mały|Szyb naftowy w Bitkowie, pocztówka, ok. 1930 Zagłębie Stanisławowskie (Okrąg Stanisławowski) – region ekonomiczny wyróżniany za czasów II Rzeczypospolitej, należący w tym czasie do Polski (obecnie na Ukrainie), skupiony głównie w województwie stanisławowskim dookoła miasta Stanisławów (obecnie Iwano-Frankiwsk). Ośrodek wydobycia węgla brunatnego, ozokerytu, ropy naftowej i gazu ziemnego, soli kamiennej i potasowej w okresie międzywojennym.
Historia wydobycia ropy naftowej w regionie Ropa naftowa była znana od dawna w rejonie Kołomyi, znalazła ona zastosowanie jako smar do kół czy też jako środek leczniczy. Pierwsze istotne dla przemysłu odkrycie ropy naftowej w tym rejonie miało miejsce w Słobodzie Rungurskiej w 1771 roku, podczas drążenia w kopalni soli na głębokości 25 m. Od tego roku podjęto wydobycie ropy w Słobodzie, które trwało ponad 100 lat. W 1781 roku pracowało już 10 kopalń i studni ropy, przy łącznym wydobyciu ok. 150 ton dziennie. W 1885 r. osiągnięto maksymalne roczne wydobycie ropy na poziomie 200 tys. baryłek przy pracy ponad 100 studni.
Rozmieszczenie kopalń Ośrodki wydobycia węgla brunatnego Dżurów – kopalnia węgla brunatnego Leopold Glińsko – kopalnia Handlowa Potylicz – Kopalnie Alfred II (Roman II) i Rudy Żelazne
Ośrodki wydobycia ropy naftowej mały|Kopalnia soli potasowych w Kałuszu, pocztówka, ok. 1930 Główne lokalizacje: Bitków, Duba, Dźwiniacz, Jabłonka (powiat Bohorodczany), Kosmacz, Kosmacz, Nadwórna, Pasieczna, Peczeniżyn, Pniów, Pobuk, Rosulna, Rypne, Słoboda Rungurska, Stryj, Synowódzko Wyżne, Urycz, Witwica.Wydobycie ropy naftowej utrzymywało się w latach 1913–1937 na poziomie co najmniej 40 tys. ton rocznie przy zatrudnieniu ok. 1500 robotników, co stanowiło wówczas od 4 do 9% całości polskiego wydobycia ropy (za pozostałe wydobycie odpowiadały okręgi jasielski i drohobycki). Z wydobytej ropy uzyskiwano na miejscu gazolinę (ok. 4 tys. ton rocznie) oraz inne produkty rafinacji ropy naftowej (ok. 9 tys. ton rocznie).
Ośrodki wydobycia gazu ziemnego Główne lokalizacje: Rypne, Duba, Perehińsko, Bitków, Pasieczna, Majdan-Rosólna, Słoboda Rungurska. Wydobyty gaz stanowił około 8,87% całości krajowej produkcji gazu w 1935 roku.
Ośrodki wydobycia soli kamiennej i potasowej mały|Saliny w Stebniku, pocztówka z 1937 Główne lokalizacje: Kałusz, Hołyń, Stebnik – 100% wydobycia soli potasowej (kainit, sylwinit, karnalit, langbajnit) w Polsce w roku 1937.
Warzelnie soli: Kosów (również wydobycie soli kamiennej), Lacko, Łanczyn, Stebnik.
Ośrodki wydobycia ozokerytu Główne lokalizacje: Dźwiniacz, Stanisławów, Starunia. Ozokeryt w okresie międzywojennym wydobywano wyłącznie w Zagłębiu Stanisławowskim i Borysławsko-Drohobyckim Zagłębiu Naftowym. W pierwszym z nich jednak kopalnie zostały unieruchomione przed 1924 r. z przyczyn finansowych, jak i z uwagi na gorszą jakość uzyskiwanego ozokerytu.
Nazewnictwo po 1945 r. Obecnie tereny Zagłębia Stanisławowskiego, jak i Borysławsko-Drohobyckiego Zagłębia Naftowego są określane zbiorczym mianem naftowo-gazowego Zagłębia Zachodnioukrainskiego, obok Zagłębia Wschodnioukraińskiego i Południowoukraińskiego, jakkolwiek złoża naftowe zostały już w większości wyczerpane. Odkryto jednak nowe istotne złoża gazu na Zakarpaciu.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Galicyjskie okręgi przemysłowe Kategoria:Zagłębia górnicze Kategoria:Gospodarka II Rzeczypospolitej Kategoria:Górnictwo węgla