Bączal Dolny i Bączal Górny – dwie historycznie związane ze sobą miejscowości w podkarpackiej części Pogórza Ciężkowickiego, w powiecie jasielskim, gmina Skołyszyn (dawna ziemia biecka).

thumb|240px|Kaplica Murowana Figura sprzed 1643 thumb|240px|Kościół św. Mikołaja z 1667 roku thumb|240px|Budynek starej szkoły z 1895 roku thumb|240px|Cmentarz wojenny nr 27 z bitwy pod Gorlicami (5 maja 1915) thumb|240px|Kościół Imienia Maryi z lat 1957 – 1959

Starożytność do XII wieku 3500 – 1700 p.n.e. – najstarsze ślady osadnictwa na terenie miejscowości, 1350 p.n.e. – zasiedlenie ludności kultury łużyckiej – Karpacka Troja w Trzcinicy, II – V w. n.e. – okres wpływów rzymskich w okolicy – znaleziska w Sławęcinie i Święcanach, VIII – X w. n.e. – okres słowiański – grodziska w Lisowie i Kunowej, 1124 – pierwsza pisemna wzmianka o Bączalu w dokumencie nadania ziemi benedyktynom z Tyńca,

XIII – XVII wiek 1348 – erygowanie parafii w Bączalu Dolnym, 1370 – lokacja miejscowości na prawie magdeburskim przez króla Kazimierza Wielkiego, 1378 – kolejna wzmianka o Bączalu w akcie Wojciecha – opata tynieckiego, 1420 – wspomnienie o sołtysie Mikołaju z Bączala Dolnego, 1503 – odsprzedania sołtysostwa szlachcicowi Janowi Minoradowi, 1532 – sołtysostwo bączalskie w rękach Jana Gamrata ze Samoklęsk, 1581 – wzmianka o właścicielach Bączala Górnego: Sławskim i Krasickim, 1618 – fundacja szpitala, czyli domu dla ubogich. czerwiec 1631 – śmierć publicysty i pisarza Seweryna Bączalskiego, 1639 – poświęcenie kościoła przez biskupa Tomasza Oborskiego, 1646 – dofinansowanie istniejącego już szpitala w Bączalu przez Jana Łętowskiego s. Abrahama, przed 1643 – budowa Murowanej Figury (kaplica), listopad 1655 – Potop szwedzki – zniszczenie pierwszego kościoła, 1667 – budowa drewnianego, późnogotyckiego kościoła św. Mikołaja, 1669 – uroczysta konsekracja kościoła św. Mikołaja przez biskupa A. Trzebickiego lub M. Oborskiego, 1699 – założenie bractwa Niepokalanego Poczęcia NMP przez ówczesnego proboszcza ks. Kaspra Giersza

XVIII – XIX wiek 1721 – wielka zaraza w Bieczu – exodus mieszczan, m.in. w okolice Bączala, 1777 – dobra bączalskie w rękach Andrzeja Łętowskiego, 1794 – Franciszek Łętowski odsprzedaje klucz bączalski Antoniemu Wiktorowi, 1780 -1810 – budowa kapliczki św. Floriana, 1786 – założenie Starego Cmentarza, 1802 – nabycie majątku ziemskiego w Bączalu Górnym przez Wojciecha Przerwę Tetmajera i Justynę z Choynowskich. przed 1825 – budowa kapliczki św. Barbary, 1836 – narodziny Henryka Stroki – profesora, powstańca styczniowego, zm. 1896 w Rzeszowie, 1848 – dobudowa murowanej kaplicy przy drewnianym kościele św. Mikołaja, 1860 – budowa kapliczki św. Jana Nepomucena, 1865 – gruntowna restauracja drewnianego kościoła św. Mikołaja, 1875 – śmierć ks. Pawła Kretowicza, proboszcza, 1880 – parafia mieści się na terenie sołectwa Bączal Górny, 1885 – erygowanie szkoły podstawowej w Bączalu Dolnym, 1892 – narodziny Ewy Fugiel – babci prof. em. Thaddeusa Radzilowskiego, działacza polonijnego w USA, 1894 – 1895 – budowa pierwszego, murowanego budynku szkoły, koniec XIX w. – nabycie majątku w Bączalu Górnym przez malarza Zygmunta Rozwadowskiego, 1898 – czystki antysemickie i rozruchy, m.in. zniszczenie karczmy prowadzonej przez Żyda,

XX wiek, I połowa 1907 – narodziny przyszłego Sługi Bożego ks. Stanisława Kołodzieja, zm. 1942 w KL Dachau, maj 1915 – ciężkie walki bitwy pod Gorlicami, do 2003 dwa cmentarze wojenne na terenie parafii, 1923 – budowa budynku obecnej plebanii, styczeń 1926 – śmierć ks. kanonika RM Teofila Biesiadzkiego, długoletniego proboszcza, jubilata, 1928 – powstanie OSP w Bączalu Dolnym, maj 1939 – śmierć ks. Pawła Matuszewskiego – proboszcza, wrzesień 1939 – wybuch II wojny światowej, kampania wrześniowa, 1942 – rozstrzelanie Żydów bączalskich w Rzepienniku Strzyżewskim, 1 maja 1944 – utworzenie na terenie miejscowości Gminnej Konspiracyjnej Rady Narodowej, 8 września 1944 – utworzenie w lesie nowińskim konspiracyjnej, Jasielskiej Powiatowej Rady Narodowej, wrzesień 1944 – zburzenie Jasła, wysiedlenie ludności miejskiej m.in. do Bączala, 1948 – aresztowania opozycji antykomunistycznej, w tym proboszcza ks. Floriana Zająca, przerwanie budowy kościoła parafialnego według proj. Eustachego Chmielewskiego, 1950 – powstanie OSP w Bączalu Górnym,

XX wiek, II połowa thumb|240px|ZSP w Bączalu Dolnym, wyb. w 1992 1952 – założenie Nowego Cmentarza, 1954 – 1961 – okres funkcjonowania gromady Bączal Dolny, 1957 – 1959 – wznowienie prac budowlanych kościoła Imienia Maryi w Bączalu Dolnym, 1966 – uroczysta konsekracja kościoła parafialnego w ramach 1000-lecia Chrztu Polski, 1974 – 1975 – przeniesienie drewnianego kościoła św. Mikołaja do MBL w Sanoku (skansen), lipiec 1986 – śmierć ks. prałata Stanisława Czernieca, ur. 1908, 1986 – gazyfikacja miejscowości, 1992 – otwarcie obecnego budynku ZSP w Bączalu Dolnym, 1999 – telefonizacja, wrzesień 1999 – utworzenie Gimnazjum w Bączalu Dolnym

XXI wiek thumb|240px|Obszar chroniony w ramach Natura 2000 – Łąki nad Młynówką z 2009 2001 – peregrynacja obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, 2008 – pierwszy z cyklu górskich maratonów rowerowych Cyklokarpaty, etap Jasło, 2009 – utworzenie obszaru chronionego Natura 2000 – Łąki nad Młynówką, październik 2009 – uroczyste otwarcie zmodernizowanej drogi powiatowej: Bączal-Skołyszyn, czerwiec 2010 – powódź w Jaśle, podtopienia i osuwiska w Bączalu, wrzesień 2010 – jubileusz 125-lecia szkoły podstawowej, lipiec 2014 – przejście na emeryturę ks. Wiesława Willera, objęcie probostwa przez ks. Krzysztofa Wymazała, 12 marca 2016 – rezygnacja z urzędu proboszcza przez ks. Krzysztofa Wymazałę, 14 marca 2016 – mianowanie ks. Piotra Sałka na proboszcza w Bączalu Dolnym, sierpień 2016 – 2 samochodowy Rajd Grodzki, 2018 – jubileusz 670-lecia parafii w Bączalu Dolnym, 8 lipca 2018 – 90. rocznica powstania OSP w Bączalu Dolnym z udziałem polskich parlamentarzystów: senator Alicji Zając, posła Bogdana Rzońcy, starosty jasielskiego, wicemarszałek województwa podkarpackiego Marii Kurowskiej, władz powiatowych i gminnych, 25 i 26 marca 2019 – pierwsze wybory sołeckie z wydłużoną 5-letnią kadencją Sołtysów i Rad Sołeckich, 8 września 2019 – złoty jubileusz kapłaństwa księdza kanonika Wiesława Willera, Piknik Parafialny w Bączalu Dolnym.

Przynależność państwowa Od czasu najstarszej zachowanej wzmianki Bączal przynależał od następujących państw: 1124-1295 – 18px Księstwo PolskieOd 1138 rozbite dzielnicowo. 1295-1296 – 18px Królestwo Polskie 1296-1300 – 18px Księstwo Polskie 1300-1306 – 18px Królestwo Polskie 1306-1320 – 18px Księstwo Polskie 1320-1386 – border|22px Zjednoczone Królestwo Polskie 1389-1569 – border|22px Korona Królestwa Polskiego 1569-1772 – border|22px Rzeczpospolita, border|22px Korona Królestwa Polskiego 1772-1804 – border|22px Monarchia Habsburgów 1804-1867 – border|22px Cesarstwo Austrii 1867-1918 – Austro-Węgry 1918-1919 – Republika Polska 1919-1939 – Rzeczpospolita Polska 1939-1944 – III Rzesza (okupacja wojenna) 1945-1952 – Rzeczpospolita Polska 1952-1989 – Polska Rzeczpospolita Ludowa 1989-obecnie – Rzeczpospolita Polska

Zobacz też parafia Imienia Maryi i św. Mikołaja w Bączalu Dolnym historia Polski

Uwagi

Przypisy

Kategoria:Bączal Bączal