Psychoza w przebiegu choroby Parkinsona () – współwystępowanie objawów psychotycznych u osób z rozpoznaniem choroby Parkinsona. Wiąże się z istotnym pogorszeniem jakości życia pacjentów z chorobą Parkinsona i zwiększeniem kosztów opieki. Objawy psychotyczne trudno poddają się leczeniu.
Epidemiologia PDP dotyczy ponad 20% pacjentów z chorobą Parkinsona; ocenia się, że 50–70% pacjentów w którymś momencie trwania choroby doświadcza objawów psychotycznych.
Etiologia Najczęściej objawy psychotyczne są działaniem niepożądanym agonistów dopaminy, stosowanych w leczeniu choroby Parkinsona. Psychoza może jednak wystąpić również bez udziału leków jako część procesu chorobowego. Zgodnie z hipotezą dopaminową psychoz, w rozwoju objawów odgrywa rolę zwiększona wrażliwość obszarów mezolimbicznego i mezokortykalnego. Przypuszcza się, że w PDP może odgrywać rolę również układ serotoninergiczny i cholinergiczny, na drodze nierównowagi dopamina/serotonina lub niedoboru acetylocholiny.
Objawy i przebieg Najczęstszymi objawami są omamy wzrokowe, rzadziej omamy słuchowe, iluzje, urojenia prześladowcze. Świadomość jest zachowana, zazwyczaj objawom towarzyszy krytycyzm. Przebieg jest zazwyczaj postępujący.
Rozpoznanie Zaproponowano kryteria rozpoznania PDP: A. Charakterystyczne objawy psychotyczne (przynajmniej jeden z poniższych) Iluzje Zaburzenia identyfikacji Omamy Urojenia B. Charakterystyczne objawy choroby Parkinsona (UK Brain Bank Criteria) C. Początek objawów z kryterium A po wystąpieniu choroby Parkinsona D. Czas trwania objawu/objawów kryterium A: nawracający lub ciągły od co najmniej miesiąca E. Wykluczenie innych przyczyn objawów z kryterium A: otępienia z ciałami Lewy’ego, zaburzeń psychotycznych takich jak schizofrenia, zaburzenie schizoafektywne, zaburzenia urojeniowe, zaburzenia nastroju z objawami psychotycznymi lub zaburzeń psychicznych w przebiegu chorób somatycznych, w tym majaczenia F. Towarzyszące wyróżniki: zachowany/niezachowany wgląd towarzyszące otępienie/bez otępienia w trakcie leczenia przeciwparkinsonowskiego/bez leczenia.
Leczenie Podstawowym postępowaniem jest optymalizacja dawek agonistów dopaminy i leków antycholinergicznych. Obecnie za lek przeciwpsychotyczny z wyboru w PDP uznawana jest klozapina, podawana w dawkach 6,25–25 mg/dobę. Klozapina jest jedynym lekiem zarejestrowanym w Wielkiej Brytanii do leczenia PDP. Inne neuroleptyki mogą nasilać objawy zespołu pozapiramidowego i nie są zalecane. Oporna na leczenie psychoza może być wskazaniem do elektrowstrząsów. W 2016 roku FDA wydała zgodę na rejestrację pimawanseryny, odwrotnego agonisty receptora 5HT2A, we wskazaniu psychozy w przebiegu choroby Parkinsona.
Przypisy
Kategoria:Zaburzenia psychotyczne