thumb Gąsówka kołpaczkowata (Lepista panaeola (Fr.) P. Karst.) – gatunek grzybów należący do rzędu pieczarkowców (Agaricales).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Lepista, Agaricaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy takson ten opisany został w 1838 r. przez Eliasa Friesa jako Agaricus panaeolus, obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu Karsten w 1879 r. Niektóre synonimy nazwy naukowej:
polską nazwę występuje w niektórych atlasach grzybów. W 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów przy Polskim Towarzystwie Mykologicznym zaaprobowała tę nazwę.
Morfologia Kapelusz Średnicy 4–11 cm, za młodu półkulisty z wąsko podwiniętymi brzegami, później łukowaty do płaskiego, na koniec pofalowany, a nawet płatowato wykrawany. Jest mięsisty i niewodochłonny. Podczas wilgotnej pogody staje się karbowany i prześwitują mu blaszki. Powierzchnia barwy od siwawej do siwo-brązowej i brudno oszroniona. Na wierzchołku kapelusza występują brązowawe, wodniste plamki. Blaszki Gęste, wąskie, szeroko przyrośnięte. Początkowo są białawe, potem ciemniejsze: siwo-różowe do siwo-ochrowych. Trzon Wysokość 4–8 cm, grubość 1–2 cm, walcowaty, pełny, sprężysty, pełny. Powierzchnia o barwie od białawej do blado-siwobrązowej, podłużnie włóknista, pod kapeluszem pokryta białymi kosmkami. Miąższ Białawy do siwobiałego, dość twardy, łamliwy. Ma słodkawy smak i mączysty zapach.
Występowanie i siedlisko Gąsówka kołpaczkowata występuje w Europie i Nowej Zelandii. Na terenie Polski częstość jej występowania i rozmieszczenie nie są znane, w piśmiennictwie naukowym uznawana bowiem była za synonim gąsówki szarobrązowej (Lepista luscina (Fr.) Singer).
Rośnie głównie w trawie; na pastwiskach, łąkach oraz trawiastych obrzeżach lasów, szczególnie częsty jest na terenach podgórskich. Owocniki wytwarza od września do listopada.
Znaczenie Saprotrof. Jest grzybem jadalnym.
Przypisy
Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Pieczarkowate