Władysław Zbigniew Zalewski (ur. 12 maja 1931 we Lwowie, zm. 23 marca 2020) – polski konserwator dzieł sztuki, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, specjalista z dziedziny konserwacji malowideł ściennych i zabytków gipsowych wczesnego średniowiecza.
Życiorys Potomek rodziny lwowskich cukierników, Ludwika i jego syna Władysława, właścicieli cukierni i kawiarni „L. Zalewski” mieszczących się przed II wojną światową przy ul. Akademickiej 22 we Lwowie.
W 1947 wraz z rodziną został repatriowany ze Lwowa do Krakowa. Podjął studia na Wydziale Konserwacji Dzieł Sztuki Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, które ukończył w 1956 roku. Do 1968 kierował Pracowniami Konserwatorskimi PKZ (oddział Kraków).
W 1968 rozpoczął pracę w Studium Konserwacji Dzieł Sztuki na Wydziale Malarstwa i Grafiki Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, gdzie po śmierci Józefa Edwarda Dutkiewicza został kierownikiem Katedry Konserwacji Malowideł Ściennych i Rzeźby Architektonicznej. Po zmianach organizacyjnych w 1972 i przywróceniu istnienia Wydziału w miejsce Studium, dalej kierował Katedrą Konserwacji Malowideł Ściennych i Rzeźby Architektonicznej, a od 1998 (i utworzenia Katedry Konserwacji i Restauracji Rzeźby) do 2005 Katedrą Konserwacji i Restauracji Malowideł Ściennych. W latach 1975–1981 oraz 1984–1990 pełnił funkcję dziekana Wydziału, w latach 1990–1993 był prorektorem ASP.
Był żonaty z Wandą z domu Macedońską.
Realizacje prac konserwatorskich Władysław Zalewski miał w swoim dorobku między innymi konserwację Posadzki Wiślickiej, malowideł bizantyjsko-ruskich z XV wieku w prezbiterium bazyliki w Wiślicy, w kaplicy Świętokrzyskiej na Wawelu oraz w prezbiterium katedry sandomierskiej. Konserwował również późnobarokowy wystrój malarsko stiukowy w kolegiacie św. Anny w Krakowie, malowidła z XVII wieku w bibliotece w klasztorze oo. Karmelitów na Piasku w Krakowie oraz malowidła z około 1540 w prezbiterium katedry w Przemyślu. Prowadził także prace konserwatorskie na terenie Włoch przy malowidłach ściennych z XV wieku w kościele S. Gerolamo w Gottolengo oraz przy malowidłach z XII wieku w Palazzo della Regione w Mantui.
Był członkiem Międzynarodowej Rady Ochrony Zabytków i Miejsc Historycznych ICOMOS oraz Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa SKOZK.
Był członkiem rad muzealnych Państwowych Zbiorów Dzieł Sztuki na Wawelu, Muzeum Narodowego w Warszawie i Muzeum Narodowego w Krakowie, oraz przewodniczącym Głównej Komisji Konserwatorskiej przy Ministerstwie Kultury i Sztuki.
Zmarł 23 marca 2020. Pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie (kwatera XIIIa-płn.-10). mały|Grób prof. Władysława Zalewskiego na cmentarzu Rakowickim (lipiec 2021)
Publikacje Problemy estetyczne konserwacji malarstwa ściennego u progu XXI wieku, "Bibliotek Muzealnictwa i Ochrony Zabytków" 1990, seria B t. LXXXVIII. Studi sul restauro dei dipinti murli alla Facolta di Restauro dell'Academia di Belle Arti di Cracovia, Materiali del Seminario "Restauro degli Affreschi", Bologna 1993. Problemy konserwacji wczesnośredniowiecznych reliktów gipsowych (współautor), "Ochrona Zabytków" 1995, XLVIII, 1 (188). Rytowana posadzka romańska w kolegiacie wiślickiej, studium konserwatorskie(współautor), "Studia i Materiały Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki ASP w Krakowie"1994. Badania i Konserwacja Dzieł Sztuki w : Badania i Ochrona Zabytków w Polsce w XX wieku, 2000, Problemy badawcze na przykładzie prac konserwatorskich w kolegiacie św. Anny i kaplicy Świętokrzyskiej przy katedrze na Wawelu w Krakowie, w: Od badań do konserwacji 2000. Rozwiązania estetyczne kształtujące się w malarstwie ściennym w procesie konserwacji i restauracji, "Wokół zagadnień estetyki zabytku po konserwacji i restauracji" 2012, str. 257-268.
Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (pośmiertnie, 30 marca 2020 za wybitne zasługi w działalności na rzecz zachowania dziedzictwa kulturowego, za zasługi w pracy zawodowej na rzecz szkolnictwa artystycznego) Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2005) Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2016)
Przypisy
Bibliografia Współcześni uczeni polscy. Słownik Biograficzny, Ośrodek Przetwarzania Informacji, Warszawa 2002. Bogusław Krasnowolski, Wydział Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie 1950-2020: geneza, historia, znaczenie dla ochrony dziedzictwa, Marta Lempart-Geratowska (red.), Kraków: Wydawnictwo Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, 2021, ISBN 978-83-66564-26-8
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy historycy sztuki Kategoria:Polscy konserwatorzy zabytków Kategoria:Urodzeni w 1931 Kategoria:Zmarli w 2020