Szczególnie zarządzany obszar Antarktyki, ASMA (od ) – obszar Antarktyki podlegający specjalnej ochronie w celu ułatwienia planowania i koordynacji działalności ludzkiej. Obszary te mogą być ustanawiane na podstawie załącznika V do Protokołu o ochronie środowiska naturalnego (tak zwanego protokołu madryckiego, podpisanego w Madrycie 4 października 1991).
Mogą one obejmować obszary (zarówno lądowe, jak i morskie), na których występuje ryzyko wzajemnej ingerencji zainteresowanych stron lub skumulowania wpływu działań na środowisko, a także miejsca będące historycznym świadectwem odkryć i badań Antarktyki. W odróżnieniu od szczególnie chronionych obszarów Antarktyki (ASPA), wstęp do szczególnie zarządzanych obszarów Antarktyki nie wymaga zezwolenia, chociaż w obrębie obszaru ASMA może znajdować się jeden lub więcej obszarów ASPA, wymagających pozwolenia na wstęp.
Obszary ustanawiane są w czasie corocznych spotkań konsultatywnych Układu antarktycznego (Antarctic Treaty Consultative Meeting – ATCM) na wniosek dowolnego z państw prowadzących działania naukowe na obszarze Antarktyki (państw stron Protokołu o ochronie środowiska naturalnego do Układu antarktycznego) lub Komitetu Ochrony Środowiska (Committee for Environmental Protection – CEP), Komitetu Naukowego Badań Antarktycznych (Scientific Committee on Antarctic Research – SCAR) czy Komisji do spraw Zachowania Żywych Zasobów Morskich Antarktyki (Commission for the Conservation of Antarctic Marine Living Resources – CCAMLR). Strona wnioskująca o wyznaczenie obszaru zobowiązana jest następnie do zarządzania nim.
Lista obszarów Zostało wyznaczonych siedem szczególnie zarządzanych obszarów Antarktyki; w 2014 roku z tej listy skreślono jeden z nich: Nr Nazwa Położenie Powierzchniakm² Kraj proponujący 1 Admiralty Bay Wyspa Króla Jerzego, Szetlandy Południowe , , 2 McMurdo Dry Valleys Południowa Ziemia Wiktorii, Antarktyda Wschodnia 3 Cape Denison, Commonwealth Bay Ziemia Jerzego V, Antarktyda Wschodnia 4 Deception Island Szetlandy Południowe , , 5 Amundsen-Scott South Pole Station Biegun południowy, Płaskowyż Polarny 6 Larsemann Hills Ziemia Księżniczki Elżbiety, Antarktyda Wschodnia , , 7 Southwest Anvers Island and Palmer Basin Archipelag Palmera
Zobacz też Historyczne Miejsca i Pomniki Antarktyki
Przypisy Protokół o ochronie środowiska do Układu w sprawie Antarktyki, sporządzony w Madrycie dnia 4 października 1991 r., .
Linki zewnętrzne