mały|Ilustracja Gustave’a Doré do poematu Samuela Taylora Coleridge’a Rymy o starym marynarzu () – poemat Samuela Taylora Coleridge’a, po raz pierwszy ogłoszony drukiem w 1798 roku w tomie „Ballady liryczne” ()Slovník spisovatelů - anglická literatura, Praga: Libri 2003. druhé opravené a doplněné vydání. s. 204-205. (cz.), będącym manifestem angielskiego romantyzmu, obok wierszy Williama Wordswortha.
Charakterystyka ogólna Utwór jest najdłuższym z ważnych dzieł Coledridge'a. Poemat ten to właściwie obszerna siedmioczęściowa ballada z gatunku opowieści niesamowitych, typowych dla epoki powieści gotyckiej.
Forma Poemat jest napisany zasadniczo wierszem jambicznym czterostopowym i trójstopowym, przy użyciu strof czterowersowych, pięciowersowych i sześciowersowych. Tekst jest gęsto rymowany i aliterowany. Najbardziej kunsztownym fragmentem jest zapewne następująca strofaWiktor Jarosław Darasz, Mały przewodnik po wierszu polskim, Kraków 2003, s. 130.:
Treść Poemat jest zakomponowany na zasadzie opowieści ramowej. Tytułowy stary marynarz zatrzymuje młodego człowieka, idącego na wesele, i hipnotyzując niesamowitą siłą swojej woli, zmusza do wysłuchania długiej i strasznej opowieści o morskiej podróży. Młodzieniec dowiaduje się, że starzec popełnił zbrodnię, polegającą na zastrzeleniu albatrosa. Za ten czyn zostaje skazany na długą tułaczkę po morzach i oceanach. W końcu jednak zostaje uwolniony od przekleństwa. Mimo to straszne wspomnienia prześladują go na tyle, że czuje potrzebę opowiadania o swojej włóczędze. Młody człowiek, poznawszy losy żeglarza, rezygnuje z udziału w weselu, a na drugi dzień wstaje „smutniejszy, lecz mądrzejszy”.
Przekłady Poemat Coleridge’a przekładali na język polskiWiktor Jarosław Darasz, Mały przewodnik po wierszu polskim, o.c., tamże. Jan KasprowiczZobacz Poeci angielscy. Wybór poezyi, Lwów 1907., Stanisław KryńskiAngielscy „Poeci jezior”: W. Wordsworth, S. T. Coleridge, R. Southey, Wrocław 1963. i Zygmunt KubiakSamuel Taylor Coleridge, Poezje wybrane. Wybrał, przełożył i wstępem opatrzył Zygmunt Kubiak, Warszawa 1987.. Analizę porównawczą przekładów przeprowadziła Marta Chodkiewicz.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Utwory poetyckie Samuela Taylora Coleridge’a Kategoria:Utwory literackie z 1798 Kategoria:Utwory literackie zilustrowane przez Gustave’a Doré Kategoria:Literatura marynistyczna