Jan Cedrowski herbu Odrowąż (ur. 3 marca 1617dane biograficzne na stronie Sejmu Wielkiego – zm. 29 stycznia 1688) – polski pamiętnikarz, podczaszy nowogródzki.
Życiorys Urodził się w Pohościu pod Słuckiem, jako syn Jana i Zofii Ciołkówny-Komorowskiej. Od 1631 odbywał studia w Królewcu, w 1636 w Akademii Krakowskiej. Wraz z Bogusławem Radziwiłłem wyjechał w 1637 za granicę. Studiował w Utrechcie; zwiedził Niemcy, Danię, Holandię, Francję, Włochy i Anglię. W 1641-1642 odbył drugą podróż do Holandii. Po powrocie do kraju osiadł w Starej Wsi na Podlasiu jako urzędnik radziwiłłowski.
Cedrowski był kalwinistą. Przebywał na dworze Radziwiłłów (aż do śmierci księcia Bogusława w 1669), z którym odbywał podróże do Europy Zachodniej (odwiedził m.in. Amsterdam, Paryż, Londyn). Poseł sejmiku mińskiego na sejm nadzwyczajny 1654 roku, sejm nadzwyczajny abdykacyjny 1668 rokuStefania Ochmann-Staniszewska, Zdzisław Staniszewski, Sejm Rzeczypospolitej za panowania Jana Kazimierza Wazy. Prawo – doktryna – praktyka, tom II, Wrocław 2000, s. 384.. Był elektorem Jana III SobieskiegoHerbarz polski, t. II, Warszawa 1900, s. 317..
W czasie najazdu moskiewskiego w 1655 schronił się na Żmudź pod protekcję Szwedów. Po pewnym czasie wrócił do ziemi mińskiej, był posłem z ramienia szlachty mińskiej do cara Aleksego. W 1658 brał udział w pospolitym ruszeniu przeciw Moskwie, po czym po raz drugi posłował do Moskwy. Wielokrotnie był posłem z województwa mińskiego do trybunałów i sejmu; uczestniczył w konwokacji 1668 i w elekcji Jana III w 1674. Żonaty był trzykrotnie: z Marianną Szwejkowską, Anną Mirską i Zofią Rymwidówną.
Twórczość Jest autorem pamiętnika, nad którym prace rozpoczął w 1673. Początkowo opisał wydarzenia od roku swoich urodzin (1617) do 1673. Później uzupełnił je wiadomościami do roku 1682. Zapisy Cedrowskiego mają formę rzeczowych i suchych informacji, zbliżając się do raptularza zbierającego informacje rodzinne.
Opracowania nt. Cedrowskiego źródło: J. Bartoszewicz: Pamiętnik J. Cedrowskiego, własną jego ręką spisany, zabytek historyczny wieku XVII. czas. Bibliotekarz Warszawski 1856, t. 3 M. Baliński: wstęp do wyd.: Pamiętniki historyczne..., Wilno 1859 S. Konarski: Szlachta kalwińska w Polsce, Warszawa 1936, s. 38-39 R. Mienicki: Cedrowski Jan. Polski słownik biograficzny t. 3 (1937) S. Czernik: Z życia pańszczyźnianego w XVII wieku Warszawa 1955
Przypisy
Bibliografia
Jan Cedrowski Kategoria:Członkowie stanu rycerskiego I Rzeczypospolitej Kategoria:Elektorzy Jana III Sobieskiego Kategoria:Podczaszowie nowogródzcy Kategoria:Polscy pisarze barokowi Kategoria:Polscy autorzy pamiętników i dzienników XVII wieku Kategoria:Posłowie na sejm nadzwyczajny 1654 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny abdykacyjny 1668 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo mińskie) Kategoria:Szlachta kalwińska w Polsce (I Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w 1617 Kategoria:Zmarli w 1688 Kategoria:Urzędnicy ziemscy I Rzeczypospolitej