thumb Komisariat Straży Granicznej „Świerkocin” – jednostka organizacyjna Straży Granicznej pełniąca służbę ochronną na granicy polsko-niemieckiej w latach 1929–1939.
Formowanie i zmiany organizacyjne W drugiej połowie 1927 roku przystąpiono do gruntownej reorganizacji Straży Celnej. W praktyce skutkowało to rozwiązaniem tej formacji granicznej. Rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego z 22 marca 1928, do ochrony północnej, zachodniej i południowej granicy państwa, a w szczególności do ich ochrony celnej, powoływano z dniem 2 kwietnia 1928 Straż Graniczną. Rozkazem nr 9 z 18 października 1929 w sprawie reorganizacji Mazowieckiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski powołał komisariat Straży Granicznej „Świerkocin”, przydzielił go do Inspektoratu Granicznego nr 3 „Brodnica”, określił numer i strukturę. Rozkazem nr 4/31 zastępcy komendanta Straży Granicznej płk. Emila Czaplińskiego z 20 października 1931 zniesiono placówkę SG „Mokre”. Tym samym rozkazem utworzono placówkę „Grudziądz”. Rozkaz komendanta Straży Granicznej płk. Jana Jura-Gorzechowskiego z 10 maja 1938 w sprawie terminologii w odniesieniu do władz i jednostek formacji, wydany w związku z rozkazami KSG z 25 i 29 kwietnia 1938, przemianował inspektoraty graniczne na obwody Straży Granicznej z dodaniem nazwy miejscowości, w której jednostka stacjonuje. Jednocześnie nakazał używanie w stosunku do kierowników komisariatów i placówek nowych terminów: „komendant komisariatu” i „dowódca placówki”. Komisariat wszedł w skład struktury Obwodu Straży Granicznej „Brodnica”.
We wrześniu 1939 został podporządkowany dowódcy 65 pułku piechoty płk. Stefanowi Cieślakowi i bronił odcinka „Grudziądz”.
Służba graniczna W 1936 komisariat ochraniał granicę państwową na długości 20,937 kilometrów od kamienia granicznego III/224 do IV/089. Placówka „Gardeja” ochraniała odcinek długości 11,152 km, placówka „Dusocin” 4,285 km, placówka „Wielki Wełcz” 5,5 km.
Sąsiednie komisariaty komisariat Straży Granicznej „Łasin” ⇔ Komisariat Straży Granicznej „Rakowiec” − październik 1929
Funkcjonariusze komisariatu Kierownicy/komendanci komisariatustopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbypodkomisarzAntoni Żarna Zastępcy komendanta komisariatustarszy strażnik podchorążyTeofil Grzybowski– 19 IV 1939przodownik podchorążyZbigniew Trojanowski1 V 1939 –
Struktura organizacyjna thumb Organizacja komisariatu w październiku 1929: 5/3 komenda − Świerkocin placówka Straży Granicznej I linii „Gardeja” placówka Straży Granicznej I linii „Dusocin” placówka Straży Granicznej I linii „Wielki Wełcz” placówka Straży Granicznej II linii „Mokre” → zniesiona w 1931 placówka Straży Granicznej II linii „Świerkocin”
Organizacja komisariatu w 1933: komenda − Świerkocin placówka Straży Granicznej I linii „Zawda” placówka Straży Granicznej I linii „Nogat” placówka Straży Granicznej I linii „Gardeja” placówka Straży Granicznej I linii „Wielki Wełcz” placówka Straży Granicznej I linii „Dusocin” placówka Straży Granicznej II linii „Świerkocin”
Organizacja komisariatu w 1934: komenda − Świerkocin placówka Straży Granicznej I linii „Gardeja” placówka Straży Granicznej I linii „Wielki Wełcz” placówka Straży Granicznej I linii „Dusocin” placówka Straży Granicznej II linii „Świerkocin” placówka Straży Granicznej II linii „Grudziądz”
Organizacja komisariatu w 1937: komenda − Świerkocin placówka Straży Granicznej I linii „Zawda” placówka Straży Granicznej I linii „Nogat” placówka Straży Granicznej I linii „Gardeja” placówka Straży Granicznej I linii „Wielki Wełcz” placówka Straży Granicznej I linii „Dusocin” placówka Straży Granicznej II linii „Świerkocin” placówka Straży Granicznej II linii „Grudziądz”
Organizacja komisariatu w 1939: komenda − Świerkocin placówka Straży Granicznej I linii „Gardeja” placówka Straży Granicznej I linii „Dusocin” placówka Straży Granicznej I linii „Wielki Wełcz” placówka Straży Granicznej II linii „Świerkocin” placówka Straży Granicznej II linii „Mokre”
Przypisy
Bibliografia
(sygn.188/3 i 188/13.)
Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) Kategoria:Świerkocin (województwo kujawsko-pomorskie) Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) rozmieszczone na granicy polsko-niemieckiej Kategoria:Komisariaty Inspektoratu Granicznego nr 3 „Brodnica”