Maria z Kramarkiewiczów Rogala–Biebersteinnapis na nagrobku Paruszewska (ur. 24 kwietnia 1864, zm. 22 maja 1937) – poetka, działaczka kulturalna.
Życiorys Życie prywatne Maria Paruszewska urodziła się w Poznaniu w rodzinie ziemiańskiej Kaspra Kramarkiewicza oraz Ludwiki z domu Godlewska. Za mąż wyszła za Sylwestra ParuszewskiegoWg www.myheritage.pl ślub zawarli w 1882 [dostęp: 3 VII 2017 r.]. Maria Paruszewska miała czterech synów: Michała (ur. 1885), Alfreda (ur. 1887), Jana (ur. 1889) i Józefa (ur. 1895). Zmarła w Poznaniu 22 maja 1937 roku i została pochowana na cmentarzu św. Wojciecha.thumb|Tablica pamiątkowa na gmachu przy Marcinkowskiego w Poznaniu|alt=|lewo
Wykształcenie i działalność kulturalna W rodzinnym mieście ukończyła pensję A. Danyszówny i zaczęła się uczyć w konserwatorium drezdeńskim, w którym profesor Grandi uczył ją muzyki, a profesor Lamperti śpiewu oraz u profesorów Jericha i Dolka-Herzog uczyła się literatury francuskiej oraz niemieckiej. Krótko śpiewała, a jej poznański dom jeszcze przed I wojną światową był aktywnym ośrodkiem życia kulturalnego, a w szczególności muzycznego i literackiego. Z jej salonem związali się liczni artyści do których należeli między innymi: Feliks NowowiejskiDo jego muzyki napisała słowa kolędy "Jezusek czuwa" [dostęp: 3 VII 2017 r.], Ludomir Różycki, Olga Boznańska, Cezary Jellenta. Udzielała młodzieży artystycznej doraźnej pomocy materialnej, a w okresie wojennym prowadziła działalność charytatywną. Od początkowych lat XX stulecia publikowała na łamach „Pracy”, „Kuriera Poznańskiego”, „Życia”, „Literatury i Sztuki”, „Dziennika Poznańskiego”, „Postępu”, „Biesiady”, „Gońca Wielkopolskiego”, „Tygodnika Polskiego” (Nowy Jork), „Salonu Literackiego” i innych (np. „Kronika Piotrkowska”)M. Kwiatkowska, Informacja o piśmiennictwie na łamach tygodnika pt. "Kronika Piotrkowska" (1910-1914), "Acta Universitatis Lodzensis. Folia Librorum", 1995, 6, s. 121. liczne poezje oryginalne, a także szkice literacko-biograficzne. Była popularyzatorką kultury muzycznej i zamieszczała liczne sprawozdania i recenzje z oper, koncertów symfonicznych, wieczorów kameralnych, recitali muzycznych oraz przedstawień teatralnych. W Chicago była korespondentką „Echa Muzycznego”. Do dzisiaj istnieje kamienica z 1891, której była właścicielkąInformacja z portalu polskaniezwykla.pl [dostęp: 3 VII 2017 r.].thumb|240px|Grób na cmentarzu św. Wojciecha w Poznaniu
Charakterystyka twórczości Opublikowała studia o Feliksie Nowowiejskim, Giuseppe Verdim, Raulu Koczalskim i Mieczysławie Karłowiczu. Autorami muzyki do jej utworów byli: Feliks Nowowiejski, Michał Świerzyński, S. Lipski i Andrzej Bursa. Była autorką kilku tomików wierszy: Łzy-Perły (1910), Żywym i umarłym (1917), Odgłosy wojenne (1917), Moje pieśni (1934). Tłumaczyła między innymi Życie nowe Dantego, teksty do chorałów Jana Sebastiana Bacha, cykl pieśni O miłości Rainera Marii Rilkego, Pieśni różane F. Eulenburga, wiersze Henricha Heinego oraz inne. Zajmowała się także historią teatrów poznańskich. Jest autorką słów do Hymnu warmińskiego Feliksa Nowowiejskiego.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Dzieła Marii Paruszewskiej w bibliotece Polona
Kategoria:Ludzie urodzeni w Poznaniu Kategoria:Pochowani na cmentarzu parafii św. Wojciecha w Poznaniu Kategoria:Polscy poeci Kategoria:Polscy tłumacze literatury włoskiej Kategoria:Polscy tłumacze literatury niemieckojęzycznej Kategoria:Urodzeni w 1864 Kategoria:Zmarli w 1937