Marcin Tomaszewski, ps. Yeti (ur. 17 października 1975 w Szczecinie) – polski taternik i alpinista, wspinacz wielkościanowy specjalizujący się m.in. we wielkościanowej wspinaczce (ang. Big Wall). Z wykształcenia geodeta. Członek Kadry Narodowej PZA we wspinaczce wysokogórskiej, instruktor wspinania, fotograf górski, autor książek oraz bajek dla dzieci wydanych w formie audiobooka, we współpracy z wydawnictwem Góry Books oraz aktorami Teatru Polskiego, Teatru Współczesnego w Szczecinie oraz Teatru Czwarte Miasto w Gdyni. Autor felietonów, współtwórca kolekcji biżuterii alpinistycznej, Summit przy współpracy z Anna Orska. Projektant odzieży górskiej z marką HiMountain (kolekcja 4Żywioły). Były judoka reprezentujący Klub Sportowy Arkonia Szczecin. Pomysłodawca projektu Skalna Wioska Yeti – realizowanego z Budżetu Obywatelskiego w Gminie Dobra – którego celem jest sprowadzenie z południa Polski około tysiąca ton naturalnej skały oraz wybudowanie z niego skałek wspinaczkowych w miejscowości Buk pod Szczecinem. Ambasador wielu fundacji, m.in. Polish Mobile Clinic, Fundacji Wspierania Alpinizmu Polskiego im. Jerzego Kukuczki, Fundacji Start, Wspinaczom z Ukrainy oraz twórca akcji „Pomoc dla dzieci Nepalu” we współpracy z Fundacją White Grain Foundation, której celem było wysłanie odzieży oraz butów dla biednych dzieci z wiosek Sherpów położonych wysoko w górach w Nepalu, Indiach oraz Pakistanie. Członek Kapituły Nagród Podróżniczych Kolosy.
Życiorys Młodość Urodził się 17 października 1975 w Szczecinie jako syn Jadwigi i Andrzeja Tomaszewskich. Ma starszego o cztery lata brata Piotra. Ojciec, zmarły w 2021 roku, pracował jako elektryk w Stoczni Szczecińskiej, a w późniejszych latach w Polskiej Żegludze Morskiej.
Jako dziecko Marcin Tomaszewski miał problemy zdrowotne. W 9. miesiącu życia wykryto u niego obustronną przepuklinę pachwinową, a w wieku 2 lat zdiagnozowano chorobę serca – częstoskurcz napadowy. Był leczony w Szpitalu Unii Lubelskiej w Szczecinie oraz Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie.
Marcin rozpoczął naukę w Szkole Podstawowej nr 75 w Szczecinie, gdzie od czwartej klasy był uczniem klasy o profilu sportowym. Uczęszczał również na treningi judo w Klubie Sportowym Arkonia Szczecin. W tym czasie był wielokrotnie finalistą w zawodach judo w wadze do 42–53 kg o charakterze regionalnym oraz międzynarodowych na terenie byłego NRD (m.in. w 1988 roku w Rostocku).
Przez rok uczył się w Zasadniczej Szkole Poligraficznej. Następnie ukończył szczecińskie XI Liceum Ogólnokształcące oraz dwuletnie pomaturalne Studium Geodezyjne w Zespole Szkół Budowlanych w Szczecinie.
W latach 1984–1995 działał pod pseudonimem „Marchewa” w Związku Harcerstwa Polskiego (Hufiec Szczecin-Pogodno, 104. Drużyna im. Żołnierzy Cichociemnych), a w późniejszych latach jako współtwórca oraz drużynowy 108. Drużyny Harcerskiej „Nadir”. W latach 1998–1991 uczestniczył w programie Starszoharcerskiej Akademii Marzeń oraz był członkiem Harcerskiego Klubu Trekkingowego. To właśnie wtedy, mimo lęku wysokości, zaraził się pasją do wspinaczki.
Życie zawodowe Na co dzień czynnie propaguje wspinaczkę w Polsce, spotykając się z dziećmi oraz młodzieżą w szkołach, szpitalach i ośrodkach wychowawczych, organizując szkolenia i sekcje wspinaczkowe, a także zawody i pokazy wspinaczki. Od 1994 roku na sztucznej ściance wspinaczkowej Big Wall w Szczecinie współorganizuje cykliczne Ogólnopolskie Zawody Wspinaczkowe FC Fight Club, których jest również pomysłodawcą. Współorganizował także zawody na ścianie KS Korona Kraków. W roku 2006 odbyły się również dwie edycje zawodów wspinaczkowych na elewacji kamienicy w centrum Szczecina przeznaczonej do remontu. Pierwsza z nich miała formułę na czas, druga drytoolingu, podczas której wspinacze zdobywali elewację m.in. po zawieszonych na niej pniach drzew.
Od 1992 roku wykonywał prace na wysokości z zastosowaniem technik alpinistycznych. Jako początkujący wspinacz samodzielnie oraz dzięki pomocy matki szył odzież górską z materiału typu Polar oraz zakupionego w hurtowni ortalionu, w której przez kilka kolejnych lat wspinał się w Tatrach. Kilka lat później próbował również swoich sił jako producent odzieży górskiej, niestety bez powodzenia.
W 1998 roku założył w Szczecinie firmę Geronimo, która zajmowała się szkoleniami zarówno z zakresu wspinaczki, jak i technik stosowanych podczas wykonywania robót wysokościowych oraz oferowała budowę sztucznych ścian wspinaczkowych oraz imprezy z ich wykorzystaniem.
W latach 2015–2018 organizował imprezy wspinaczkowe na samodzielnie wybudowanej mobilnej ściance wspinaczkowej, której podstawą była przyczepa samochodowa typu dłużyca. Od 2005 roku jest instruktorem wspinaczki.
W latach 2007–2012 wraz z drugą żoną Marią prowadzili własne centrum wspinaczkowo-sportowe w Jarocinie o nazwie Geronimo Club. W wybudowanym obiekcie, w którym znajdowała się własnoręcznie wybudowana ścianka wspinaczkowa o powierzchni 45 m² i wysokości 5 m były prowadzone sekcje wspinaczkowe dla dzieci oraz dorosłych, a także zajęcia pilates.
W latach 2009–2012 pełnił stanowisko prezesa Stowarzyszenia „Ścieżka Zdrowia” w Jarocinie propagującego zdrowy tryb życia. W ramach działalności stowarzyszenia zorganizował m.in. imprezę na rynku w Jarocinie połączoną z zawodami wspinaczkowymi z cyklu Fight Club na przenośnej 10-metrowej ścianie wspinaczkowej sprowadzonej z Krakowa.
Jako profesjonalny wspinacz związany jest lub był z międzynarodowym teamem marek min. Millet, Marmot, Climbing Technology, Camp & Cassin, Mx3 oraz Zamberlan, Boreal, Mount & Wave czy PZU Bezpieczny Powrót.
Rodzina i związki Jego rodzice rozwiedli się w 1999 roku. Trzykrotnie żonaty: w latach 1998–2005 z Agnieszką Doroszewską. W 2003 roku z tego związku urodziła się córka Maja, która obecnie zawodowo zajmuje się prowadzeniem sekcji wspinaczkowych na sztucznej ściance w Szczecinie; 2007–2012 Marią Zborowską, z którą od 2009 roku ma syna Ignacego; w 2013 ożenił się z aktorką Sylwią Różycką, z którą ma syna Adama (urodzony w 2014 roku).
Wspinaczka Wspinaczkę sportową uprawia regularnie od czasu ukończenia kursu wspinaczki skalnej w 1991 roku, organizowanej przez Szczeciński Klub Wysokogórski, którego jest członkiem do dziś. Przeszedł około 300 dróg o trudnościach do IX w skali UIAA zarówno po polskiej, jak i słowackiej stronie Tatr, jednocześnie wytyczając ponad dwadzieścia linii własnego autorstwa. Kartę Taternika otrzymał w 1999 roku eksternistycznie z uwagi na wyjątkowy wykaz przejść najtrudniejszych dróg w Tatrach.
Na samej Kazalnicy Mięguszowieckiej dokonał przeszło 40 przejść, z czego około 15 w czasie samotnej wspinaczki latem i zimą. Wytyczył również trzy nowe drogi w czasie samotnej wspinaczki i bez osadzania sztucznej asekuracji: latem 2006 roku Bushido (VIII+, A4 2006; droga poprowadzona tradycyjne od dołu z naturalną asekuracją; ze względu na duże ryzyko nadal bez powtórzenia) oraz dwie zimą: w 1996 roku drogę Ostatni Mohikanin (w czasie trzech dni, M6, A3) oraz jedną z pierwszych klasycznych dróg zimowych na Kazalnicy Mięguszowieckiej – Nutzha w 2010 roku o trudnościach M8. Poza tymi drogami jest współautorem z Grzegorzem Mołczanem wariantu Opowieści z mchu i paproci wytyczonego w 1993 roku o trudnościach VII R biegnącego w linii spadku Wielkiego bloku; była to ryzykowna droga biegnąca w płycie z iluzoryczną naturalną asekuracją, obecnie prawdopodobnie częściowo obita kotwami rozporowymi należącymi do autorów drogi Wędrówka dusz, która powstała w późniejszych latach, łącząc się na tym odcinku.
Poza dwiema wspomnianymi powyżej nowymi drogami, dokonał m.in. pierwszego przejścia solowego zimą Direttissimy Kazalnicy (w 20 godzin) i Kant Filara (w 18 godzin). W dorobku Tomaszewskiego znalazły się również letnie solowe przejścia, a wśród nich: Droga Kurtyki i Czyżewskiego, Droga Pająków, trzykrotne przejście solo Filara, dwukrotne przejścia dróg Warianty Małolata, Warianty Malczyka, Epitafium, Symfonia klasyczna, Superdirettissima VI; jednodniowe przejścia w zespołach zimą, m.in. Droga Chrobaka (w 10 godzin), Wish You Were Here (w 20 godzin), Droga Pająków (w 8 godzin). Latem, w czasie 23 godzin wraz z Krzysztofem Belczyńskim przeszedł łańcuchówkę 4x Sprężyna Expander (czyli drogi Sprężyna na Małym Młynarzu, Kazalnicy, Mnichu oraz Kościelcu) oraz zimą w 21,5 godziny 4x Łapa (drogi Łapińskiego-Paszuchay na Kazalnicy, Mnichu, Mnichowej Przełączce i Szpiglasowym Wierch), przechodząc z Marcinem Michałkiem m.in. drogę Łapińskiego na Kazalnicy Mięguszowieckiej w rekordowym czasie 5 godzin. Wraz z Krzysztofem Belczyńskim pokonał również latem szereg jednodniowych łańcuchówek, m.in. łańcuchówkę trzech dróg na Kazalnicy i dwóch dróg ze schodzeniem do podstawy ściany; poza tym przeszedł większość istniejących dróg na tej ścianie.
Podczas sezonu letniego w 1996 roku przeszedł z kilkoma parterami (w większości z Krzysztofem Belczyńskim, pseudonim „Krzykacz” lub „Astronom”) w 64 drogi wspinaczkowe w Tatrach Wysokich.
Wspina się zarówno w Polsce, jak i za granicą, osiągając trudności 8b (X Frankenjura) RP oraz 7c OS; w Alpach pokonał około 100 dróg m.in. wraz z Tomem Ballardem wytyczył nowe drogi na północnej ścianie Eigeru: Titanic (1900 m) w 2016 roku w Szwajcarii oraz Dirty Harry (1200 m) na Monte Civetta we włoskich Dolomitach. Powtórzył klasyki na Marmoladzie m.in. słynną Drogę przez Rybę (Attraverso il Pesce, IX-) Directe Americane na Petite Aiguille du Dru w Alpach francuskich czy Colton McIntyre na Grandes Jorasses.
Wytyczał nowe drogi na Grenlandii, Ziemi Baffina, Alasce, w Parku Narodowym Yosemite i w Patagonii argentyńskiej (gdzie zdobył dwukrotnie szczyt Cerro Torre), w Himalajach (Nepal i Garhwal), w rejonie Baltoro w Karakorum, w górach Qionglai Shan w Chinach, na pustyni Wadi Rum w Jordanii, w Wenezueli, Tajlandii oraz w innych rejonach„Wielka Encyklopedia Gór i Alpinizmu”, tom VI, Wydawnictwo Stapis, s. 773, 2013..
W przeszłości w czasie wypraw wielokrotnie wspinał się z Krzysztofem Belczyńskim „Astronomem” lub „Krzykacz”, Marcinem Michałkiem, Pawłem Lipińskim oraz Markiem Raganowiczem „Reganem”. W późniejszych latach z Damianem Bieleckim oraz Pawłem Hałdasiem.
Projekt 4 Żywioły Był pomysłodawcą projektu wspinaczkowego 4 Żywioły, który powstał w 2009 roku Założeniem projektu było wytyczenie dróg wielkościanowych w symbolizujących cztery żywioły kilku górskich rejonach: na Alasce (ziemia), w Patagonii (wiatr), na Ziemi Baffina (woda) i w Wenezueli (ogień). Celem było pokonanie w każdym z czterech obszarów możliwie największej i najtrudniejszej ze ścian. Projekt zakończył się sukcesem w 2012 roku.
Wypadki i zdarzenia 1995 – zdarzenie wymagające interwencji służb ratowniczych w Szwajcarii zimą na północnej ścianie Eigeru. Został ewakuowany wraz z Grzegorzem Mołczanem śmigłowcem ratowniczym z powodu zagrażających życiu warunków w ścianie. 1996 – odmrożenie palców II i III stopnia podczas solowego przejścia Direttissimy Kazalnicy Mięguszowieckiej w Tatrach. 1998 – uderzenie spadającym odłamkiem skały w czasie zimowej wspinaczki na ścianie Kazalnicy Mięguszowieckiej. Doznał wówczas otwartego pęknięcia kości przedramienia oraz ogólnych potłuczeń i został przetransportowany przez służby TOPR ze ściany do szpitala w Zakopanem. 2005 – odpadniecie z luźnym odłamkiem skały w czasie solowej wspinaczki latem na północnej ścianie Eigeru w Szwajcarii; w wyniku tego wypadku połamał żebra. 2010 – zakażenie tężcem po ukłuciu drewnianym cierniem podczas karawany pod ścianę Seendengpu w Chinach. Został wówczas przetransportowany do szpitala w Chengdu i tam zdiagnozowany, zoperowany oraz poddany hospitalizacji. 2018 rok – Nepal; infekcja nogi wraz z obrzękiem podczas karawany. Został przetransportowany śmigłowcem do szpitala w Kathmandu i poddany leczeniu antybiotykowemu. 2018 – Patagonia; wpadnięcia do szczeliny lodowej. Został uratowany przez Toma Ballarda.
Ważniejsze wyprawy