Listy () – wybór listów J.R.R. Tolkiena, dokonany przez , wydany po raz pierwszy w 1981 r.
Wydania angielskie Książka opublikowana w 1981 r. zawierała 354 listy lub ich fragmenty. Była to głównie korespondencja z wydawcami, z rodziną (przede wszystkim z dziećmi) oraz ze znajomymi (np. C.S. Lewis). Carpenterowi w ich redakcji pomagał syn autora, Christopher, który głównie komentował jego wybory i sugerował dokonanie zmian, a także uzupełniał informacje w przypisach.
Listy stanowią ważne źródło interpretacji utworów Tolkiena oraz dostarczają wielu informacji o tym, jakim człowiekiem był ich autor.
W 2023 r. ukazało się rozszerzone wydanie korespondencji Tolkiena (The Letters of J.R.R. Tolkien: Revised and Expanded Edition), opublikowane nakładem wydawnictwa HarperCollins, zawierające przeszło 150 nieznanych wcześniej listów pisarza.
Wydania polskie Książka po raz pierwszy została wydana w Polsce w 2000 r. przez wydawnictwo Zysk i S-ka, w tłumaczeniu Agnieszki Sylwanowicz. Zastosowano w niej kontrowersyjną terminologię pochodzącą z tłumaczenia Władcy Pierścieni autorstwa Jerzego Łozińskiego, za co była krytykowana. Zwracano także uwagę na brak indeksu.
Kolejne wydanie ukazało się 10 lat później (w 2010 r.) nakładem wydawnictwa Prószyński i S-ka, w tym samym tłumaczeniu. Zastosowano jednak nazewnictwo stworzone przez Marię Skibniewską oraz uzupełniono książkę o indeks. Książka została dobrze przyjęta przez czytelników, m.in. jej wydanie zostało uznane za Tolkienowskie Wydarzenie Roku 2010 w plebiscycie serwisu Elendilion.
Rozszerzone wydanie korespondencji Tolkiena, Listy. Wydanie rozszerzone, ukazało się w Polsce w 2025 r. nakładem wydawnictwa Zysk i S-ka w przekładzie Agnieszki Sylwanowicz.
Przypisy H. Carpenter: Wstęp. W: Listy, s. 12. A. Sylwanowicz: Od tłumaczki. W: Listy, s. 7.
J.R.R. Tolkien, Listy. Wydanie rozszerzone, tłum. Agnieszka Sylwanowicz, Zysk i S-ka, Poznań 2025. .
Bibliografia
Linki zewnętrzne Teksty 5 wybranych listów na stronie J.R.R Tolkien Estate
Kategoria:Książki o Śródziemiu Kategoria:Twórczość J.R.R. Tolkiena