Konkurs o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka dla młodych krytyków filmowych – ogólnopolski konkurs krytyczno-filmowy dedykowany polskiemu krytykowi filmowemu Krzysztofowi Mętrakowi (1945-1993), organizowany od 1995 roku z inicjatywy reżysera Piotra Łazarkiewicza. Głównymi organizatorami Konkursu są Anna Osmólska-Mętrak i Janusz Zaorski, we współpracy z Polskim Instytutem Sztuki Filmowej oraz Stowarzyszeniem Nowe Horyzonty.
Zasady konkursu Zgodnie z regulaminem uczestnikami mogą być autorzy, którzy w momencie zgłoszenia prac konkursowych nie ukończyli 32. roku życia. Zgłoszony do konkursu zestaw prac nie może przekroczyć określonego limitu znaków (obecnie 32 tys.), musi zawierać minimum trzy prace, z których jedna nie została wcześniej opublikowana.
Nagrody Główne nagrody w konkursie mają charakter finansowy, a fundowane są przez PISF. Od 2002 roku laureat Grand Prix otrzymuje też rzeźbę autorstwa Adama Myjaka. Nagrody wręczane są zazwyczaj w dniu imienin patrona konkursu, 25 lipca, na gali podczas Międzynarodowego Festiwalu Filmowego Nowe Horyzonty we Wrocławiu. Od 2005 roku Laureat Grand Prix wybiera film, który zostaje wyświetlony na zakończenie uroczystości. Laureat Grand Prix staje się członkiem jury kolejnych edycji konkursu. Od 2006 roku protokoły jury zawierają uzasadnienia dla przyznanych nagród i wyróżnień.
Publikacje Prace laureatów konkursu ukazały się w dwóch antologiach: Młoda krytyka filmowa, pod red. Marka Hendrykowskiego i Andrzeja Szpulaka, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2003, (obejmuje siedem pierwszych edycji Konkursu z lat 1995–2002); Kino ze znakiem jakości. 15-lecie Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, pod red. Anny Osmólskiej-Mętrak, Wydawnictwo Anagram, Warszawa 2011, (zawiera wybór prac z edycji konkursowych w latach 1995–2010). Pod patronatem Konkursu im. Krzysztofa Mętraka ukazały się następujące, polsko-angielskie publikacje wydane przez Fundację Tumult przy okazji wystaw organizowanych w Centrum Sztuki Współczesnej w Toruniu w ramach Festiwalu Camerimage: David Cronenberg. W oczach krytyków filmowych (David Cronenberg: In the Eyes of Film Critics), red. Anna Osmólska-Mętrak, Radosław Osiński, Fundacja Tumult, Toruń 2016. . David Lynch. Polskie spojrzenia (David Lynch. Polish perspective), red. Anna Osmólska-Mętrak, Radosław Osiński, Fundacja Tumult, Toruń 2017 – nominacja do Nagrody PISF w kategorii książka o tematyce filmowej. .
Laureaci Grand PrixW latach 1995–1996 Nagrody Głównej. I edycja – 1995 r. – Mateusz Werner;Jury I edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Anna Osmólska-Mętrak, Waldemar Chołodowski, Jerzy Górzański, Jerzy Kapuściński, Jarosław Sander, Tadeusz Sobolewski, Janusz Zaorski, Magdalena Sendecka, Piotr Łazarkiewicz po zapoznaniu się 23 zestawów tekstów na posiedzeniu w dniu 19 czerwca 1995 roku przyznało następujące nagrody: Nagroda Główna – stypendium fundowane przez Prezesa Zarządu TVP S.A. i Przewodniczącego Komitetu Kinematografii (500 zł miesięcznie w ciągu roku) – Mateusz Werner; Nagroda Warner Bros. Poland – Piotr Litka; Nagroda „Sztandaru Młodych” – Anna Pietrzak; Nagroda miesięcznika „Film” – Wojciech Grabowski; Jury postanowiło przyznać specjalne wyróżnienie za tekst Świat nie jest taki zły Katarzynie Turaj-Kalińskiej. II edycja – 1996 r. – Bartosz Żurawiecki;Jury II edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzieAnna Osmólska-Mętrak, która nie mogła wziąć udziału w obradach jury, nadesłała ze Sieny, gdzie przebywa, list odczytany w czasie obrad, zawierający opinie na temat wyróżniających się prac.: Waldemar Chołodowski, Jerzy Górzański, Jerzy Kapuściński, Jarosław Sander, Andrzej Werner, Mateusz Werner, Janusz Zaorski, Magdalena Sendecka, Piotr Łazarkiewicz na posiedzeniu w dniu 17 czerwca 1996 roku przyznało następujące nagrody: Nagroda Główna – stypendium fundowane przez Prezesa Zarządu TVP S.A. (500 zł miesięcznie w ciągu roku) oraz ufundowany przez firmę TANTRA zestaw 15 kaset wideo z serii To jest kino! – Bartosz Żurawiecki. Laureat został zaproszony do wygłoszenia referatu na seminarium w czasie przyszłorocznego Lubuskiego Lata Filmowego w Łagowie; otrzymał także nagrodę Agencji Scenariuszowej – zestaw książek o filmie i zaproszenie do Komisji Ekspertów Agencji oraz nagrodę tygodnika „Polityka” (1.000 zł); Nagroda Specjalna – ufundowana przez TVP S.A. (1.000 zł) – Piotr Litka. Wyróżnienia: Bogdan Sobieszek, Anna Kaplińska, Wojciech Kowalski, Katarzyna Jabłońska. III edycja – 1997 r. – Andrzej Szpulak; Jury III edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Anna Osmólska-Mętrak, Jerzy Górzański, Jarosław Sander, Tadeusz Sobolewski, Andrzej Werner, Mateusz Werner, Janusz Zaorski, Bartosz Żurawiecki, Magdalena Sendecka, Piotr Łazarkiewicz na posiedzeniu w dniu 19 czerwca 1997 roku przyznało następujące nagrody: Grand Prix – roczne stypendium w wysokości 500 zł miesięcznie ufundowane przez Przewodniczącego Kinematografii i Prezesa Komitetu ds. Radia i Telewizji – Andrzej Szpulak II nagroda – Aneta Pierzchała; III nagroda – Anita Piotrowska; Wyróżnienia: Jarosław Twardosz, Konrad Chwielecki. IV edycja – 1998 r. – Barbara Kosecka; Jury IV edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Anna Osmólska-Mętrak, Waldemar Chołodowski, Jerzy Górzański, Jerzy Kapuściński, Jarosław Sander, Tadeusz Sobolewski, Mateusz Werner, Janusz Zaorski, Bartosz Żurawiecki oraz Magdalena Sendecka i Piotr Łazarkiewicz na posiedzeniu w dniu 9 czerwca 1998 roku przyznało następujące nagrody: Grand Prix – roczne stypendium w wysokości 600 zł miesięcznie ufundowane przez Przewodniczącego Komitetu Kinematografii i Prezesa Komitetu ds. Radia i Telewizji – Barbara Kosecka. II nagroda – 3.600 zł – Piotr Zwierzchowski; III nagroda – Tomasz Tiuryn Wyróżnienia: Katarzyna Kubisiowska, Jarosław Czarnecki, Marcin Wrona, Katarzyna Taras, Katarzyna Bielińska, Ewa Cywińska. V edycja – 1999 r. – Tomasz Tiuryn; Jury V edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Anna Osmólska-Mętrak, Barbara Kosecka, Magdalena Sendecka, Waldemar Chołodowski, Jerzy Górzański, Piotr Łazarkiewicz, Jarosław Sander, Mateusz Werner, Janusz Zaorski, Bartosz Żurawiecki na posiedzeniu w dniu 18 czerwca 1999 roku przyznało następujące nagrody: Grand Prix – stypendium fundowane przez Prezesa Zarządu TVP S.A. – Tomasz Tiuryn; II nagroda – Wojciech Kocołowski; Wyróżnienia: Waldemar Frąc, Piotr Kletowski, Ewa Źródlewska, Ewa Brol. VI edycja – 2000 r. – nie przyznano; Jury VI edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Anna Osmólska-Mętrak, Jerzy Górzański, Janusz Zaorski, Mateusz Werner, Barbara Kosecka, Tomasz Tiuryn, Bartosz Żurawiecki, Magda Sendecka i Piotr Łazarkiewicz postanowiło przyznać następujące nagrody: Grand Prix – nie przyznano; II nagrodę (3.500 zł) – otrzymał Wojciech Kuczok; III nagrodę (ex aequo, po 2.000 zł) – Bogumiła Wanda Michalska, Małgorzata Sadowska; Wyróżnienia: Wojciech Dobosiewicz, Michał Oleszczyk, Dagmara Romanowska. VII edycja – 2002 r. – Michał Chaciński; Jury VII edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Piotr Łazarkiewicz (przewodniczący), Anna Osmólska-Mętrak, Filip Bajon, Jerzy Górzański, Marek Hendrykowski, Justyna Kobus, Barbara Kosecka, Andrzej Szpulak, Tomasz Tiuryn, Janusz Zaorski, Bartosz Żurawiecki, na posiedzeniu w dniu 16 grudnia 2002 roku, po zapoznaniu się z pracami 35 autorów, postanowiło przyznać następujące nagrody: Grand Prix – rzeźbę autorstwa Adama Myjaka oraz 5.000 zł – otrzymał Michał Chaciński; II nagrodę (3.000 zł) – Michał Oleszczyk; III nagrodę (ex aequo, po 1000 zł) – Maria Magdalena Gierat i Piotr Toczyski. Jednocześnie jury podkreśliło wyrównany i wysoki poziom tegorocznego konkursu. VIII edycja – 2003 r. – Paweł T. Felis; Jury VIII edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Piotr Łazarkiewicz (przewodniczący), Anna Osmólska-Mętrak, Jerzy Górzański, Marek Hendrykowski, Justyna Kobus, Janusz Zaorski, Mateusz Werner, Bartosz Żurawiecki, Andrzej Szpulak, Barbara Kosecka, Tomasz Tiuryn, Michał Chaciński przyznało następujące nagrody: Grand Prix – rzeźbę autorstwa Adama Myjaka oraz 10.000 zł – otrzymał Paweł T. Felis; II miejsce (5.000 zł) – zdobył Michał Oleszczyk III miejsce (ex aequo, po 1.250 zł) – Monika Talarczyk-Gubała, Darek Arest; Wyróżnienia: Katarzyna Wajda, Anna Śliwińska, Marcin Jauksz, Magdalena Pogorzelska. IX edycja – 2005 r. – Michał Oleszczyk; Jury IX edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie: Piotr Łazarkiewicz (przewodniczący), Anna Osmólska-Mętrak, Michał Chaciński, Paweł T. Felis, Jerzy Górzański, Roman Gutek, Marek Hendrykowski, Barbara Kosecka, Andrzej Szpulak, Tomasz Tiuryn i Janusz Zaorski, po zapoznaniu się z pracami 43 uczestników, na posiedzeniu w dniu 18 kwietnia 2005 roku postanowiło przyznać następujące nagrody: Grand Prix – rzeźbę autorstwa Adama Myjaka oraz 10.000 zł – otrzymał Michał Oleszczyk; Film wybrany przez laureata Grand Prix do prezentacji podczas gali wręczenia nagród – „Koniec długiego dnia” reż. Terence Davies. II nagrodę (5.000 zł) – Darek Arest; III nagrodę (ex aequo, po 1.250 zł) – Wojciech Pitala i Adam Kruk; Ponadto, podkreślając bardzo wysoki i wyrównany poziom nadesłanych prac, jury wyróżniło następujące osoby: Jakuba Półtoraka i Seweryna Rudnickiego, Piotra Sawickiego, Jakuba Sochę, Bartłomieja Dyrcza, Michała Walkiewicza, Annę Śliwińską, Bartłomieja Staszczyszyna, Annę Kocińską, Jadwigę Roskowską, Jana Jakuba Pudełko,, a także parę tegorocznych maturzystów, Agnieszkę Filipiak i Przemysława Pełkę. X edycja – 2006 r. – Darek Arest; Jury X edycji Konkursu o nagrodę im. Krzysztofa Mętraka, wyróżniającego młodych krytyków filmowych, w składzie Anna Osmólska-Mętrak (przewodnicząca), Piotr Łazarkiewicz, Marek Hendrykowski, Michał Chaciński, Paweł T. Felis, Jerzy Górzański, Roman Gutek, Michał Oleszczyk, Andrzej Szpulak i Janusz Zaorski, po zapoznaniu się z pracami 71 uczestników, na posiedzeniu w dniu 15 maja 2006 roku postanowiło przyznać następujące nagrodyOd tej edycji protokoły z posiedzeń jury zawierają uzasadnienia dla przyznanych nagród.: Grand Prix – rzeźbę autorstwa Adama Myjaka oraz 10.000 zł – otrzymał Darek Arest, za: nieprzeciętną, krytycznofilmową osobowość, konsekwentny rozwój, oraz zwłaszcza za teksty, których czytanie jest przyjemnością i wyzwaniem jednocześnie – jak szczególnie doceniony przez jury „Game. Set. Match. Matchpoint Woody’ego Allena”; Film wybrany przez laureata Grand Prix do prezentacji podczas gali wręczenia nagród – „Szklana pułapka” reż. John McTiernan. II nagrodę (5.000 zł) – Jakub Socha, za: potwierdzenie, że warsztatowa sprawność i językowa finezja mogą iść w parze z imponującą wnikliwością i filmową wrażliwością, co znalazło szczególny wyraz w tekście o polskim kinie niezależnym, pt. „O schizofrenii, statkach i pięciogwiazdkowych hotelach, czyli dlaczego się nie buntują?”; III nagrodę (ex aequo, po 1.250 zł) – Roman Książek i Michał Walkiewicz Roman Książek za: dojrzałość, eseistyczną swadę, przenikliwość i nienachalną erudycję, która łączy się z osobistym stosunkiem do kina i odwagą własnych sądów, jak w tekście „Moda na nieRzeczywistość”; Michał Walkiewicz za: elegancję stylu, rozpiętość gatunkową nadesłanych tekstów i umiejętność wieloaspektowego spojrzenia na współczesne kino, które objawiło się najpełniej w tekście poświęconym twórczości Waltera Sallesa „Amerykańskie obake na Dworcu Nadziei”; Jury postanowiło przyznać także trzy równorzędne wyróżnienia specjalne dla: