Renata Schumann (ur. 12 stycznia 1934 w Zabrzu, zm. 1 lutego 2012 w Bad Doberan) – publicystyka, pisarka, germanistka i teoretyk literatury. Laureatka Nagrody Kulturalnej Śląska w 2008 roku.
Życiorys Dzieciństwo spędziła w Opolu-Grudzicach w rodzinie mieszczańskiej. Po śmierci obojga rodziców w 1945 roku wychowywała ją babcia w Zabrzu. Pierwsze lata powojenne żyła w dramatycznych warunkach socjalnych. Szkołę podstawową i liceum ukończyła w Zabrzu. W 1958 ukończyła studia polonistyczne na ówczesnej Wyższej Szkole Pedagogicznej (obecnie Uniwersytet Śląski) w Katowicach, które ukończyła pracą magisterską na temat recepcji twórczości Gerharta Hauptmanna.
Współpracowała redakcyjnie z ośrodkiem TVP w Katowicach oraz z tygodnikiem „Poglądy”S. Fikus, Renata Schumann, Wspomnienia z placu umarłych, [w:] Wielokulturowość w relacjach polsko-niemieckich, M. Kalczyńska (red.), Opole 2014.. W latach 1971–1979 uczyła języka polskiego w Liceum Plastycznym w OpoluM. Wojtanowska, 50 lat liceum Plastycznego w Opolu, Opole 2009, s.69. W tym czasie intensywnie pracowała na polu publicystycznym, literackim i naukowym (współpracowała między innymi z „Miesięcznikiem Literackim” i „Poezją”Katalog do uroczystości przyznania Nagrody Kulturalnej Śląska 2007, Hannover 2007).
Pracę doktorską obroniła w 1979 roku na Uniwersytecie Wrocławskim na temat „Obraz Niemca we współczesnym polskim dramacie”. W tym samym roku rozpoczęła pracę na stanowisku adiunkta w Zakładzie Germanistyki Uniwersytetu Śląskiego w KatowicachUlrich Schmilewski, Renata Schumann-Rotscheidt verstorben, „Schlesischer Kulturspiegel“ 1/2012. W 1983 wyjechała do Niemiec. Początkowo mieszkała w Düsseldorfie. Kontynuowała tam działalność publicystyczną współpracując m.in. z „Die Zeit” „Frankfurter Allgemeine Zeitung”, „Rheinische Post”, „Die Brücke”, „Der Gemeinsame Weg” oraz „Schlesien Heute”. Jej teksty drukował również periodyk Uniwersytetu Wrocławskiego „Zbliżenia".
Z czasem jej uwaga skupiła się coraz bardziej na działalności literackiej. Początkowo głównym wątkiem jej działalności literackiej były przeżycia środowisk autochtonicznych w czasach komunistycznych w Polsce (przede wszystkim mniejszości niemieckiej w Polsce). Później jej książki nabrały coraz bardziej historycznego charakteru, a centralną postacią jej literackich zainteresowań stała się śląska księżna, Jadwiga. W roku 2000 przeprowadziła się do Bad Doberan (Meklemburgia), gdzie dalej prowadziła cykle odczytów, wieczorów literackich i spotkań autorskich. Zmarła tam 1 lutego 2012 roku.
Upamiętnienie W 2013 roku w opolskiej dzielnicy Grudzice nazwano jej imieniem skwer w pobliżu miejsca, w którym mieszkała przed wojną (Rada miasta przyjęła uchwałę 24 kwietnia 2013 rokuUchwała Rady Miasta Opola z 24 kwietnia 2013 roku). Arcybiskup Alfons Nossol w wywiadzie radiowym wyemitowanym 17 lutego 2013 przez Radio Opole określił Renatę Schumann jako „wielką indywidualność w historii Górnego Śląska, której dorobek stał się trwałą wartością w historii literatury powszechnej”R. Czernek, Rozmowa z Arcybiskupem Alfonsem Nossolem, Polskie Radio Opole, emisja 17 lutego 2013..
Matka Sebastiana Fikusa oraz Małgorzaty (Maugi) Hausherr, była żoną Franza Fikusa, a następnie Dietera Rotscheidta. Wnuczka Franza Kargera, polityka Republiki Weimarskiej.
Nagrody i wyróżnienia 1985 i 1986: nagroda literacka za opowiadania (Ostdeutscher Kulturrat, Bonn) 1989: Nagroda mediów (Ziomkostwo Sudeckoniemieckie, niem. Sudetendeutsche Landsmannschaft) 2007: Nagroda literacka im. Eichendorffa (Wangener Kreis) 2007: Nagroda Kulturalna Śląska (Dolna Saksonia) 2010: Nagroda im. Andreasa Gryphiusa (Künstlergilde Esslingen)
Publikacje Zwarte pozycje książkowe: Co się śni na pograniczu, Katowice 1983 Vertriebene und Aussiedler im Kreis Mettmann, Mettmann 1989 Fremd in der Heimat. Aussiedler aus Ost und Südosteuropa unterwegs nach Deutschland, Ausstellungskatalog, Dülmen 1990 Auf den Spuren der Heiligen Hedwig von Schlesien, Ausstellungskatalog und Ausstellung, Düsseldorf 1992 Muttersprache. Oberschlesische Geschichten, München 1992 Ein starkes Weib, Das Leben der Hedwig von Schlesien, Augsburg 1996 Flügelbaum. Gedichte, Krefeld 1998 Zwischen den Mahlsteinen der Geschichte, Oberschlesien im Zeitwandel, Görlitz 2002 Der Piastenturm, München 2004 Lichtschneisen. Lyrische Reflexionen, Rostock 2007 Hedwig von Schlesien. Ein Starkes Weib, Augsburg 2007 Was ist Traum, Rostock 2007 Heimkehr in die Muttersprache, Geschichten aus einem verlorenem Land, Rostock/Bergeshagen 2007 Wspaniała Niewiasta, Życie świętej Jadwigi Śląskiej. Powieść historyczna, Opole 2011 Wiederkehr, Görlitz 2012 Jadwiga Śląska – Wzór dla Europy, Opole 2012 Hedwig von Schlesien – eine Frau für Europa, Görlitz 2012
Przypisy
Linki zewnętrzne Schumann, Renata (1934-2012) w katalogu polskiej Biblioteki Narodowej Publikacje w zbiorach Niemieckiej Biblioteki Narodowej Schumann Renata (1934-2012) w katalogu Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Opolu
Kategoria:Pisarze niemieckojęzyczni Kategoria:Polscy germaniści Kategoria:Urodzeni w 1934 Kategoria:Zmarli w 2012 Kategoria:Ludzie urodzeni w Zabrzu Kategoria:Polscy niemcoznawcy