Szybka Kolej Aglomeracyjna w Aglomeracji Krakowskiej – system połączeń kolejowych w północnej części województwa małopolskiego łączący centrum Krakowa z jego przedmieściami i ważniejszymi miastami województwa małopolskiego. Linie te są zaczątkiem sieci SKA, obejmującej cały węzeł kolejowy Krakowa.
Przewoźnikami obsługującym linie SKA są Koleje Małopolskie i Polregio.
Historia Na początku 2007 roku pracownia International Managment Services ukończyła wstępne studium wykonalności Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej w Aglomeracji Krakowskiej, w ramach którego zaproponowano sieć składającą się z 7 linii. Pod koniec 2011 Zespół Doradców Gospodarczych „Tor” ukończył aktualizację studium, w którym liczbę linii ograniczono do 3.
4 kwietnia 2011 roku PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały umowę z konsorcjum firm Eurovia Polska i Eurovia CS umowę na modernizację linii kolejowej nr 109 Kraków Bieżanów – Wieliczka Rynek połączonej z budową na niej nowego przystanku – Wieliczka Bogucice.
18 października 2013 Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego podpisał z Pesą umowę na dostawę 10 elektrycznych zespołów trakcyjnych Acatus Plus do obsługi Szybkiej Kolei Aglomeracyjnej. 26 września 2013 PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały z włoskim przedsiębiorstwem Astaldi umowę na modernizację linii kolejowej nr 118 łączącej Kraków Główny z portem lotniczym Kraków-Balice. W ramach inwestycji powstały na tej linii 3 nowe przystanki oraz umożliwiono zwiększenie częstotliwości kursowania pociągów.
14 grudnia 2014 uruchomiono pierwszą linię SKA – S1 Wieliczka Rynek-Kopalnia – Kraków Główny. Operatorem linii zostały Koleje Małopolskie, które obsługę połączeń do Wieliczki przejęły od Przewozów Regionalnych. 16 grudnia 2014 Zarząd Dróg Wojewódzkich w Krakowie podpisał z konsorcjum firm Unicard i AMG umowę na realizację projektu Małopolskiej Karty Aglomeracyjnej.
thumb|Przystanek Kraków Lotnisko 16 września 2015 PKP PLK podpisało z Budimexem umowę na budowę łącznicy Kraków Zabłocie – Kraków Bonarka, która pozwoli ominąć stację Kraków Płaszów. Budowa ma potrwać 2 lata. Dzięki wybudowaniu łącznicy w przyszłości będzie możliwe uruchomienie połączenia SKA do Podborów Skawińskich (stacja w Borku Szlacheckim na zachód od Skawiny). 23 września ze względu na budowę tej łącznicy pociągi linii S1 przestały zatrzymywać się na przystanku Kraków Zabłocie. 28 września 2015 linia S1 została wydłużona do przystanku Kraków Lotnisko przy porcie lotniczym Kraków-Balice. 1 grudnia uruchomiono pierwszą część systemu Małopolskiej Karty Aglomeracyjnej. Część ta obejmuje aplikację mobilną umożliwiająca m.in. nabywania biletów na pociągi kursujące po liniach SKA oraz biletów na komunikację miejską w Krakowie i Tarnowie. 4 grudnia otwarto parking Park & Ride przy stacji Tarnów, gdzie w przyszłości mają docierać pociągi SKA. 13 grudnia uruchomiona została druga linia SKA na trasie Kraków Główny – Sędziszów. 14 grudnia uruchomiono drugą część systemu Małopolskiej Karty Aglomeracyjnej – kartę zbliżeniową, jej funkcję są takie same jak aplikacji mobilnej.
27 stycznia 2016 PKP PLK podpisało z konsorcjum firm Vias y Construcciones, Dragados i Electren umowę na modernizację linii kolejowej nr 133 na odcinku Krzeszowice – Kraków Mydlniki, a 16 listopada 2016 z Torpolem na odcinek Kraków Mydlniki – Kraków Towarowy. 11 grudnia, wraz z wejściem w życie nowego rozkładu jazdy Koleje Małopolskie wspólnie z Przewozami Regionalnymi uruchomiły trzecią linię SKA: Kraków Główny – Tarnów (linia wcześniej obsługiwana była przez PR samodzielnie). Równocześnie obsługę linii Kraków – Sędziszów przejęły z powrotem Przewozy Regionalne.
18 kwietnia 2017 PKP PLK podpisało z konsorcjum firm Strabag i Krakowskie Zakłady Automatyki umowę na modernizację linii nr 133 na odcinku Kraków Towarowy – Kraków Główny oraz linii nr 91 na odcinku Kraków Główny – Podłęże. W ramach modernizacji linii nr 91 zaplanowano m.in. dobudowę 2 przystanków (Kraków Grzegórzki i Kraków Złocień) i 2 dodatkowych torów. 26 czerwca PKP PLK podpisały umowę na remont linii nr 94 na odcinku Kraków Płaszów – Podbory Skawińskie wraz z budową 2 nowych przystanków: Kraków Opatkowice i Skawina Jagielnia. 10 lipca Urząd Miasta Kraków podpisał z Pracownią Planowania i Projektowania Systemów Transportu „Altrans” umowę na opracowanie analizy możliwości uruchomienia przewozów pasażerskich na dużej i małej linii obwodowej (odpowiednio: liniach nr 8, 91, 95 oraz linii nr 100) oraz linii kolejowej nr 947 (trasa do Łęgu). 29 września Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego podpisał z firmą Krauth umowę na dostawę 133 biletomatów Małopolskiej Karty Aglomeracyjnej celem instalacji w pociągach należących do województwa małopolskiego oraz na przystankach linii aglomeracyjnych. 2 października PKP PLK podpisało z konsorcjum Torpolu i Budimeksu umowę na modernizację linii kolejowej nr 133 na odcinku Trzebinia – Krzeszowice. 10 grudnia dzięki uruchomieniu łącznicy w Krakowie możliwe było wydłużenie linii SKA2 do Skawiny, jednocześnie obsługę całej linii SKA2 powierzono KMŁ wspólnie z PR. 10 grudnia 2023 linia SKA2 została wydłużona do Oświęcimia. 15 grudnia 2024 został otwarty przystanek Kraków Piastów na linii SKA2.
Linie mały|EN99-004 Polregio w Tarnowie Na dzień 25 grudnia 2023 funkcjonują 3 główne linie kolei aglomeracyjnej:
SKA1 Kraków Lotnisko – Kraków Główny – Wieliczka Rynek-Kopalnia SKA2 Oświęcim – Skawina – Kraków Główny – Sędziszów SKA3 Oświęcim – Trzebinia – Kraków Główny – Tarnów
+ Linia SKA1 Km Nazwa przystanku Miejscowość DzielnicaPark & Ride Przesiadki 0,0 Kraków Lotnisko Balice – samoloty autobusy miejskie 1,9 Kraków Olszanica Kraków Zwierzyniec 3,7 Kraków Zakliki Bronowice 4,4 Kraków Młynówka autobusy miejskie 6,8 Kraków Bronowice tramwaje autobusy miejskie 8,7 Kraków Łobzów Krowodrza autobusy miejskie 11,6 Kraków Główny Stare Miasto tramwaje autobusy miejskie autobusy dalekobieżne pociągi dalekobieżne pociągi regionalne12,9 Kraków Grzegórzki Grzegórzki tramwaje autobusy miejskie 14,1 Kraków Zabłocie Podgórze 16,0 Kraków Płaszów tramwaje autobusy miejskie 18,0 Kraków Prokocim Bieżanów-Prokocim autobusy miejskie 20,3 Kraków Bieżanów autobusy miejskie 21,5 Kraków Bieżanów Drożdżownia autobusy miejskie 23,2 Wieliczka Bogucice Wieliczka Bogucice 24,7 Wieliczka Park Zdrojowe 25,3 Wieliczka Rynek-Kopalnia Śródmieście autobusy miejskie
+ Linia SKA2 Km Nazwa przystanku MiejscowośćPark & Ride Przesiadki 0,0 Sędziszów Sędziszów 5,0 Klimontów Klimontów 10,9 Kozłów Kozłów 16,5 Tunel Uniejów-Rędziny 21,0 Pstroszyce Pstroszyce Pierwsze 26,1 Miechów Miechów 29,5 Kamieńczyce Kamieńczyce 32,7 Szczepanowice Szczepanowice 36,1 Smroków Smroków 39,3 Słomniki Słomniki 41,0 Słomniki Miasto 44,6 Niedźwiedź Niedźwiedź 47,7 Goszcza Goszcza 50,3 Łuczyce Łuczyce autobusy miejskie 53,0 Baranówka Baranówka 56,7 Zastów Zastów autobusy miejskie60,7Kraków Piastów Kraków 62,0 Kraków Batowice autobusy miejskie 68,2 Kraków Główny tramwaje autobusy miejskie autobusy dalekobieżne pociągi dalekobieżne pociągi regionalne
+ Linia SKA3 Km Nazwa przystanku MiejscowośćPark & Ride Przesiadki 0,0 Kraków Główny Kraków tramwaje autobusy miejskie autobusy dalekobieżne pociągi dalekobieżne pociągi regionalne1,2Kraków Grzegórzki 2,3 Kraków Zabłocie 4,1 Kraków Płaszów tramwaje autobusy miejskie 6,1 Kraków Prokocim autobusy miejskie 8,4 Kraków Bieżanów autobusy miejskie10,2Kraków Złocień 11,3 KokotówKokotów autobusy miejskie 13,9 Węgrzce Wielkie Węgrzce Wielkie autobusy miejskie 18,4 Podłęże Podłęże autobusy miejskie 21,3 Staniątki Staniątki 24,9 Szarów Szarów 28,2 Kłaj Kłaj 32,3 Stanisławice Stanisławice 34,5 Cikowice Cikowice 38,0 Bochnia Bochnia 43,8 Rzezawa Rzezawa 47,3 Jasień Brzeski Jasień 51,0 Brzesko Okocim Brzesko 56,0 Sterkowiec Sterkowiec 60,2 Biadoliny Biadoliny Szlacheckie 70,0 Bogumiłowice Bogumiłowice 73,9 Tarnów Mościce Tarnów 77,5 Tarnów autobusy miejskie autobusy dalekobieżne
Krakowski Węzeł Kolejowy Krakowski Węzeł Kolejowy ma promienisty układ z możliwością wyjazdu w 6 kierunkach: Kraków Lotnisko, Krzeszowice, Zastów, Podłęże, Wieliczka i Skawina. Poza tym istnieją dwie line obwodowe, które są wykorzystywane jedynie w ruchu towarowym.
Przypisy
Kategoria:Transport kolejowy w Krakowie Kategoria:Transport kolejowy w województwie małopolskim Kategoria:Koleje aglomeracyjne w Polsce Kategoria:Komunikacja miejska w Krakowie Kategoria:Transport kolejowy w Tarnowie