thumb|200px|Grób Michała Pirko na cmentarzu Powązkowskim Michał Pirko (1917–1993) – polski historyk i germanista, badacz dziejów ruchu robotniczego, prof. dr hab., pułkownik Wojska Polskiego.

Życiorys W latach 1940-1944 pełnił służbę w Armii Czerwonej. Uczestniczył m. in. w walkach w obronie Odessy i na Kaukazie. W maju 1944 rozpoczął służbę w LWP. W tym samym roku ukończył Oficerską Szkołę Polityczno-Wychowawczą, a następnie został skierowany do jednostek pancernych i artyleryjskich, kolejno na stanowiska zastępcy dowódcy pułku, brygady i dywizji do spraw politycznych. Brał udział w forsowaniu Odry i walk o Berlin. Po zakończeniu wojny współorganizował osadnictwo wojskowe na Pomorzu Zachodnim oraz brał udział w walkach z podziemiem niepodległościowym. Od 1946 pracował w szkolnictwie wojskowym. Doktorat obronił w 1960 na Uniwersytecie Warszawskim (Niemiecka polityka wywłaszczeniowa na ziemiach polskich w latach 1907-1908; promotor: Rafał Gerber). Od 1951 był pracownikiem Wojskowej Akademii PolitycznejTadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 570, przyp. 140.. Do 1986 roku był tam kierownikiem Katedry Historii Międzynarodowego Ruchu Robotniczego na Wydziale Nauk Politycznych. W 1975 uzyskał tytuł profesora nadzwyczajnego nauk humanistycznych. Był autorem wielu prac, artykułów naukowych i publicystycznych. Napisał m. in. rozprawę zatytułowaną "Niemiecka polityka wywłaszczeniowa na ziemiach polskich". Zawodową służbę wojskową zakończył w grudniu 1985. 31 grudnia 1985 został pożegnany przez I zastępcę szefa GZP WP gen. dyw. dr Tadeusza Szaciłę.

Członek Polskiej Partii Robotniczej od 1944, uczestnik Kongresu Zjednoczeniowego PPR-PPS w grudniu 1948Żołnierska służba partii, "Żołnierz Wolności", nr 308, 30 grudnia 1982, s. 1-7., działacz PZPR. W latach 1985–1990 członek Rady Naczelnej i Zarządu Głównego ZBoWiDVII Kongres ZBoWiD, Wydawnictwo ZG ZBoWiD, Warszawa 1985, str. 337. Pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 273-5-16).

Wybrane publikacje Teksty źródłowe do historii powszechnej 1870-1914, cz. 1, oprac. Michał Pirko, przy współpr. Mariana Leczyka, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1959. (współautor: Marian Leczyk), Wybór materiałów źródłowych do historii międzynarodowego ruchu robotniczego 1848-1871, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1961. (współautor: Marian Leczyk), Wybór materiałów źródłowych do historii międzynarodowego ruchu robotniczego 1871-1919, Warszawa : Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1962. (współautorzy: Edward Barszcz, Marian Leczyk), Wybór materiałów źródłowych do historii międzynarodowego ruchu robotniczego 1918-1943, cz. 1-3, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego1969. Bülow a sprawa polska, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1963. Niemiecka polityka wywłaszczeniowa na ziemiach polskich w l. 1907-1908, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1963. (współautorzy: Leszek Grot, Ignacy Pawłowski, Wielkopolska w walce o niepodległość 1918-1919: wojskowe i polityczne aspekty powstania wielkopolskiego, Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej 1968. Materiały źródłowe do historii międzynarodowego ruchu robotniczego po II wojnie światowej: narady i uchwały konferencji partii komunistycznych i robotniczych 1947-1967, oprac. Marian Leczyk, Michał Pirko, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1969. Rewolucja Październikowa z perspektywy półwiecza, red. nauk. Michał Pirko, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1969. (współautor: Marian Leczyk), Historia stosunków międzynarodowych 1919-1939, cz. 1-3, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1969-1970. (współautor: Edward Barszcz), Skrypt tezowy z historii powszechnej i międzynarodowego ruchu robotniczego: dla słuchaczy studiów zaocznych Wydziału Historyczno-Politycznego, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna im. F. Dzierżyńskiego 1971. (współautorzy: Ludwik Bazylow, Marian Leczyk), Historia międzynarodowego ruchu robotniczego, cz. 1-3, Warszawa: Wojskowa Akademia Polityczna 1972-1975. (współautorzy: Ludwik Bazylow, Marian Leczyk), Historia międzynarodowego ruchu robotniczego, Warszawa: Wydaw. Min. Obrony Narodowej 1980. (współautorzy: Bolesław Krasiewicz, Janusz Teleszyński), Stosunki międzynarodowe w świetle aktów państwowych i dokumentów źródłowych, cz. 1-2, Warszawa: WAP 1981. (współautor: Bolesław Krasiewicz), Historia stosunków międzynarodowych, cz. 1: 1789-1918, Warszawa: WAP 1985. (współautor: Marian Leczyk), Historia stosunków międzynarodowych, cz. 2: 1919-1939, Warszawa: WAP 1985.

Nagrody i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Krzyż Walecznych tytułu honorowy „Zasłużony Nauczyciel Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej” Medal "100 lat ruchu robotniczego w Polsce" (1982)Medale pamiątkowe, "Żołnierz Wolności", nr 297, 16 grudnia 1982, s. 1-2. Złote Pióro Żołnierza Wolności za publicystykę z dziedziny historii i tradycji ludowego Wojska Polskiego (1977)Konkurs o Złote Pióro "ŻW", "Żołnierz Wolności", nr 137, 11-12 czerwca 1977, s. 1.

Przypisy

Bibliografia Tadeusz Rutkowski, Nauki historyczne w Polsce 1944-1970. Zagadnienia polityczne i organizacyjne, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2007, s. 570.

Pożegnanie z bronią płk. prof. dr hab. Michała Pirki, "Żołnierz Wolności", nr 1, 2 stycznia 1986, s. 5.

Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Działacze PZPR Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Oficerowie polityczni ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polacy i obywatele polscy w Armii Czerwonej (1918–1946) Kategoria:Polscy historycy ruchu robotniczego Kategoria:Polscy historycy wojskowości Kategoria:Pułkownicy ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wojskowej Akademii Politycznej Kategoria:Urodzeni w 1917 Kategoria:Zmarli w 1993