James Patrick „Jimmy” Murphy (ur. 8 sierpnia 1910 w Ton Pentre, zm. 14 listopada 1989 w Manchesterze) – walijski piłkarz grający na pozycji skrzydłowego, reprezentant Walii, potem trener pracujący w Manchesterze United, selekcjoner reprezentacji Walii, którą doprowadził do pierwszego w historii awansu na mistrzostwa świata w Szwecji 1958.
Dorastanie Jimmy Murphy urodził się w Ton Pentre, miejscowości położonej w dolinie Rhondda, w południowej Walii, jako dziecko Williama „Billy’ego” Murphy’ego oraz Florence Louise Eynon. Jego ojciec był pracownikiem fizycznym pochodzącym z Kilkenny w południowo-wschodniej Irlandii, który przybył do Walii z zamiarem podjęcia pracy w największej kopalni w dolinie – Maindy Colliery. William gdy dotarł do Ton Pentre był wdowcem, który podróżował z synem z pierwszego małżeństwa – Patrickiem.
Po dotarciu do doliny Rhondda William poznał Florence Louisę Eynon (z domu Scourfleld), wdowę z piątką dzieci – córką oraz czterema synami. Para zaczęła się spotykać, a następnie wzięła ślub. Ich jedynym dzieckiem był James Patrick Murphy, który urodził się 8 sierpnia 1910 roku.
Wszyscy bracia Jimmy'ego w przyszłości zostali górnikami, tak jak ich ojciec William. Jednak jego matka Florence chciała żeby najmłodsze dziecko spotkał lepszy los – dbała o jego edukację, licząc iż w przyszłości zostanie nauczycielem. W szkole uważany był za dobrego ucznia, podczas egzaminów w 1923 roku zdobył 134 na 170 możliwych punktów. Oprócz nauki w szkole Jimmy pobierał nauki z gry na pianinie i organach, a nawet grał na drugim z instrumentów w miejscowym kościele. Zawsze podkreślał swoją miłość do muzyki, ale jako młody chłopak odkrył również pasję do piłki nożnej.
Jimmy zaczął grę w piłkę nożną z dużo starszymi mężczyznami, którzy po pracy w kopalni spotykali się, żeby zagrać kilka meczów – to właśnie tam poznał pierwsze tajniki ulicznej, często brutalnej gry. Następnie grał dla lokalnych drużyn – Pentre Linnets, Pentre Boys, a następnie Treorchy Juniors oraz Glamorgan Boys. Początkowo nie wiązał przyszłości z piłką nożną, ale w wieku 13 lat został powołany do reprezentacji Walii w piłce nożnej mężczyzn do lat 16 na międzynarodowe spotkanie z Anglią na Cardiff Arms Park. Mimo młodego wieku jego występ został oceniony bardzo pozytywnie, dzięki czemu utrzymał miejsce w składzie w kolejnym spotkaniu ze Szkocją na Hampden Park.
Dobre występy młodego chłopaka przyciągnęły uwagę angielskich drużyn, a najkonkretniejszy okazał się West Bromwich Albion, który po spotkaniu ze Szkocją przyjechał do domu rodzinnego Jimmy'ego, aby poprosić jego rodziców o możliwość zabrania chłopaka do klubu w Midlands oddalonego o 160 km od domu chłopca. Wieść o transferze walijskiego nastolatka była sensacją, która obiegła całą Anglię. Jego pobyt w tym klubie nie należał do najłatwiejszych, jednak Jimmy wierzył, że dzięki ciężkiej pracy odniesie sukces i zostanie zawodowym piłkarzem.
Kariera seniorska W lutym 1928 roku jako 17-latek podpisał zawodowy kontrakt z West Bromwich Albion, jednak zadebiutował dwa lata później – w przegranym 1:0 meczu wyjazdowym z Blackpool 5 marca 1930 roku. W kolejnym sezonie został ponownie przesunięty do drużyny rezerw, gdzie mimo pozycji środkowego napastnika nie zdobywał zbyt wielu goli. Przełomowym momentem w jego karierze okazało się spotkanie przeciwko Tottenhamowi Hotspur rozegrane 28 marca 1931 roku, w którym zastąpił kontuzjowanego skrzydłowego i zebrał bardzo dobre opinie za swój występ. W sezonie 1930/1931 sięgnął wraz z drużyną po Puchar Anglii oraz awansował do Football League First Division.
Jimmy przebywał w klubie od pięciu lat i dopiero dobre mecze w roli skrzydłowego pozwoliły mu na regularne występy w pierwszej drużynie. Ówczesny trener Fred Everiss nie mógł zignorować dobrej formy Walijczyka i zaczął powoływać go na kolejne mecze. Pierwszy sezon w najwyższej lidze rozgrywkowej West Bromwich Albion zakończył na szóstym miejscu. Kolejny sezon był dla drużyny z Midlands jeszcze lepszy, gdyż udało się go zakończyć na wysokiej czwartej pozycji.
Dobre występy w klubie zostały dostrzeżone przez selekcjonera kadry Walii, który powołał Jimmy'ego na spotkanie przeciwko Francji, które zostało rozegrane na Stade Olympique w Paryżu. Debiutując w tym spotkaniu został najmłodszym reprezentantem swojego kraju. Młody gracz w kolejnym sezonie stał się regularnym zawodnikiem zarówno w klubie, jak i reprezentacji. 4 października rozegrał pierwsze spotkanie domowe w reprezentacji Walii, gdzie jego drużyna wygrała 3:2 ze Szkocją na stadionie Ninian Park.
Jimmy zmuszony był opuścić kolejny mecz reprezentacji, gdyż jego klub w tym czasie przygotowywał się do ważnego meczu z Tottenham Hotspur i nie pozwolił mu na wyjazd na zgrupowanie kadry, jednak wrócił do reprezentacji na finałowe spotkanie z Anglią w British Home Championship, które jego drużyna wygrała 2:1 zapewniając sobie tytuł mistrzowski drugi rok z rzędu. West Bromwich Albion zakończył sezon na siódmej pozycji.
Sezon 1934/1935 dla Jimmy'ego był jednym z najbardziej rozczarowujących, jego reprezentacja po porażkach 0:4 z Anglią oraz 2:3 ze Szkocją odpadła z British Home Championship, a w piłce klubowej jego drużyna skończyła na 9 miejscu. Kolejne dwa sezony na poziomie klubowym były jeszcze gorsze – West Bromwich Albion kończyło je kolejno na 18. i 16. miejscu w lidze. Dużo lepiej w 1937 poradziła sobie reprezentacja Walii z Murphym w składzie wygrywając British Home Championship. Ostatni występ w reprezentacji Walii rozegrał przeciwko Anglii na Ayresome Park w Middlesbrough, jego drużyna przegrała 1:2. Walijska drużyna narodowa z 1934 roku uważana jest przez wielu za jedną z najlepszych w historii, a walijski historyk Ceri Stannett opisuje Jimmy'ego jako jej „kluczowego zawodnika”.
W 1939 roku miał na swoim koncie już ponad 200 występów dla West Bromwich Albion, jednak coraz rzadziej występował w pierwszej drużynie, dlatego zdecydował się na transfer do występującego dwa poziomy rozgrywkowe niżej Swindon Town, gdzie rozegrał zaledwie cztery mecze ligowe, gdyż sezon został przerwany z powodu wybuchu II wojny światowej kończąc karierę piłkarską Jimmy'ego Murphy’ego. Okres ostatnich lat gry w WBA był na pewno szczególny dla walijskiego piłkarza pod kątem życia prywatnego – poślubił miejscową dziewczynę Winnie i doczekał się narodzin córeczki Patricii.
Statystyki piłkarskie KlubSezonLigi krajowePuchary krajoweŁącznieWystępyBramkiWystępyBramkiWystępyBramkiWest Bromwich Albion1929–302000201930–312000201931–32270102801932–33340203601933–34350203701934–35410704801935–36160001601936–37210502601937–38230202501938–39300030Łącznie20401902230Swindon Town1939–40400040Łącznie400040Łącznie w karierze20801902270 Źródło:
Okres II wojny światowej Wybuch II wojny światowej zatrzymał rozgrywki piłkarskie w całej Anglii, ale Jimmy jeszcze przed wyruszeniem na front wojenny doczekał się powiększenia rodziny – jego żona urodziła dwóch synów Johna oraz Philipa oraz oczekiwała narodzin kolejnego chłopca. Trzeci syn narodził się w lipcu 1942 roku, a Winnie obawiając się iż mąż może nie wrócić z wojny nazwała chłopca po ojcu – James Patrick.
Jimmy podczas wojny był członkiem 8. Armii, z którą walczył w Bitwie o Tobruk, a następnie brał udział w walkach na pustyniach północnej Afryki, następnie w 1943 roku w Tunezji oraz Susie, a w 1944 roku w Rzymie oraz Bari. Jego głównym zadaniem w wojsku było podtrzymywanie morale żołnierzy poprzez dbanie o ich kondycję fizyczną. Murphy organizował mecze piłki nożnej oraz krykieta. Podczas pobytu we Włoszech jednym z żołnierzy, których spotkał na froncie był Matt Busby. Raporty z tego okresu opisują Jimmy'ego jako świetnego Oficera Kontroli Ruchu, który był odpowiedzialny za sekcje sportowe, w których uczestniczyły tysiące mężczyzn. Według przełożonych wykazywał się ogromnym zaangażowaniem, dzięki czemu był popularny wśród żołnierzy.
Jeszcze podczas pobytu w Bari Matt Busby otrzymał ofertę pracy jako trener w Manchesterze United, będąc jednym z piłkarzy biorących udział w gierkach treningowych przygotowanych przez Murphy’ego stwierdził że jest to człowiek, którego potrzebuje u swojego boku w nowej pracy. Zaproponował mu po powrocie z wojska posadę asystenta trenera, który byłby odpowiedzialny za szukanie i szkolenie nowych zawodników, którzy w przyszłości mieliby aspirować do gry w pierwszym zespole.
Początki w Manchesterze United Jimmy Murphy latem 1946 roku został asystentem Matta Busby’ego w Manchesterze United. Po przybyciu do klubu zobaczył ogromne zniszczenia jakich doznał klub podczas wojennego bombardowania, zniszczony został stadion oraz budynki klubowe. Sytuacja ta jednak nie zniechęciła Walijczyka, który uważał odbudowę klubu i drużyny za wyzwanie. Stał się on zaufanym człowiekiem trenera, który wysyłał go do oglądania gry zawodników, którzy potencjalnie mieliby zostać nowymi graczami. Trener ufał instynktowi swojego asystenta i całkowicie wierzył jego ocenie czy dany zawodnik będzie pasował do drużyny.
Już w 1948 roku klub pod wodzą nowego trenera mógł świętować pierwsze sukcesy – drużyna zakończyła zmagania ligowe na drugim miejscu oraz zdobyła Puchar Anglii pokonują w finale drużynę Blackpool 4:2. Równie dobrze radziły sobie rezerwy pierwszego zespołu, które pod wodzą Jimmy'ego wygrały Centralne Mistrzostwo Ligi. W niedługim czasie Busby i Murphy przystąpili do wdrażania systemu szkoleniowego dla młodzieży w Manchesterze United – pomysłodawcą był trener pierwszej drużyny, jednak cała realizacja jak szkolenie i rozwój rezerw oraz młodzieży przypadła jego asystentowi. W klubie nastała radykalna zmiana polegająca na meczach treningowych pomiędzy drużynami na różnych szczeblach oraz wyjazdach młodzieży do innych regionów Wielkiej Brytanii, co skutkowało możliwością pozyskania utalentowanych zawodników z różnych regionów.
Murphy interesował się również lokalną młodzieżą, do obserwacji krajowych spotkań oddelegował Joe Armstronga, wspólnie przekonywali młodych utalentowanych chłopców do dołączenia do klubu. Po latach Jimmy Murphy twierdził, że Manchester United jako pierwszy klub zaczął szkolić własnych piłkarzy. Innowacyjność podejścia do szkolenia młodzieży została dostrzeżona również przez prasę – w Daily Mirror z 16 maja 1950 roku ukazał się artykuł na temat obozów piłkarskich prowadzonych przez walijskiego trenera. Dzięki indywidualnemu podejściu do zawodników już w tym samym roku sześciu zawodników awansowało do rezerw, a jeden – Whitefoot – awansował do pierwszej drużyny.
W 1948 roku do Manchesteru przeprowadziła się rodzina Murphy’ego oraz urodził się kolejny syn – Nick, a on sam mając rodzinę bliżej czuł się bardziej komfortowo. Poświęcał się projektowi odbudowy klubu jak tylko mógł, doglądał kilka grup wiekowych, a jeśli któryś z piłkarzy robił znaczące postępy relacjonował to Mattowi Busby’emu. Ponadto każdego dnia trenował drużynę rezerw, a dwa razy w tygodniu dodatkowo zajmował się indywidualnie młodszymi zawodnikami. Ponieważ ściągano młodzież z całych Wysp Brytyjskich klub musiał zapewnić im odpowiednie mieszkanie – Jimmy często osobiście oglądał miejsca, w których zawodnicy mieli mieszkać, starając się aby były przyjazne i miłe dla oka. Życzeniem pierwszego trenera było, aby wszystkie grupy wiekowe grały w zbliżony sposób, aby móc w prostszy sposób awansować graczy na kolejne szczeble. Klub zabiegał o jak najlepszych graczy, którym dawał najlepsze możliwe warunki do rozwoju oraz odpoczynku, efekty przyszły dość szybko – drużyna wygrywała mecz za meczem w efektownym stylu.