Czesław Wroczyński (ur. 19 lipca 1889 w Białej Podlaskiej, zm. wiosną 1940 w Katyniu) – doktor nauk medycznych, lekarz epidemiolog, kapitan lekarz Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Czesława (1857–1900), lekarza, i Jadwigi z Dybowskich. W 1912 ukończył studia medyczne na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Paryskiego. Kontynuował studia w Saratowie, gdzie po egzaminie państwowym uzyskał tytuł lekarza. Uzyskał specjalizację z epidemiologii. W 1917 powrócił do Białej Podlaskiej, a po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1919 został lekarzem powiatowym. W 1920 został mianowany przez Wodza Naczelnego na stanowisko komisarza nadzwyczajnego do walki z epidemią duru plamistego na Kresach. Wstąpił do Wojska Polskiego. W 1920 podczas wojny polsko-bolszewickiej został naczelnym lekarzem 21 pułku piechoty „Dzieci Warszawy”. Został awansowany do stopnia kapitana rezerwy w Korpusie Oficerów Sanitarnych Lekarzy ze starszeństwem z 1 czerwca 1919. W późniejszych latach był przydzielony do kadry zapasowej Szpitala Okręgowego nr IX.

W 1921 mianowany na stanowisko referenta w Ministerstwie Zdrowia Publicznego. Został pracownikiem Państwowego Zakładu Higieny. Otrzymał mianowanie do Komisji Epidemiologicznej Ligi Narodów i pracował w Grecji. Na początku lat 20., jego kierownik Ludwik Rajchman skierował go na stypendium Fundacji Rockefellera, które odbył w Johns Hopkins University – Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health w Baltimore (Stany Zjednoczone, uzyskując dyplom higieny). Był tam uznany za jednego z najlepszych stypendystów na roku. W USA zajmował się metodami pracy administracyjnej służby zdrowia. Następnie wrócił do Polski. Pracował jako naczelnik Wydziału Chorób Zakaźnych w Ministerstwie Zdrowia Publicznego. Od 1923 kierownikiem Szkoły Higieny, od marca 1924 do 12 kwietnia 1927 Generalny Dyrektor Służby Zdrowia w Departamencie IV w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Później był dyrektorem Wydziału Zdrowia i Opieki Społecznej miasta stołecznego Warszawy. Od 1928 brał udział w pracach nad ustawą o pielęgniarstwie, uchwaloną przez Sejm w lutym 1935. (obowiązywała do 1996). W 1930 uzyskał tytuł naukowy doktora nauk medycznych na Uniwersytecie Poznańskim. Został naczelnym wizytatorem higieny szkolnej Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Od 1935 wykładał higienę w Wolnej Wszechnicy Polskiej. Pełnił funkcję szefa sanitarnego Zarządu Głównego Polskiego Czerwonego Krzyża. Publikował prace w zakresie przedmiotu swoich badań i pracy.

Po wybuchu II wojny światowej 1939, kampanii wrześniowej i agresji ZSRR na Polskę został aresztowany przez Sowietów w rejonie Trembowli. Był przetrzymywany w obozie w Kozielsku. Wiosną 1940 został przetransportowany do Katynia i rozstrzelany przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Został pochowany na terenie obecnego Polskiego Cmentarza Wojennego w Katyniu.

Jego żoną była także lekarka, Maria z Dębskich, z którą miał córki Magdalenę i Krystynę oraz syna Mariana.

Publikacje Znaczenie zagadnienia alkoholizmu (1927, współautor: Jan Tadeusz Lenartowicz) Czem są i czem grożą choroby weneryczne (1927) O zawodzie lekarza: z cyklu odczytów pod protektoratem Ministerstwa Oświecenia i Wyznań Religijnych „O wyborze zawodu” (1928) Przebieg niektórych ostrych chorób zakaźnych w Polsce w okresie powojennym (1928) Jaglica i jej zwalczanie, Części 1–2 (1928, współautorstwo) Sprawy zdrowia publicznego w stolicy w okresie 1918–1928 r (1929) Wartość praktyczna pracy poradni przeciwgruźliczych w Warszawie w świetle liczb sprawozdawczych z roku 1929 (1931) Alkoholizm i chorobowość wśród kolejarzy: referat wygłoszony na Międzynarodowym Kongresie Kolejarzy Abstynentów w Warszawie w roku 1931 (1932) Sprawozdanie z drugiej Międzynarodowej Konferencji Pracy Społecznej: Frankfurt nad Menem 10/14 lipca 1932 r. (1933) Warszawa dziecku opuszczonemu. Z domu wychowawczego im. ks. Baudouin’a (1934, współautorstwo) Opieka nad matką nieślubną i walka z porzucaniem niemowląt w Warszawie: referat wygłoszony na I. Ogólnopolskim Zjeździe Przedstawicieli Opieki Społecznej Samorządu Terytorialnego w Poznaniu 24–25 września 1933 roku (1937) Nowe kierunki opieki lekarskiej nad dorastającą młodzieżą (1939) Co widziałem we wsi? (1939) Dokształcanie lekarzy (1939)

Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (7 listopada 1925)M.P. z 1925 r. nr 262, poz. 1082 „za zasługi w dziedzinie administracji państwowej na polu służby zdrowia publicznego”. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Medal Niepodległości (9 października 1933) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Odznaka Honorowa Polskiego Czerwonego Krzyża I stopnia (1935)

Upamiętnienie 5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło awansował go pośmiertnie do stopnia majoraDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 roku w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Symboliczne upamiętnienie Czesława Wroczyńskiego zostało ustanowione na grobowcu na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu kampania wrześniowa

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Publikacje Czesława Wroczyńskiego w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Paryskiego Kategoria:Członkowie Polskiego Czerwonego Krzyża (II Rzeczpospolita) Kategoria:Kapitanowie lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Białej Podlaskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową Polskiego Czerwonego Krzyża I stopnia Kategoria:Oficerowie 21 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Polscy epidemiolodzy Kategoria:Polscy higieniści Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1889 Kategoria:Urzędnicy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych II Rzeczypospolitej Kategoria:Urzędnicy Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego Kategoria:Urzędnicy Ministerstwa Zdrowia II Rzeczypospolitej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wolnej Wszechnicy Polskiej Kategoria:Zmarli w 1940