Maurycy (Mojżesz) Broch (ur. 31 stycznia 1888 w Nakle, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – polski Żyd, doktor praw, adwokat i radny w Turce, porucznik taborów rezerwy Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Syn Samuela i Sary z domu Weintraub. Ukończył studia prawnicze. W lutym 1914 jako kandydat adwokacki uzyskał tytuł naukowy doktora na Wydziale Prawa Uniwersytet Franciszkańskiego we Lwowie. Podczas I wojny światowej, w latach 1916–1918 służył w c. i k. armii.
Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, w 1920 wstąpił do Wojska Polskiego. W trakcie wojny polsko-bolszewickiej brał udział w wyprawie kijowskiej. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 76. lokatą w korpusie oficerów rezerwy taborów. W 1922 posiadał przydział w rezerwie do 5 Dywizjonu Taborów w Bochni. Później został przydzielony do 3 dywizjonu taborów w Sokółce, a od 1930 do 10 dywizjonu taborów w Przemyślu (następnie w Radymnie).
W czerwcu 1919 został zastępcą członka dyrekcji stowarzyszenia spożywczego „Byt” we Lwowie. W okresie międzywojennym pracował jako adwokat prowadząc kancelarię w Turce. Został radnym w tym mieście.
Po wybuchu II wojny światowej, w okresie kampanii wrześniowej był przydzielony do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr X w Przemyślu. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 został aresztowany przez sowietów w okolicach Radymna i przewieziony do obozu jenieckiego w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano potajemnie w bezimiennych mogiłach zbiorowych w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Podczas ekshumacji został zidentyfikowany na podstawie wojskowego znaku tożsamości. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD, pod poz. 187 (287).
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień kapitanaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Życie prywatne Jego żoną była Ewa, z którą miał córkę Zofię i syna Erwina. 13 kwietnia 1940 zostali oni deportowani na teren późniejszego Kazachstanu (kołchoz Ksyłenbek w okręgu aktiubińskim), a powrócili z zesłania w 1945.
Ordery i odznaczenia Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Upamiętnienie 13 kwietnia 2016, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, w ogrodzie Pałacu Prezydenckiego został zasadzony Dąb Pamięci poświęcony wszystkim Ofiarom Zbrodni Katyńskiej – certyfikat z numerem 1.
Zobacz też
jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Adwokaci II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie związani z Turką (Ukraina) Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Oficerowie 10 Dywizjonu Taborów Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Porucznicy taborów II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polscy Żydzi – żołnierze II Rzeczypospolitej Kategoria:Radni gmin miejskich II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wyprawy kijowskiej (1920) Kategoria:Urodzeni w 1888 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żydowscy radni gmin miejskich II Rzeczypospolitej