Nagroda Identitas (dawniej Nagroda Literacka i Historyczna Identitas) – polskie wyróżnienie dla monografii historycznych oraz prac z zakresu humanistyki i literatury pięknej, przyznawane od 2014 roku. Przez pierwsze trzy edycje laureatów wybierano w dwóch kategoriach (Nagroda Historyczna i Nagroda Literacka), w 2017 roku zrezygnowano z tego podziału. Konkurs organizuje Fundacja Identitas.
Oprócz nagrody głównej przyznawana jest również Nagroda Specjalna Identitas, którą stanowią warsztaty w Arktyce (wyspa ) oraz stypendium do 30 000 zł. Nagroda przyznawana jest młodym humanistom, pisarzom, filozofom i historykom do 41. roku życiaRegulamin Nagrody Specjalnej Identitas..
Zgłoszenia do nagrody ocenia zespół w składzie: Renata Chołuj (pisarka, przewodnicząca Jury Nagrody Identitas), Wawrzyniec Rymkiewicz (filozof, tłumacz, wydawca, redaktor naczelny kwartalnika Kronos), Mariusz Cieślik (prozaik, scenarzysta, dziennikarz), Dawid Jung (poeta, redaktor naczelny Zeszytów Poetyckich) oraz założyciel Fundacji Identitas, Tomasz KaźmierowskiSkład Kapituły..
Od 2024 roku Pewne Wydawnictwo publikuje antologie zbierające teksty przygotowane przez nominowanych pisarzy podczas warsztatów literackich odbywających się na wyspie Uløya.
Laureaci
2014 Nominacje w roku 2014 Do Nagrody Historycznej:
Sabina Bober, Bóg i człowieczeństwo w niemieckich obozach koncentracyjnych, wyd. Nauka i Innowacje Bogdan Podgórski, Józef Retinger – prywatny polityk, wyd. Universitas Patryk Pleskot, Kłopotliwa panna „S”. Postawy polityczne Zachodu wobec „Solidarności”, wyd. IPN Wiktoria Kudela-Świątek, Odpamiętane. O historii mówionej na przykładzie narracji kazachstańskich Polaków o represjach na tle narodowościowym, wyd. Universitas Marek Gałęzowski, Przeciw dwóm zaborcom. Konspiracja piłsudczykowska w kraju w latach 1939–1947, wyd. IPN Konrad Meus, Wadowice 1772–1914. Studium przypadku miasta galicyjskiego, Wydawnictwo Księgarnia Akademicka
Do Nagrody Literackiej:
Paweł Potoroczyn, Ludzka rzecz, wyd. WAB Elżbieta Cherezińska, Legion, wyd. Zysk i S-ka Przemysław Dakowicz, Teoria wiersza polskiego, Towarzystwo Przyjaciół Sopotu Jan Polkowski, Ślady krwi, Wydawnictwo M Piotr Semka, Za, a nawet przeciw. Zagadka Lecha Wałęsy, Wydawnictwo M Dariusz Skórczewski, Teoria – literatura – dyskurs. Pejzaż postkolonialny, Wydawnictwo KUL Mariusz Solecki, Literackie portrety żołnierzy wyklętych. Esej o literaturze polskiej lat 1948–2010, Wydawnictwo LTW
Laureaci Nagrody Identitas 2014 Bogdan Podgórski, Józef Retinger. Prywatny polityk, wyd. Universitas, Kraków 2013 . Jan Polkowski, Ślady krwi, Wydawnictwo M, Kraków 2013 . Jury Nagrody Historycznej: prof. Andrzej Paczkowski (przewodniczący), prof. Andrzej Chwalba i Jarosław Krawczyk.
Jury Nagrody Literackiej: Paweł Lisicki (przewodniczący), Andrzej Horubała i Maciej Urbanowski.
2015 Nominacje w roku 2015 Do Nagrody Historycznej: Ryszard Kaczmarek, Polacy w armii kajzera, Wydawnictwo Literackie Kazimierz Krajewski, Na straconych posterunkach, Wydawnictwo Literackie Daniel Mikulski, Historia Murzynowa Kościelnego, czyli krótka rozprawa między Panem, Wójtem a Plebanem, wyd. Unitex Grzegorz Motyka, Na białych Polaków obława, Wydawnictwo Literackie Jerzy Rohoziński, Bawełna samowary i sartowie. Muzułmańskie okrainy carskiej Rosji, Wydawnictwo Dialog Robert Spałek, Komuniści przeciwko komunistom. Poszukiwanie wroga wewnętrznego w kierownictwie partii komunistycznej w Polsce w latach 1948–1956, wyd. Zysk i S-ka
Do Nagrody Literackiej: Przemysław Dakowicz, Obcowanie. Manifesty i eseje, wyd. Sic! Przemysław Dakowicz, Przeklęte continuum. Notatnik smoleński, wyd. Arcana Anna Janko, Mała zagłada, Wydawnictwo Literackie Marta Kwaśnicka, Krew z mlekiem, wyd. Teologia Polityczna Jarosław Marek Rymkiewicz, Pastuszek Chełmońskiego, wyd. Sic! Mariusz Urbanek, Genialni. Lwowska szkoła matematyczna, wyd. Iskry
Laureaci Nagrody Identitas 2015 Ryszard Kaczmarek, Polacy w armii kajzera, Wydawnictwo Literackie Marta Kwaśnicka, Krew z mlekiem, Wydawnictwo Teologia Polityczna Daniel Mikulski, Historia Murzynowa Kościelnego, czyli krótka rozprawa między Panem, Wójtem a Plebanem, wyd. Unitex Jury Nagrody Historycznej: prof. Andrzej Paczkowski (przewodniczący), prof. Andrzej Chwalba i Jarosław Krawczyk.
Jury Nagrody Literackiej: Paweł Lisicki (przewodniczący), Andrzej Horubała i Maciej Urbanowski.
2016 Nominacje w roku 2016 Do Nagrody Historycznej: Jolanta Drużyńska, „Ostatni tabor”, wyd. Rebis Beata Halicka, „Polski Dziki Zachód”, wyd. Universitas Natalia Jarska, „Kobiety z Marmuru”, wyd. IPN Sławomir Kalbarczyk, „Kazimierz Bartel (1882–1941). Uczony w świecie polityki”, wyd. IPN Stanisław Waltoś, „Grabież ołtarza Wita Stwosza”, wyd. Wolters Kluwer
Do Nagrody Literackiej: Elżbieta Cherezińska, Turniej cieni, wyd. Zysk i S–ka Przemysław Dakowicz, Afazja polska, wyd. Sic! Kazimierz Orłoś, Dzieje dwóch rodzin, Wydawnictwo Literackie Jarosław Marek Rymkiewicz, Koniec lata w zdziczałym ogrodzie, wyd. Sic! Joanna Siedlecka, Biografie odtajnione, wyd. Zysk i S–ka
Laureaci Nagrody Identitas 2016 Beata Halicka, Polski Dziki Zachód, wyd. Universitas Jarosław Marek Rymkiewicz, Koniec lata w zdziczałym ogrodzie, wyd. Sic! Jury Nagrody Historycznej: prof. Andrzej Paczkowski (przewodniczący), prof. Andrzej Chwalba i Jarosław Krawczyk.
Jury Nagrody Literackiej: Paweł Lisicki (przewodniczący), Andrzej Horubała i Maciej Urbanowski.
2017 Nominacje w roku 2017 Elżbieta Cherezińska za powieści Harda i Królowa, wyd. Zysk i S-ka Wojciech Chmielewski za Belweder gryzie w rękę, wyd. Iskry Krzysztof Koehler za Palus sarmatica, wyd. Muzeum Historii Polski Agnieszka Kołakowska za zbiór felietonów Plaga słowików, wyd. Teologia Polityczna Paweł Rojek za pracę Awangardowy konserwatyzm, wyd. Ośrodek Myśli Politycznej
Laureat Nagrody Identitas 2017 Krzysztof Koehler za Palus sarmatica, wyd. Muzeum Historii Polski Jury: Paweł Lisicki (przewodniczący), Andrzej Horubała i Maciej Urbanowski.
2018 Nominacje w roku 2018 Marek Cichocki za Północ i Południe. Teksty o polskiej kulturze i historii, wyd. Teologia Polityczna Wiesław Helak za Nad Zbruczem, wyd. Arcana Dawid Jung za Glosy, wyd. Gnieźnieńska Konfraternia Teatralna Ewa Polak za Czego chcą od nas biedni Niemcy, wyd. Oficyna Wydawnicza Volumen Monika Śliwińska za Wyspiański. Dopóki starczy życia, wyd. Iskry
Laureaci Nagrody Identitas 2018 Wiesław Helak za Nad Zbruczem, wyd. Arcana Dawid Jung za Glosy, wyd. Gnieźnieńska Konfraternia Teatralna Jury: Renata Chołuj (przewodnicząca), Maciej Urbanowski, Krzysztof Masłoń i Paweł Lisicki.
2019–2020 Nominacje w edycji specjalnej 2019–2020 Marcin Cielecki za tom esejów Miasto wewnętrzne, Wydawnictwo Benedyktynów Tyniec, Homini Tomasz Herbich za Pragnienie królestwa, wyd. Teologia Polityczna Marcin Makowski „bez którego rozmowa o społecznych bolączkach III RP byłaby dotkliwie uboższa” Marcelina Szumer-Brysz za reportaż Wróżąc z fusów, Wydawnictwo Czarne Radek Rak za Baśń o wężowym sercu albo wtóre słowo o Jakóbie Szeli, wyd. Powergraph Paweł Rzewuski za Filozofię Piłsudskiego, Fundacja Augusta hr. Cieszkowskiego
Laureat edycji specjalnej 2019–2020 Marcin Cielecki za tom esejów Miasto wewnętrzne, Wydawnictwo Benedyktynów Tyniec, Homini
2021 Nominacje do Nagrody Identitas 2021 i kandydatury uczestników w konkursie „Odosobnienie. Warsztaty w Arktyce” Adam Leszkiewicz za Apokalipsę psa, wyd. Instytut Literatury oraz Stowarzyszenie Pisarzy Polskich Andrzej Marzec za Antropocień – filozofia i estetyka po końcu świata, wyd. PWN Michał Przeperski za Nieznośny ciężar braterstwa: konflikty polsko-czeskie w XX wieku, wyd. Instytut Literatury Zbigniew Rokita za Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, wyd. Czarne Karolina Sulej za Rzeczy osobiste, wyd. Czerwone i Czarne Ewa Sułek za Chłopaka z pianinem. O sztuce i wojnie na Ukrainie, wyd. PWN Laureaci Nagród Specjalnych Identitas
Andrzej Marzec za Antropocień – filozofia i estetyka po końcu świata, wyd. PWN Michał Przeperski za Nieznośny ciężar braterstwa: konflikty polsko-czeskie w XX wieku, wyd. Instytut Literatury
Laureat Nagrody Identitas 2021
Zbigniew Rokita za Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, wyd. Czarne Jury: Renata Chołuj (przewodnicząca), Wojciech Stanisławski, Marcin Cielecki, Tomasz Kaźmierowski.
2022 Nominacje do Nagrody Identitas 2022 Michał Gołębiowski za Bezkres poranka. O teologii poetyckiej i teologiach kontrkultury, wyd. Tyniec Wydawnictwo Benedyktynów Tomasz Grzywaczewski za Wymazaną granicę. Śladami II Rzeczpospolitej, wyd. Czarne Łukasz Kozak za Upiora. Historię naturalną, wyd. Fundacja Evviva L’arte Marta Madejska za Aleję włókniarek, wyd. Czarne Alicja Rosé za Północ. Przypowieści, wyd. Znak Tomasz Stefanek za Być albo nie być, wyd. Teologia Polityczna
Laureaci Nagród Specjalnych IdentitasTomasz Grzywaczewski z Nagrodą Identitas 2022. Michał Gołębiowski i Łukasz Kozak z Nagrodami Specjalnymi Identitas.
Michał Gołębiowski za Bezkres poranka. O teologii poetyckiej i teologiach kontrkultury, wyd. Tyniec Wydawnictwo Benedyktynów Łukasz Kozak za Upiora. Historię naturalną, wyd. Fundacja Evviva L’arte
Laureat Nagrody Identitas 2022
Tomasz Grzywaczewski za Wymazaną granicę. Śladami II Rzeczpospolitej, wyd. wyd. Czarne Jury: Renata Chołuj (przewodnicząca), Wojciech Stanisławski, Dawid Jung, Tomasz Kaźmierowski.
2023 Nominacje do Nagrody Identitas 2023
Jan Baron za Psińco, wyd. Convivo Małgorzata Lebda za Mer de Glace, wyd. Warstwy Agata Ludwikowska za Granit, wyd. SPP w Łodzi Jan Maciejewski za Milczenie katedry, wyd. Teologia Polityczna Andrzej Muszyński za Bez. Balladę o Joannie i Władku z jurajskiej doliny, Wydawnictwo Literackie Adrian Sinkowski za Atropinę, wyd. Biblioteka Toposu Laureat Nagrody Specjalnej Identitas
Andrzej Muszyński za Bez. Balladę o Joannie i Władku z jurajskiej doliny, Wydawnictwo Literackie
Laureat Nagrody Identitas 2023
Jan Maciejewski za Milczenie katedry, wyd. Teologia Polityczna Wyróżnienia spoza nominacji
Adam Robiński za Pałace na wodzie. Tropem polskich bobrów, wyd. Czarne Jakub Nowak za To przez ten wiatr, wyd. Powergraph Karolina Kaczyńska-Piwko za Ciałość, wyd. Nawias Jury: Wojciech Stanisławski (przewodniczący), Justyna Melonowska, Krzysztof Niewiadomski, Tomasz Kaźmierowski.
Nakładem Pewnego Wydawnictwa ukazała się antologia zbierająca teksty nominowanych, powstałe podczas warsztatów na wyspie Uløya pt. Bo oto minęła już zima.
2024 Nominacje do Nagrody Identitas 2024
Krzysztof Chłopek za Szło na życie, Podlaski Instytut Kultury Łukasz Krukowski za Mam przeczucie, wyd. Cyranka Paweł Radziszewski za Niepowinność, wyd. SQN Ireneusz Staroń za Wzgórze Bzów, Wydawnictwo Ursines Paulina Subocz-Białek za Ostatni lot Filomeli, Instytut Książki (seria Biblioteka „Toposu”) Aleksandra Tarnowska za Wniebogłos, wyd. ArtRage Laureat Nagrody Identitas 2024
Ireneusz Staroń za Wzgórze Bzów, Wydawnictwo Ursines
Wyróżnienie Nagrody Identitas 2024
Paulina Subocz-Białek za Ostatni lot Filomeli, Instytut Książki (seria Biblioteka „Toposu”)
Wyróżnienia spoza nominacji
Michał Michalski za Grubego, wyd. ArtRage Kalina Błażejowska za reportaż Zapomniana zagłada chorych, wyd. Czarne Jury: Wojciech Stanisławski (przewodniczący), Justyna Melonowska, Krzysztof Niewiadomski, Tomasz Kaźmierowski.
Fundacja Identitas zdecydowała się również przyznać rezydencję literacką do bazy za kręgiem polarnym w norweskiej Arktyce małżeństwu pisarzy: Marcinowi Cieleckiemu i Mirze Lindze-Cieleckiej.
Nakładem Pewnego Wydawnictwa ukazała się antologia zbierająca teksty nominowanych, powstałe podczas warsztatów na wyspie Uløya pt. Pod taflą wody katedra.
2025 Nominacje do Nagrody Identitas 2025
Małgorzata Boryczka za Nigdzie, wyd. Nisza Damian Kowal za Ćwirowidło, wyd. Warstwy Marta Michalak za Oidę, wyd. Nisza Katarzyna Nowak-Szelejewska za Skrzypki, wyd. Książnica Podlaska Maciej Papierski za Halkionię, wyd. PIW