Edward Lodewijk Van Halen (ur. 26 stycznia 1955 w Amsterdamie, zm. 6 października 2020 w Santa Monica) – amerykański gitarzysta-wirtuoz i klawiszowiec. Jeden z założycieli zespołu Van Halen.
W 2003 został sklasyfikowany na 70., a w 2011 na 8. miejscu listy 100 najlepszych gitarzystów wszech czasów magazynu Rolling Stone. Z kolei w 2004 roku muzyk został sklasyfikowany na 5. miejscu listy 100 najlepszych gitarzystów heavymetalowych wszech czasów magazynu Guitar World.
Młodość Eddie Van Halen pochodził z muzykalnej rodziny. Jego ojciec, Jan Van Halen, grał na klarnecie i to właśnie za jego namową Edward rozpoczął naukę gry na fortepianie. Mieszkał w Nijmegen, skąd w 1962 rodzina przeprowadziła się z Holandii do Pasadeny w stanie Kalifornia, północnego przedmieścia Los Angeles. Początkowo pracował jako roznosiciel gazet. Bracia Van Halen nie przepadali za muzyką poważną, toteż postanowili rozpocząć naukę gry na bardziej popularnych instrumentach. Eddie wybrał perkusję, a jego brat Alex, gitarę. Szybko okazało się jednak, że Alex Van Halen posiada dużo większe predyspozycje do gry na perkusji. Dlatego też zdecydowali się na zamianę. Profesjonalne lekcje gry pobierał przez dwa lata. Resztę swojej techniki wypracował podczas samodzielnych ćwiczeń. Szczególnie upodobał sobie muzykę Erica Claptona i Jimiego Hendrixa.
Kariera Po ukończeniu liceum grał w różnych lokalnych grupach. Trudnił się wokalem, do czasu gdy bracia Van Halen zlecili to zadanie Davidowi Lee Rothowi – wokaliście lokalnego zespołu The Red Ball Jets. Po pewnym czasie przekonali Davida, aby ten wstąpił do ich zespołu. Roth zgodził się i tak został uformowany zespół Mammoth. Następnie do zespołu zwerbowano Michaela Anthony’ego – basistę i wokalistę zespołu Snake, pochodzącego z Chicago. Tak zakończył się początkowy etap formowania składu zespołu, w którym grał Eddie Van Halen.mały|Eddie Van Halen na koncercie w New Haven (1977)|lewo|255x255pxKiedy w 1985 Roth zdecydował się odejść z zespołu, aby rozpocząć solową karierę, bracia Van Halen zaproponowali funkcję wokalisty Sammy’emu Hagarowi. Hagar radził sobie bardzo dobrze w solowej karierze, głównie za sprawą swego największego solowego hitu „I Can’t Drive 55”. Na wspólnej próbie Eddie Van Halen zagrał kawałek, nad którym właśnie pracował, a Sam zaczął improwizować. Większość tego tekstu pozostała utrwalona na „Summer Nights”. Pierwszy wspólny album z Hagarem to 5150, który sprzedaje się najlepiej z całej dotychczasowej dyskografii grupy. Każdy z następnie wydawanych albumów stał się multiplatynowym. Idyllę przerwały tylko komunikaty mediów donoszące o kłopotach Eddiego Van Halen z alkoholem i narkotykami. Po ukończeniu nagrań do filmu Twister oraz albumu The Best Of, zespół ponownie został bez wokalisty, gdyż z ponownej współpracy z Rothem nic nie wyszło. mały|Eddie Van Halen podczas Emmy Awards (1993) W 1997 do zespołu dołączył wokalista grupy Extreme, Gary Cherone. Cherone to postać zdecydowanie odmienna od Rotha i Hagara. Przejawia się to w albumie Van Halen 3, trudnym w odbiorze. W 1999 Cherone odszedł z zespołu.
W kwietniu 2004 wokalistą ponownie został Sammy Hagar, aby ponownie odejść w 2006. Eddie Van Halen i Sammy Hagar przez kolejne lata nie pałali do siebie sympatią, ale jak przyznał Hagar, przed śmiercią Eddiego zdążyli się pogodzić.
Na trasy koncertowe w 2007 powrócił David Lee Roth. W marcu 2007 Eddie Van Halen udał się na odwyk alkoholowy, który trwał do maja 2007. Zmienił się całkowicie jego wygląd – obciął włosy, zafarbował je na blond, opalił się. W fanach na całym świecie znów odżyła nadzieja na udany powrót Van Halen. Legendarny zespół powrócił na scenę wraz z nowym basistą Wolfgangiem (synem Eddiego) oraz pierwotnym wokalistą, Rothem. Zainteresowanie koncertami było ogromne, o czym świadczy przychód z owej trasy wynoszący 93 mln dolarów za 74 koncerty w USA i Kanadzie.
Życie prywatne 11 kwietnia 1981 ożenił się z aktorką Valerie Bertinelli (rozwiedli się w 2007). Ma z nią syna Wolfganga (ur. 16 marca 1991), basistę rockowego.
Muzyk zmagał się z wieloma problemami zdrowotnymi (m.in. rakiem języka i mielodysplazją szpiku). Towarzyszył mu także rak płuca. Zmarł w wyniku udaru mózgu w wieku 65 lat.
Technika gry mały|Eddie Van Halen podczas koncertu (2014) Eddiemu Van Halen udało się osiągnąć renomę głównie dzięki rozpowszechnieniu tappingu, techniki gry zapoczątkowanej na gitarze przez gitarzystę Steve’a Hacketta, jeszcze jako instrumentalisty Genesis.
Następnie zaczął imponować światu swoimi możliwościami. Utwór „Cathedral” brzmieniem przypomina klawisze. Eddie Van Halen wydobywał dźwięki z gitary lewą ręką uderzając palcami w struny na gryfie (tzw. „hammer-on”), zaś prawą kontrolował potencjometr głośności. Gitarzysta używał rozmaitego sprzętu: wliczając w to gitary marki Kramer, Gibson, Music Man i dedykowaną serię marki Peavey, nazwanej EVH „Wolfgang”. Łączna suma gitar w jego studiu to ponad 650 sztuk. Artysta sam dokonywał zmian i przeróbek, eksperymentując z dźwiękiem. Zapytany o to czy grywa w domu na gitarze, odpowiadał stanowczo przecząco. Wszelkie próby odbywają się w studiu – sławnym 5150. Ed był również uważany za dobrego keyboardzistę: „Ludzie mówili mi: Nie możesz grać na klawiszach, jesteś przecież gitarzystą! No i właśnie wtedy napisałem „Jump” „. Van Halen tworzył też utwory na gitarę akustyczną, z których najsławniejszy to „Spanish Fly”. Jego partie solowe zaliczane są do najlepszych na świecie, np. ta podczas trasy koncertowej promującej album 5150 w New Haven z 1986. „Eruption” przez wielu uważana jest za gitarową solówkę wszech czasów. Mimo upływających lat, gitarzysta mógł szczycić się mianem jednego z najszybciej grających gitarzystów na świecie. Przez całe lata 80. trudno było nie zauważyć wpływu muzyki Van Halen na innych wykonawców. W 2007 wraz z aktualnymi i byłymi członkami zespołu: Sammy Hagarem, Davidem Lee Rothem, Michaelem Anthonym i Alexem Van Halenem został wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame. Ceremonii wprowadzenia przewodniczyli muzycy z Velvet Revolver.
Instrumentarium mały|Eddie Van Halen używający wzmacniaczy EVH 5150. mały|Frankenstrat – gitara Eddiego Van Halena Gitary The EVH Wolfgang The Frankenstein Charvel Kramer Ernie Ball / Musicman Peavey Wolfgang Steinberger TransTrem Ibanez Destroyer Fender Strats and Telecasters Gibson 1958 Korina wood Flying V Gibson 6/12 string double neck Coral Sitar EVH D-Tuna Drop D tuning system
Wzmacniacze i kolumny głośnikowe Marshall 100-watt Super Lead Soldano SLO-100 Peavey 5150 Peavey 5150 II Peavey 6505 and 6505+ EVH 5150 III amp head EVH 5150 III 4x12” cabs Celestion 12” G12EVH Eddie Van Halen Speakers Struny gitarowe 9-11-15-24-32-40 Ernie Ball custom
Efekty gitarowe Boss OC-2 Octave Boss SD-1 Super Overdrive Custom Audio Electronics RS-10 Midi Foot Controller Dunlop Eddie Van Halen Signature Wah Dunlop Original CryBaby Wah Pedal MXR EVH Phase 90 Phaser MXR EVH-117 Stereo Flanger MXR Custom Smart Gate Pro Line 6 Echo Pro Peavey Delta Stomp Demeter Tremulator Custom Audio Electronics Amp Selector / Router Eventide H3000/3500 Harmonizer H&H V800 Power Amplifier Lexicon PCM-70 Reverb Palmer Speaker Simulator Rockman Smart Gate Noise Gate Roland SDE-3000 Digital Delay Furman Power Conditioner
Dyskografia Albumy studyjne Tytuł Dane dot. albumu Pozycja na liście Certyfikat USA CAN AUS UK GER Van Halen Data: 10 lutego 1978 Wydawca: Warner Bros. 19 18 17 34 – USA: diamentowa płyta CAN: 4x platynowa płyta Van Halen II Data: 23 marca 1979 Wydawca: Warner Bros. 6 15 68 23 24 USA: 5x platynowa płyta CAN: 2x platynowa płyta Women and Children First Data: 26 marca 1980 Wydawca: Warner Bros. 6 12 128 15 19 USA: 3x platynowa płyta CAN: 2x platynowa płyta Fair Warning Data: 29 kwietnia 1981 Wydawca: Warner Bros. 5 11 97 49 37 USA: 2x platynowa płyta CAN: platynowa płyta Diver Down Data: 14 kwietnia 1982 Wydawca: Warner Bros. 3 5 79 36 65 USA: 4x platynowa płyta CAN: platynowa płyta 1984 Data: 9 stycznia 1984 Wydawca: Warner Bros. 2 1 11 15 11 USA: diamentowa płyta CAN: 5x platynowa płyta 5150 Data: 26 marca 1986 Wydawca: Warner Bros. 1 2 5 16 11 USA: 6x platynowa płyta CAN: 3x platynowa płyta OU812 Data: 24 maja 1988 Wydawca: Warner Bros. 1 1 9 12 12 USA: 4x platynowa płyta For Unlawful Carnal Knowledge Data: 17 czerwca 1991 Wydawca: Warner Bros. 1 4 5 12 6 USA: 3x platynowa płyta CAN: platynowa płyta Balance Data: 24 stycznia 1995 Wydawca: Warner Bros. 1 2 9 8 8 USA: 3x platynowa płyta CAN: 3x platynowa płyta Van Halen III Data: 17 marca 1998 Wydawca: Warner Bros. 4 4 8 43 13 USA: złota płyta A Different Kind of Truth Data: 7 lutego 2012 Wydawca: Interscope 2 3 4 6 8 CAN: złota płyta „–” album nie był notowany.
Albumy koncertowe Tytuł Dane dot. albumu Pozycja na liście Certyfikat USA CAN AUS UK GER Live: Right Here, Right Now Data: 22 lutego 1993 Wydawca: Warner Bros. 5 15 7 24 30 USA: 2x platynowa płyta CAN: złota płyta Tokyo Dome Live in Concert Data: 31 marca 2015 Wydawca: Warner Bros. 20 – 67 74 64 „–” album nie był notowany.
Kompilacje Tytuł Dane dot. albumu Pozycja na liście Certyfikat USA CAN AUS UK GER The Best Of: Volume I Data: 22 października 1996 Wydawca: Warner Bros. 1 1 11 45 7 USA: 3x platynowa płyta CAN: 2x platynowa płyta The Best of Both Worlds Data: 20 lipca 2004 Wydawca: Warner Bros. 3 2 31 15 28 USA: platynowa płyta „–” album nie był notowany.
Albumy wideo Tytuł Dane dot. albumu Certyfikat Live Without a Net Data: 1987 Wydawca: Warner Bros. USA: 2x platynowa płyta Live: Right Here, Right Now Data: 23 stycznia 1993 Wydawca: Warner Bros. USA: złota płyta Video Hits Volume I Data: 29 października 1996 Wydawca: Warner Bros. USA: złota płyta
Inne 1993 – The Inside Track (oraz David Lee Roth)
Występował gościnnie na albumach Star Fleet Project, Briana Maya Steve’a Lukathera Michaela Jacksona
Książki Guitar World Presents Van Halen: Eddie Van Halen In His Own Words, Guitar World, 2010
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona zespołu Van Halen
Kategoria:Amerykańscy gitarzyści metalowi Kategoria:Amerykańscy gitarzyści rockowi Kategoria:Amerykanie pochodzenia holenderskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Amsterdamie Kategoria:Ludzie związani z Nijmegen Kategoria:Muzycy Van Halen Kategoria:Urodzeni w 1955 Kategoria:Zmarli w 2020