mały|Gondwana z kratonami i pasmami fałdowymi. Pasma panafrykańskie oznaczone kolorem jasnoszarym (np. Pharusian Belt – Pasmo Transsaharyjskie) Orogeneza panafrykańska – proces kolizji kratonów, który na przełomie prekambru i fanerozoiku doprowadził do powstania kontynentu Gondwany. Termin ten został zaproponowany przez w 1964.
Orogeneza panafrykańska trwała od mniej więcej 870 Ma (milionów lat temu) do 550 Ma, według innych datowań od 750 Ma do 530 Ma, czyli od neoproterozoiku (tonu) do kambru. Wśród pasm fałdowych, które powstały w jej wyniku, można wymienić dla przykładu Pasmo Transsaharyjskie między kratonem zachodnioafrykańskim a metakratonem saharyjskim, czy Rokelidy na zachodnim brzegu tarczy regibackiej.
Jednocześnie z orogenezą panafrykańską na innych obszarach miały miejsce inne orogenezy, na przykład kadomska i timańska.
Przypisy