Wolica – wieś w powiecie opolskim od 1417 Woylicza; w XV w. nazywana także Wola, Wolica Głuska, w XVI w. Wola, Wolica Drzewicka. Położona około 8,5 km na północny wschód od Opola Lubelskiego; około 78 km na północny wschód od klasztoru świętokrzyskiego, 16 km na wschód od Braciejowic, siedziby klucza braciejowickiego Benedyktynów.
Historyczne nazwy wsi Nazwa wsi pojawia się w 1413 r. przy okazji sprzedaży sołectwa w Głusku, Kowali i Woli (Kowalskiej). Jest wówczas mowa o czterech łanach ziemi nieuprawianej między Głuskiem a Wolą które – jak się wydaje – dały początek opisywanej wsi. 1417 – nazywano ją Wolicza, dziedzicem był wówczas Nieustęp z Kowali. 1418 – pisano Głuska Wola. – Nieustęp z Głuska zobowiązuje się zastawić wieś Wolica za 32 grzywny Jaśkowi i Maciejowi z Wronowa. 1419 – Dzichna z Kowali zastawia Wolę Głuską za 30 grzywien Jaśkowi z Wronowa. 1420 – ta sama Dzichna, żona Grota Grada, zastawia Wolę Głuską Jaśkowi z Wronowa za 40 grzywien. 1439 – ustalono granicę między wsiami Kowale a Wolicza Gluska. 1460 – zapisana jako Wolicza. 1470–80 – u Długosza zanotowana w parafii Opole (Długosz L.B. II 545). 1470 – w dziale między braćmi Mikołajem a Janem z Głuska młodszemu Janowi przypada między innymi Wolica. 1479 – pisana dotąd „Wolicza et Gluszko” należąca do Zawiszy przeszła na własność Drzewickich, dziedzicem Jan Drzewicki herbu Ciołek. 1529 – wymieniana jest „Volycza” w parafii Wąwolnica, była to na pewno ta sama Wolica Głuska. 1531 – wieś należy do parafii Opole, wymieniona zaraz po Głusku jako Vola Drzewiczka. Nowa nazwa przyjęta od nazwiska właściciela, tak samo zapisana w 1563 r. 1565 – występuje jako Wolia Drzewieczka. 1676, 1721 i 1787, także na mapie z 1801 r. i później występuje jako Wolica w parafii Opole 1905 – była już tylko wieś Wolica i 2 kolonie („Spravocnaja Knizka Ljublinskoj Gubernji z 1905 r.”, s.449), 1921 – Wolica gmina Karczmiska, oraz 2 kolonie Wolica I i Wolica II – budynków mieszkalnych 23, mieszkańców 302. 1970 – Wolica wieś i jedna kolonia (DzUL 1, 2-10; UN 116 9).
Powinności dziesięcinne Dziesięcina należy do klasztoru świętokrzyskiego i plebana
1460 – spór plebana Kazimierza (Dolnego) a opactwem świętokrzyskim o dziesięciny z Wolic i Głuska → Głusko. 1463 – układ między klasztorem świętokrzyski a plebanem Wilkowa o dziesięciny z Głuska, Wolicy. 1464 – sąd komisaryczny przysądza klasztorowi dziesięciny z wyżej wymienionych wsi. 1470–80 – z 7 łanów kmiecych, 1 karczmy z rolą i od 2 zagrodników z rolą dziesięcina snopowa wartości do 7 grzywien dowożą klasztorowi świętokrzyskiemu, z folwarku zaś dziesięcina należy do plebana Opola (Długosz L.B. II 545; III 252-3). 1492 – Fryderyk Jagiellończyk biskup elekt krakowski potwierdza przynależność do klasztoru świętokrzyskiego dziesięciny między innymi z Wolicy. 1529 – dziesięcina snopowa wartości 4 grzywien należy do stołu konwentu świętokrzyskiego, z ról sołtysa i 1 kmiecia dziesięcina snopowa wartości 1 grzywny pobiera prepozyt wąwolnicki. 1622 – Barbara z Leszna Słupecka, wdowa po Szczęsnym Słupeckim, kasztelanie lubelskim, zobowiązała się płacić klasztorowi świętokrzyskiemu 60 zł rocznie za dziesięciny z wsi Kowala, Wola Kowalska, Wolica [?], Wrzelów i Szczekarków. – 1622, 1627 – proces klasztoru świętokrzyskiego o dziesięciny z Głuska, Wolicy i Wilkowa. – Głuscy od 10 lat nie oddają opactwu dziesięcin z Głuska i Wolicy. 1725 – spór klasztoru świętokrzyskiego z Kazimierzem i Michałem Grajewskimi o dziesięciny z Wolicy. 1728–1729 – korespondencja Grajewskich z przeorem klasztoru świętokrzyskiego o dziesięciny z Wolicy. 1744 – wyrok biskupa krakowskiego w sporze klasztoru z Janem Witkowskim o dziesięciny z Wolicy i części Niezabitowszczyzny (tzn. Woli Kowalskiej). 1744 – list przeora do Hewińskiego o dziesięciny z Wolicy. 1819 – dziesięciny z Głuska i Wolicy należące do stołu konwentu kupuje gromada za 54 zł.. spory i sprawy sądowe pomiędzy klasztorem a Bieleckimi, Głuskimi i Balińskimi – kolejnymi dziedzicami wsi toczą się na przestrzeni lat od 1622 do 1819 patrz Głusko
Literatura
.
Badania archeologiczne Ślady materialne osadnictwa z okresu VIII-X w. stwierdzone w trakcie badań Archeologiczne Zdjęcie Polski.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Wolica (powiat opolski) Kategoria:Kalendaria włości dziesięcinnych klasztoru łysogórskiego