniczną na granicy z Niemiecką Republiką DemokratycznąOd 3 października 1990 z RFN. i Czechosłowacją.

Strażnica Straży Granicznej w Porajowie – zlikwidowana graniczna jednostka organizacyjna polskiej straży granicznej realizująca zadania bezpośrednio w ochronie granicy państwowej z Republiką Federalną Niemiec i Republiką CzeskąDo 31 grudnia 1992 z Czechosłowacją, od 1 stycznia 1993 z Czechami..

Formowanie i zmiany organizacyjne Strażnica została sformowana w 1945 w strukturze 3 komendy odcinka Bogatynia jako 13 strażnica WOP (Rozporitz) o stanie 56 żołnierzy. Kierownictwo strażnicy stanowili: komendant strażnicy, zastępca komendanta do spraw polityczno-wychowawczych i zastępca do spraw zwiadu. Strażnica składała się z dwóch drużyn strzeleckich, drużyny fizylierów, drużyny łączności i gospodarczej. Etat przewidywał także instruktora do tresury psów służbowych oraz instruktora sanitarnego.

W 1947, strażnica została przeformowana na strażnicę II kategorii o stanie 43 wojskowych.

W związku z reorganizacją oddziałów WOP, 24 kwietnia 1948 strażnica nr 13 Porajów została włączona w struktury 16 batalionu Ochrony Pogranicza, a 1 stycznia 1951 83 batalionu WOP w Bogatyni.

Od 15 marca 1954 wprowadzono nową numerację strażnic na szczeblu krajowym, a strażnica Porajów II kategorii otrzymała nr 17 w skali kraju.

W 1956, rozpoczęto numerowanie strażnic na poziomie brygady. Strażnica II kategorii Porajów była 17 w 8 Brygadzie Wojsk Ochrony Pogranicza i włączona w struktury 83 batalionu WOP w Bogatyni.

1 stycznia 1960 po kolejnej zmianie numeracji, strażnica posiadała numer 12 i zakwalifikowana była do kategorii II w 8 Łużyckiej Brygadzie WOP, w strukturach 83 batalionu WOP w Bogatyni.

1 stycznia 1964 strażnica WOP nr 11 Porajów uzyskała status strażnicy lądowej i zaliczona została do I kategorii w strukturach 83 batalionu WOP w Bogatyni thumb|Żołnierz WOP przy tablicy informacyjnej w rej. Bogatyni (1986) 1 czerwca 1976, w związku z przejściem na dwuszczeblowy system dowodzenia, rozwiązano 83 batalion WOP w Bogatyni. W jego miejsce zorganizowano sekcję zwiadu, kompanie odwodową. Strażnice podporządkowano bezpośrednio pod sztab Łużyckiej Brygady Wojsk Ochrony Pogranicza w Lubaniu. Strażnica WOP Porajów do 15 maja 1991 funkcjonowała w strukturach Łużyckiej Brygady Wojsk Ochrony Pogranicza. Straż Graniczna: Po rozwiązaniu Wojsk Ochrony Pogranicza, 16 maja 1991 strażnica w Porajowie weszła w podporządkowanie Łużyckiego Oddziału Straży Granicznej i przyjęła nazwę Strażnica Straży Granicznej w Porajowie (Strażnica SG w Porajowie).

W 2002, strażnica miała status strażnicy SG I kategoriiZarządzenie Komendanta Głównego Straży Granicznej nr 3 z 11.01.2002..

Ochrona granicy

13 grudnia 1981–22 lipca 1983 – (stan wojenny w Polsce), normę służby granicznej dla żołnierzy podwyższono z 8 do 12 godzin na dobę. Patrole wysyłane w teren zostały wzmocnione. Wyeliminowano służby składające się z jednego żołnierza. Ścisłą kontrolą objęto całą strefę nadgraniczną, a ruch w strefie nadgranicznej został znacznie ograniczony. W stan gotowości były postawione wszystkie pododdziały odwodowe. Mimo utrudnionych warunków nie zaprzestano współpracy z ludnością pogranicza.

Wydarzenia 1964 – na zagrożonych odcinkach strażnic lądowych w miejsce dotychczas przestarzałej sygnalizacji świetlnej rozpoczęto instalowanie urządzeń sygnalizacyjnych na podczerwień tzw. US-y. Strażnice na których zostały zainstalowane te urządzenia nazwano strażnicami technicznymi, urządzenia te bowiem wymagały dobrze wyszkolonej obsługi do prawidłowego wykonania instalacji, zorganizowania właściwej eksploatacji i konserwacji. Główna uwaga w pełnieniu służby granicznej skupiała się na dozorze zainstalowanych na strażnicach urządzeń, które w dzień i w nocy zapewniały ciągłość ochrony granicy na całym ochranianym odcinku. Z powodu polepszenia warunków służby dotychczasowe stany osobowe strażnic zostały zmniejszone bez uszczerbku dla ochrony granicy państwowej . thumb|Żołnierz WOP grający na akordeonie, widoczna tablica nadania im. kpt. Stepana Wajdy strażnicy WOP Porajów (1969) 1967 – 9 maja w Łużyckiej Brygadzie WOP z okazji święta narodowego Czechosłowacji odbyła się uroczystość nadania imienia kapitana Stepana Wajdy strażnicy WOP w PorajowieWojskowy Przegląd Historyczny Nr 3(43), Warszawa 1967, s. 391.. thumb|Żołnierze WOP zwiadowcy-motocykliści na motocyklach WSK-125 przy znaku gran. nr 1 na trójstyku PRL–ČSRS–NRD (1987) 1976 – wycofano z granicy rowery, zastępując je motocyklami małolitrażowymi; WSK-175 dla kadry i WSK-125 dla żołnierzy służby zasadniczej (5–13 motocykli w zależności od obsady i na jakiej granicy). Wyposażone w łączność radiową motocykle stały się podstawowym środkiem transportu w służbie patrolowej i rozpoznawczej.

Strażnice sąsiednie thumb 12 strażnica WOP Markersdorf ⇔ 14 strażnica WOP Rogenau – 1946 13a strażnica OP Białopole ⇔ 14 strażnica OP Trzciniec – 5.09.1949 16 strażnica WOP Białopole ⇔ 18 strażnica WOP Trzciniec I kat. – 15.03.1954 16 strażnica WOP Białopole III kat. ⇔ 18 strażnica WOP Trzciniec I kat. – 1956 13 strażnica WOP Białopole III kat. ⇔ 11 strażnica WOP Trzciniec II kat. – 1.01.1960 12 strażnica WOP Białopole lądowa III kat. ⇔ 10 strażnica WOP Trzciniec lądowa II kat. – 1.01.1964 Straż Graniczna: Strażnica SG w Bogatyni ⇔ Strażnica SG w Bratkowie – 16.05.1991.

Komendanci/dowódcy strażnicy ppor. Bernard Braunszweig (był 10.1946Rozkaz personalny dowódcy WOP nr 054 z 19.10.1946 ().) ppor. Jan Baniak (do 1952) chor. Stefan Ingier (1952–1953) chor. Stefan Bartos (1953–1986) ppor./por. Marek Wicik (1986–15.05.1991) Straż Graniczna: por. SG Marek Wicik (16.05.1991–był 09.1991).

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Strażnica WOP Porajów Kategoria:Strażnice Wojsk Ochrony Pogranicza Kategoria:Strażnice Łużyckiej Brygady WOP Kategoria:Strażnice Straży Granicznej III Rzeczypospolitej Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1945