Potamopyrgus – rodzaj ślimaków z podgromady przodoskrzelnych, grupujący małe i bardzo małe gatunki słonawo- i słodkowodne, występujące w ciekach, estuariach, wodach przybrzeżnych oraz małych i dużych zbiornikach wodnych Nowej Zelandii i wschodniej AustraliiWinterbourn M.J. 1970. The New Zealand species of Potamopyrgus (Gastropoda: Hydrobiidae). Malacologia 10: 283- 321. Jeden z gatunków, wodożytka nowozelandzka (Potamopyrgus antipodarum), jest gatunkiem inwazyjnym - zawlekany najprawdopodobniej z wodami balastowymi i przez migrujące zwierzęta, rozprzestrzenia się także na innych kontynentach (w Europie, Ameryce Północnej, Azji)Ponder W.F. 1988. Potamopyrgus antipodarum – a molluscan colonizer of Europe and Australia. Journal of Molluscan Studies 54: 271-285.Zaranko, D. T., D. G. Farara and F. G. Thompson. 1997. Another exotic mollusk in the Laurentian Great Lakes: the New Zealand native Potamopyrgus antipodarum (Gray 1843) (Gastropoda, Hydrobiidae)..
Cechy morfologiczne Zwierzęta z długimi, zaostrzonymi czułkami, oczy na słupkach. Muszle o zróżnicowanym kształcie (stożkowate, jajowato-stożkowate, wieżyczkowate) i urzeźbieniu (gładkie, o skrętach zaopatrzonych w kolce, kil, rzędy szczecinek), stosunkowo grubościenne. Otwór muszli jajowaty, z połączonymi brzegami. Wieczko cienkie, błoniaste, ze spiralnymi skrętami. Płytka środkowa raduli ma dwa lub więcej ząbków bazalnych, położonych z lewej i prawej strony Piechocki A. 1979. Mięczaki (Mollusca), Ślimaki (Gastropoda) W: Fauna słodkowodna Polski 7. PWN, Warszawa; str. 79-80..
Biologia i ekologia Zajmowane siedliska Organizmy eurytopowe, występują w różnych typach siedlisk słodko- i słonawowodnych, na różnych typach podłoży, zwykle jednak na niewielkich głębokościachWeatherhead M.A., James M.R. 2001. Distribution of macroinvertebrates in relation to physical and biological variables in the littoral zone of nine New Zealand lakes. Hydrobiologia 462: 115-129..
Odżywianie Zdrapywacze i filtratorzy. Odżywiają się detrytusem i glonami peryfitonowymi, niektóre mogą filtrować pokarm (fitoplankton, bakterie z błony powierzchniowej) z wody Reavell P.E. 1980. A study of the diets of some British freshwater gastropods. Journal of Conchology 30: 253-271.. W żołądku występuje pręcik krystaliczny
Rozmnażanie Żyworodne, mogą rozmnażać się partenogenetycznie.
Inne informacje Nie wydalają kwasu moczowego Ponder W.F. 1964. The freshwater Mollusca of New Zealand. Tane 10: 12-35..
Gatunki Rodzaj Potamopyrgus obejmuje następujące gatunki: Potamopyrgus antipodarum J. E. Gray, 1843 - (syn. Potamopyrgus jenkinsi) Potamopyrgus corolla (A. A. Gould, 1847) (gatunek typowy, z charakterystycznymi długimi kolcami na całej powierzchni muszli, stosunkowo duży – wys. muszli ok. 8 mm, endemit występujący na Nowej Zelandii) Potamopyrgus pupoides F. W. Hutton, 1882 (najmniejszy gatunek w rodzaju, wysokość muszli dorosłych osobników nie przekracza 2 mm, w przeciwieństwie do pozostałych gatunków, rozmnaża się wyłącznie amfigonicznie, a proporcje płci kształtują się jak 1:1; endemit występujący w wodach słonawych na Nowej Zelandii) Potamopyrgus estuarinus (Winterbourn, 1971) Potamopyrgus cresswelli F. M. Climo, 1974 - (syn. Potamopyrgus gardneri, Potamopyrgus manneringi) Potamopyrgus dawbini A. W. B. Powell, 1955 Potamopyrgus melvilli (Hedley, C., 1916) Potamopyrgus oscitans T. Iredale, 1944 Potamopyrgus subterraneus H. Suter, 1905 Potamopyrgus troglodytes (Climo, F. M., 1974)
Poza pierwszymi trzema gatunkami z listy status systematyczny pozostałych gatunków jest niepewny, co wynika z dużej zmienności morfologicznej, jaką przejawiają przedstawiciele gatunków należących do tego rodzaju.
Przypisy
Bibliografia Baden Powell A.W. 1979. New Zealand Mollusca, William Collins Publishers Ltd., Auckland, New Zealand
Linki zewnętrzne Potamopyrgus w bazie NCBI Potamopyrgus w AnimalBase, Uniwersytetu w Getyndze
Kategoria:Źródlarkowate Kategoria:Fauna Nowej Zelandii