Stanisław Jerzy Kalinowski (ur. 14 kwietnia 1888 we Lwowie, zm. 10 lipca 1954 w Lublinie) – społecznik, adwokat, sędzia Sądu Okręgowego, dziekan Rady Adwokackiej w Lublinie i członek Naczelnej Rady Adwokackiej, radny miasta Lublin, prezydent elekt miasta LublinBibl. poz. 1, s. 113..
Dzieciństwo Urodził się 14 kwietnia 1888 r. we Lwowie jako pierwsze dziecko Stanisławy z Montemerlich (zm. 1904 r.) i Franciszka Kalinowskiego (1851-1921)Pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie - pole 53. Grób się nie zachował. Ojciec był urzędnikiem asekuracyjnym w Krakowie i od 1887r. we Lwowie, gdzie później pracował na stanowisku kontraktowego kancelisty Archiwum Miejskiego. Prowadził też biuro heraldyczne, odziedziczone po swym teściu z pierwszego małżeństwaprzy ul. Brajerowskiej 3 we LwowieBibl. poz. 1, s. 34.. Miał pięcioro rodzeństwa, czworo przyrodnich z pierwszego małżeństwa ojca, i rodzoną młodszą siostrę LonięBibl. poz. 1, s. 34.. Stanisław maturę zdał w C. K. V Gimnazjum we Lwowie w 1906. Jedyną w życiu podróż zagraniczną odbył wraz z klasa przedmaturalną do Rzymu podczas Świąt Wielkanocy w 1905r., a następnie zwiedził Florencję, Bolonię i WenecjęBibl. poz. 1, s. 42-43..
Studia Po maturze rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie im. Uniwersytecie we Lwowie. Absolutorium otrzymał 29 września 1910 r. a egzamin kończący studia, równoznaczny z magisterskim zdał 24 października 1910 r. 26 września 1911 r. został mianowany aplikantem sędziowskim i po odbytych praktykach w sądach lwowskich I i II instancji złożył końcowy egzamin sędziowski 23 października 1913 r.Bibl. poz. 1, s. 56 i 68.
Początki pracy zawodowej i I wojna światowa 6 stycznia 1914 otrzymał nominację na sędziego powiatowego w filii Sądu Stanisławowskiego w BuczaczuBibl. poz. 1, s. 69.. 31 sierpnia 1914, tuż po wybuchu I wojny światowej, zapisał się we Lwowie do Miejskiej Straży ObywatelskiejWcześniej, w sierpniu otrzymał wezwanie do wojskowej komisji lekarskiej, która uznała, że jest niezdolny do służby. Miał słabe płuca z chyba genetycznych przyczyn.Bibl. poz. 1, s. 44.. 1 października 1915 został służbowo oddelegowany do Lublina, nowo utworzonej stolicy guberni austriackiejBibl. poz. 1, s. 76..
Od 3 września 1917 urzędował jako sędzia śledczy, a od 7 stycznia 1918 jako sędzia w pełnym zakresie Królewskiego-Polskiego Sądu Okręgowego w LublinieBibl. poz. 1, s. 86-87..
II RP W Polsce niepodległej kontynuował pracę jako sędzia i dorabiał jako nauczyciel historii w prywatnym żeńskim gimnazjum filologicznym Heleny Czarnieckiej. 9 lutego 1920r. został delegowany przez Ministra Sprawiedliwości na Prezesa Komisji Szacunkowej w LublinieBibl. poz. 1, s. 100.. Po przyłączeniu Górnego Śląska do Polski w 1921r., by uniknąć przymusowego przeniesienia na Śląsk, wycofał się z sądownictwa 7 października, a 3 listopada 1921r. został wpisany na listę adwokatówBibl. poz. 1, s. 112.. Od tej pory prowadził własną kancelarię, podejmował funkcje społeczne i angażował się w życie kulturalne w Lublinie (zobacz Funkcje społeczne).
II wojna światowa Aresztowany 9 listopada 1939r. wraz z innymi wybranymi przez Niemców mieszkańcami został osadzony na Zamku w LublinieBibl. poz. 1, s. 155.. Wypuszczony w lutym 1940r. został 7 grudnia 1940r. ustanowiony zarządcą wznowionej przez Niemców Adwokackiej Izby LubelskiejDzięki doskonałej znajomości języka niemieckiego.Bibl. poz. 1, s. 157.. Równocześnie objął obowiązki konspiracyjne dziekana Tajnej Rady Adwokackiej i zorganizował pomoc finansową dla rodzin adwokatów uwięzionych i pomordowanych przez NiemcówW 1941 r. władze okupacyjne zażądały od dziekana Kalinowskiego by sporządził listę adwokatów przeznaczonych do wysiedlenia z Lublina. Dziekan wpisał tylko swoje nazwisko na listę, dając do zrozumienia, że nie uznaje dyskryminacji. Szef niemieckiego wydziału sprawiedliwości dr. Zieppel, prawnik i humanista, doceniający odwagę cywilną Kalinowskiego, nie wysłał go do obozu koncentracyjnego..
PR Od 1945r. prowadził wykłady w Katedrze Postępowania Cywilnego KUL i zaangażował się w działalność Komitetu Odbudowy Katedry Lubelskiej. 18 listopada 1946 r. został jego prezesemBibl. poz. 1, s. 244-247.. Kontynuował pracę zawodową i był dziekanem Okręgowej Rady Adwokackiej do odwołania przez władzę komunistyczną 13 marca 1948r. Władze PRL pozbawiły go praw obywatelskich i prawa do wykonywania zawodu, zwolniły z Rady Adwokackiej, wyrzuciły z mieszkania i pozbawiły prawa do mieszkania w LublinieBibl. poz. 1, s. 264-268..
Poglądy polityczne Był apolityczny, ale miał cywilną odwagę znaleźć się wśród inicjatorów i sygnatariuszy protestu przeciw "Berezie"Bilbl. poz. 1, s. 114..
Życie prywatne Ożenił się z Marią ZawirskąWłaściwe Gieysztor-Buchowiecka. Jej ojciec Jan Gieysztor Buchowiecki z Litwy, (zm. 1912) pochowany na cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie (jako Zawirski), brał udział w Powstaniu Styczniowym. Po jego upadku uciekając przed Syberią dostał się do Galicji, i tam przejął papiery po zmarłym młodo naturalną śmiercią Józefie Zawirskim. Maria urodziła się w Berezowicy Małej. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. nie wrócono do prawdziwego nazwiska, gdyż brat Marii, profesor filozofii, Zygmunt Zawirski, był znany w świecie filozofów jako Zawirski, i uprosił członków rodziny, by nie wracać do dawnego nazwiska - źródło: Rafał Kalinowski, Kraków. 4 września 1915 r.Ślub odbył się w kościele św. Marii Magdaleny we Lwowie. Mieli trzech synów: Jerzy (Georg, Georges) (1916 w Lublinie - 12/10 2000 w Dijon) - deontyk (logik prawa) na KULu i od 1957 r. we Francji i Hiszpanii, Lech (1920 - 2004) - mediewista, historyk sztuki i Witold (1923-1988) - ekonomista, pracownik Ministerstwa Gospodarki Morskiej (lub Rybołówstwa), przez wiele lat przedstawiciel handlowy Polski w Dakarze.
Funkcje społeczne od 1919 - Członek Towarzystwa Prawniczego w Lublinie. 1919 - 1939 - Członek zarządu, w 1939r. p/o prezesa Towarzystwa "Muzeum Lubelskie". 9 lutego 1920 - Prezes Komisji Szacunkowej wyceniającej straty wojenne w Lublinie. od 1921 - członek Związku Adwokatów Polskich. 1921-1924 - Przewodniczący Urzędu Rozejmowego ds. najmu w Lublinie. od 1926 - wybrany do władz okręgowych Rady Adwokackiej. 16 czerwca 1929 - Radny Miasta Lublin. 11 września 1929 - otrzymał najwięcej głosów w wyborach na prezydenta miasta Lublin, ale nie mając poparcia piłsudczyków (BBWR) nie mógł objąć urzędu. od 1931 - wybrany do władz Naczelnej Rady Adwokackiej. 1936/7 i 1938/9 - Dziekan Lubelskiej Izby Adwokackiej. 1944 - współzałożyciel i pierwszy prezes (do 1948r.) Centralnego Komitetu Opieki Społecznej. 1945 - wiceprzewodniczący chrześcijańsko-społecznego Stronnictwa Pracy Karola Popiela. 1945-49 - Prezes Instytutu Lubelskiego w skład którego wchodziły: Towarzystwo "Muzeum Lubelskie", "Biblioteka im. H. Łopacińskiego" i "Lubelskie Towarzystwo Nauk". od 25 listopada 1944 - wybrany do Rady Naczelnej Towarzystwa Przyjaciół KULBibl. poz. 1, s. 245.. do 1950 - Prezes diecezjalnego Caritasu w Lublinie. 1946 - Prezes Komitetu Odbudowy Katedry Lubelskiej.
Zasługi Lata 30, II Wojna i po wojnie -społecznie doradzał PCK w Lublinie. 1939 - uratował przed okupantem kolekcję złotych monet i był bezpośrednio odpowiedzialny za ukrycie "Bitwy pod Grunwaldem" i "Kazania Skargi" J. MatejkiBibl. poz. 1, s. 135-140.. 1939-45 - wielokrotnie, podczas okupacji, wstawiał się u Niemców w sprawach bliźnich, co w pisemnych zeznaniach dokumentują świadkowieBibl. poz. 1, s. 154.. 1940-45 - po wyjściu z aresztu na Zamku w lutym 1940r., zaopiekował się wdowami kolegów prawników, którzy zostali straceni.
Twórczość Genealogia rodziny Kalinowskich.
Odznaczenia 1938 - Oznaka Honorowa Polskiego Czerwonego Krzyża. 1945 - Podziękowanie Rady Głównej OpiekuńczejBibl. poz. 1, s. 231.. 29/6 1949 - Szambelan Papieski (mianowany przez Papieża Piusa XII).
Uwagi
Przypisy
Bibliografia Rafał Kalinowski, Ścierajcie Próżności Moje, Życie i los Stanisława Kalinowskiego, lublinianina ze Lwowa, s. 304, Kraków 2014 r.
Kategoria:Absolwenci V Gimnazjum Państwowego we Lwowie Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Polscy adwokaci Kategoria:Sędziowie Królestwa Polskiego (1916–1918) Kategoria:Urodzeni w 1888 Kategoria:Zmarli w 1954