Eugeniusz Przybyszewski, w ZSRR Czesław Ignatiewicz Jasiński (ur. 19 maja 1889 w Płocku, zm. 28 grudnia 1937 w ZSRR) – polski historyk, specjalista w zakresie badań nad powstaniem styczniowym, publicysta, działacz komunistyczny.

Życiorys Absolwent historii UJ. Od 1906 czynny działacz PS, Polska Partia Socjalistyczna – Lewica (1906–1918) a następnie Komunistycznej Partii Polski. Do 1927 nauczyciel historii w szkołach średnich w Warszawie. Zagrożony aresztowaniem w 1927 wyjechał do ZSRR. Nagły wyjazd uniemożliwił mu obronę pracy doktorskiej przygotowywanej pod kierunkiem Marcelego Handelsmana dotyczącej powstania styczniowego.

W ZSRR pracował w Polskim Archiwum Komunistycznym przy Instytucie Historii Partii KC WKP(b) i w Akademii Komunistycznej. 31 sierpnia 1936 aresztowany przez NKWD, był wówczas kierownikiem Muzeum Regionalnego w Karagandzie i mieszkał w Pietropawłowsku. Skazany 7 czerwca 1937 przez Kolegium Specjalne za „agitację antyradziecką” na 5 lat łagru. 18 listopada 1937 skazany przez trójkę NKWD za „kontrrewolucyjną działalność trockistowską”, a 28 grudnia 1937 rozstrzelany. Zrehabilitowany przez Sąd Najwyższy ZSRR 14 kwietnia 1956.

Materiały archiwalne Eugeniusza Przybyszewskiego znajdują się w PAN Archiwum w Warszawie pod sygnaturą III-38Spis inwentarzy, Polska Akademia Nauk Archiwum w Warszawie, [dostęp 2024-01-23]..

Wybrane publikacje Ideologja społeczna Centralnego Komitetu Narodowego w świetle dekretu organizacyjnego z 21 lipca 1862 r., Warszawa 1929. Pisma, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe 1961.

Przypisy

Bibliografia Alicja Pacholczyk, Przybyszewski Eugeniusz [w:] Słownik historyków polskich, red. Maria Prosińska-Jackl, Warszawa 1994, s. 431.

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Polskiej Partii Socjalistycznej-Lewica (1906–1918) Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski Kategoria:Polscy zesłańcy w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich Kategoria:Urodzeni w 1889 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Polscy komuniści straceni w ramach czystek stalinowskich