Junio Valerio Borghese, wł. Junio Valerio Scipione Ghezzo Marcantonio Maria dei principi Borghese (ur. 6 czerwca 1906 w Rzymie, zm. 26 sierpnia 1974 w Kadyksie) – komandor porucznik (capitano di fregata) marynarki włoskiej, dowódca X Flotylli MAS, skrajnie prawicowy działacz polityczny, pisarz.
Życiorys Pochodził z książęcego rodu. Uczył się w Londynie. W 1928 roku ukończył morską akademię wojskową w Livorno, po czym rozpoczął służbę wojskową we flocie podwodnej. Od 1933 roku dowodził jednym z okrętów podwodnych. W latach 1935–1936 brał udział w wojnie włosko-abisyńskiej. Podczas wojny domowej w Hiszpanii w latach 1936–1939 dowodził okrętem podwodnym , który został staranowany przez brytyjski niszczyciel HMS „Havock”. Następnie był dowódcą okrętów podwodnych „Vettor Pisani” i . Od 1941 r. pełnił obowiązki dowódcy X Flotylli MAS. Wykonywał dywersyjne misje bojowe, otrzymując przydomek „Czarnego księcia”. Był inicjatorem sformowania pododdziału morskiego, wykorzystującego żywe torpedy, pilotowane przez nurków-komandosów. Największy sukces jego pododdział odniósł 18 grudnia tego roku, kiedy w porcie w Aleksandrii uszkodził poważnie m.in. brytyjskie pancerniki HMS „Valiant” i HMS „Queen Elizabeth”.
W maju 1943 r. oficjalnie objął dowództwo X Flotylli MAS. Po ogłoszeniu zawieszenia broni i wyjściu Włoch z wojny we wrześniu tego roku, jako radykalny zwolennik faszyzmu opowiedział się za władzami Włoskiej Republiki Socjalnej (RSI). Jesienią 1943 r. objął funkcję zastępcy szefa sztabu ds. operacyjnych marynarki wojennej RSI. W styczniu 1944 roku został na krótko aresztowany w związku z buntem w Batalionie „Maestrale”. Przez władzę Republiki Socjalnej był jeszcze aresztowany kilkukrotnie ze względu na jego proniemieckie poglądy (realizował w zasadzie wytyczne rządu niemieckiego). Z aresztu był jednak wypuszczany za każdym razem, gdyż włoscy faszyści obawiali się nazistowskiego zamachu stanu. Oddziały dowodzone przez niego odpowiedzialne były za liczne czystki na mieszkańcach cywilnych oraz tortury i morderstwa na działach ruchu oporu które przeprowadzane był z pomocą oddziałów Waffen-SSstatic.repubblica.it – Documento Tribunale Militare di La Spezia (PDF) . Jedną z ostatnich akcji, do której wysłano oddziały X MAS, była bitwa pod Anizo-Nettuno, w trakcie której spora grupa żołnierzy formacji zdezerterowała, a pozostali na froncie nie wykazali się większą siłą bojowąOSTATNI WIERNI FASZYŚCI. ARMIA REPUBLIKI SOCJALNEJ WŁOCH (1943 – 1945). CZĘŚĆ III. Od marca 1945 roku był szefem sztabu marynarki wojennej RSI. Doszedł do stopnia komandora porucznika (capitano di fregata). Po zakończeniu wojny został aresztowany i skazany na karę 12 lat więzienia.
W 1949 roku wyszedł na wolność. W 1950 roku napisał książkę pt. „Decima Flottiglia MAS”, zaś w 1954 r. „Sea Devils”. Następnie został jednym z przywódców włoskiego ruchu skrajnie prawicowego. Był oskarżany o dokonywanie aktów sabotażowych wymierzonych w działaczy lewicowych. Pod koniec 1970 roku, po przeprowadzeniu nieudanego faszystowskiego puczu, został zmuszony do wyjazdu do Hiszpanii.
Przypisy
Bibliografia Andrzej Perepeczko, Komandosi głębin. Miniaturowe okręty podwodne i żywe torpedy w akcji, 2001 Sergio Nesi, Junio Valerio Borghese. Un principe, un comandante, un italiano, 2005 Biografia Junio Valerio Borghese
Kategoria:Włoscy wojskowi Kategoria:Włoscy pisarze Kategoria:Siły Zbrojne RSI Kategoria:Uczestnicy II wojny światowej Kategoria:Włoscy faszyści Kategoria:Odznaczeni Orderem Sabaudzkim Wojskowym Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Włoch Kategoria:Odznaczeni Orderem Kolonialnym Gwiazdy Włoch Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojennej (Włochy) Kategoria:Odznaczeni Medalem za Męstwo Wojskowe Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Urodzeni w 1906 Kategoria:Zmarli w 1974 Kategoria:Pochowani w bazylice Matki Bożej Większej