Furry Lewis, właśc. Walter E. Lewis. (ur. 6 marca 1893, zm. 14 września 1981) – amerykański bluesman, wokalista, gitarzysta, grający także na harmonijce ustnej i reprezentujący country blues.
Życiorys Początki Urodził się w Greenwood w hrabstwie Leflore w stanie Missisipi. Jego ojcem był Walter Lewis Senior, a matką Victoria JacksonSheldon Harris. Blues Who's Who. Str. 326.
W wieku 6 lat nauczył się grać na zrobionej w domu gitarze. Jego nauczycielem był gitarzysta z Arkansas znany jako Blind Joe, który w 1934 r. nagra dwa utwory dla firmy Flyright-Matchbox. Około 1900 r. wraz z rodziną przeprowadził się do Memphis w stanie Tennessee, gdzie rozpoczął grać na ulicach dla napiwków. W wieku 10 lat nauczył się gry na harmonijce. W szkole otrzymał przydomek FurryMarek Jakubowski. Blues, str. 381.
Około 1906 roku uciekł z domu aby pracować z Jimem Jacksonem w tzw. „medicine shows”, co kontynuował do 1908 r. Od niego nauczył się grać techniką ślizgową (ang. slide)
Po powrocie do Memphis razem ze skrzypkiem Williem Polkiem założył zespół a następnie rozpoczął pracę w W. C. Handy Orchestra, z którą grał w lokalnych tawernach, salach tanecznych, na przyjęciach, zabawach i piknikach. Równocześnie pracował także solowo.
W latach 1908–16 często wędrował jako włóczęga po Południu i pracował jako wędrowny muzyk. W 1917 r. stracił w wypadku kolejowym nogę i posługiwał się od tej pory drewnianą proteząSamuel Charters. The Blues Makers. Część II, str. 51.
Po powrocie do Memphis razem z Jimem Johnsonem, Willem Shade’em i Gusem Cannonem założył grupę muzyczną, z którą występował w wielu znanych klubach Memphis – Pee Wee's, Big Grandy's, Cham Fields, B. B. Anderson's i innych, a także na ulicach.
Około 1920 r. udał się na tournée z Doctor Willie Lewis Medicine Show po Arkansas i Missisipi. W tym okresie często także współpracował z Memphis Minnie, Blind Lemon Jeffersonem, Texsas Alexandrem i innymiSheldon Harris. Blues Who's Who. Str. 327.
W tym też okresie osiedlił się w Memphis i imał się różnych prac pozamuzycznych (np. w garażu, a w latach 1923-1966 jako zamiatacz ulic) oraz okazjonalnie grał na domowych przyjęciach w rejonie miasta.
W latach 1923–1966 okazjonalnie współpracował z grupą Will Shade's Memphis Jug Band w Church's Park (obecnie W.C. Handy Park), na ulicach, w klubach i na przyjęciach domowych. Jednak mimo ich kariery nagraniowej, nie wystąpił z nimi na żadnej płycie.
W 1927 r. Ralph Peer zaangażował go do pierwszych nagrań dla firmy Vocalion w Chicago. 20 kwietnia nagrał 6 utworów, a 9 października 7 kolejnych. 28 sierpnia 1928 r. dla firmy Victor w Memphis nagrał 10 bluesów, z których popularnością cieszyły się zwłaszcza „Kassie Jones” (część 1 i 2). 22 września 1929 r. w Peabody Hotel w Memphis nagrał dla firmy Vocalion 4 utwory, wśród nich dwie wersje słynnego „John Henry”. Do ponownych nagrań zostanie zaproszony dopiero w 1943 r.Robert M. W. Dixon, John Godrich, Howard W. Rye. Blues and Gospel Records 1890-1943. Str. 539
Renesans i dalsza kariera W 1959 r. „odkrył” go Samuel Charters. W lutym tego samego roku ponownie wszedł do studia nagraniowego i dla firmy Folkways nagrał „I'm Going to Brownsville”, a w kilka dni później dla firmy RBF nagrał dwa bluesy „John Henry” i „Casey Jones”. 3 października nagrał dla Folkways 9 kolejnych utworówMike Leadbitter, Neil Slaven. Blues Records, 1943 to 1970: The Bible of the Blues Volume Two L to Z, str. 43.
W latach 60. w związku z renesansem bluesa i folku, występował w ośrodkach akademickich, na festiwalach folkowych i bluesowych oraz w klubach solo lub w towarzystwie Williego Boruma i Gusa Cannona.
W kwietniu 1961 r. dokonał wielu nagrań dla firmy Bluesville, które zostały wydane na dwóch albumach tej firmyMike Leadbitter, Neil Slaven. Blues Records, 1943 to 1970: The Bible of the Blues Volume Two L to Z, str. 44.
W 1963 r. wystąpił w dokumentalnym filmie „The Blues”. Występował także w Bitter Lemon Coffeehouse w Memphis. Nagrywał również dla kilku firm w Memhis.
W 1964 r. wystąpił na Chicago Folk Festival w Chicago.
W 1966 r. wziął udział w serii koncertów w USA w ramach Memphis Blues Society Show.
W latach 1966–1969 występował na Memphis Blues Festival. W 1968 r. nagrania z tego festiwalu ukazały się na albumie wydanym przez brytyjską firmę Blue Horizon (7-63228)Mike Leadbitter, Neil Slaven. Blues Records, 1943 to 1970: The Bible of the Blues Volume Two L to Z, str. 45.
W latach 1967–1968 koncertował w ramach Alabama State Troupers.
W 1968 r. nagrywał w Memphis dla brytyjskiej firmy Matchbox; nagrania te zostały wydane na albumie (LP 190).
W 1969 r. nagrywał dla kilku firm, w tym wspólnie w Bukką White’em oraz koncertował w nowojorskim Electric Circus.
W 1970 r. występował w nowojorskim klubie Cafe A-Go-Go, na Berkeley Blues Festival Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley oraz w Beloit College w Beloit w stanie Wisconsin. Następnie pojawił się w programie telewizji publicznej (PBS) Homewood Show, a następnie wystąpił na Washington Blues Festival na Howard University w Waszyngtonie.
W 1971 r. pojawił się na filmie „Roots of American Music: Country & Urban Music, Pt 1”. Występował również w Gaslight Club w Nowym Jorku. Jeden z tych koncertów został wydany na albumie firmy Ampex. Następnie koncertował w Long Beach Civic Auditorium w Long Beach w Kalifornii. Występ został wydany przez firmę Electra. Występował również w Pasadena Civic Auditorium w Pasadenie w Kalifornii. Koncert został wydany na albumie wydanym przez firmę Electra.
W latach 1971–1973 brał udział w River City Blues Festival, który odbywał się w Ellis Auditorium w Memphis. Jeden z koncertów był transmitowany przez radio VOA.
W 1972 r. wystąpił na University of Chicago w Chicago w stanie Illinois. Następnie koncertował na Delta Blues Festival, który odbywał się na University of Arkansas w Fayetteville w stanie Arkansas. Pojawił się także w dwóch filmach francuskich „Blues Under the Skin” i „Out of the Blacks into the Blues (pt. 1: Along the Old Man River)”, oraz krótkim filmie „Thinking out Loud”. Następnie występował w ramach Memphis Blues Caravan w college'ach amerykańskich.
W latach 1972–1976 dokonał nagrań dla firmy Stax w Memphis.
W 1973 r. jako pierwszy Afroamerykanin w dowód swoich zasług artystycznych otrzymał od władz stanu Tennessee tytuł Honorowego Pułkownika. Mimo tego, dalej jego głównym źródłem zarobkowania było sprzątanie ulic.
W 1974 r. wystąpił w programie Johnny’ego Carsona The Tonight Show emitowanym przez telewizyjną stację NBC. Następnie występował w W. C. Handy Show w Henderson w stanie Kentucky, w Hotel Pontchartrain w Detroit w stanie Michigan i w Peanut's Pub w Memphis.
W 1975 r. wystąpił w filmie WW & the Dixie Dancekings. Następnie koncertował w Jubilee Jazz Hall w Memphis, a później na Cornell Folk Festival w Ithace w stanie Nowy Jork. W tym samym roku otworzył koncert The Rolling Stones w Memphis.
w 1976 r. występował w Memphis Blues Caravan w Performing Arts Center w Milwaukee w stanie Wisconsin.
W 1977 r. wystąpił w Mac Davis Show w telewizji NBC.
W 1978 r. wystąpił w programie telewizji publicznej PBS Good Mornin' Blues.
Pod koniec życia tracił wzrok na skutek katarakty.
Zmarł 14 września 1981 r. w Memphis.
Był dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Stella, a drugą – Versie. Miał jedną córkę.
Ocena i krytyka W 2012 r. Furry Lewis został wprowadzony do Blues Hall of Fame.
Furry Lewis jest niemal archetypiczną postacią w rozwoju bluesa w Memphis i to pomimo tego, że na ulicach miasta przeważnie występował z różnymi zespołami. Jednak bluesy, które śpiewał były wyróżniająco osobiste, a przy tym charakterystyczne dla bluesa z MemphisSamuel Charters. The Blues Makers. Część II, str. 50. Wymagania miejskiej publiczności wobec Lewisa, tak jak i wobec innych muzyków grających w mieście, zmuszały go do poszerzenia repertuaru o piosenki minstreli oraz ragtime'owe i folkowe. Chociaż właściwie prawie wszyscy bluesmani w Memphis pochodzili z Missisipi, miasto wymuszało na nich zmianę stylu. Dlatego styl śpiewu Lewisa był prosty i bardzo bezpośredni, bez upiększeń i nacisków na słowa czy zwroty.
Mimo że był bluesmanem, to prawdopodobnie będzie zawsze pamiętany jako wspaniały wykonawca wielkich ballad w rodzaju „Casey Jones”, „John Henry” i „Stackerlee”.
Grał na gitarze zarówno techniką palcową jak również potrafił wykorzystywać technikę ślizgową (ang. slide). Słowa jego ballad i bluesów wyrażały jego własne poglądy na wiele kwestii społecznych i obyczajowych nie stroniąc przy tym od specyficznego poczucia humoru.
Był pod wpływem Blind Joego, a wpłynął na Dave’a Van Ronka.
Wybrana dyskografia i filmografia Płyty/CD Furry Lewis Blues – (1959) Done Changed My Mind – (1962) The Complete Blue Horizon Sessions – (wznowienie na CD 2007 z dodatkowymi utworami) On the Road Again – (z Bukką White’em i Gusem Cannonem, 1969) In Memphis – (1970) Blues Masters, Vol. 5 – (1972) In His Prime (1927-1928) – (1988) Furry Lewis – (1998) Complete Recorded Works (1927-1929) – (2000) Heroes of the Blues: the Very Best of Furry Lewis – (2003) Party at Home: Recorded in Memphis 1968 – (z Bukką White’em, 2004)
DVD Legends of the Bottleneck Blues Guitar (2003. z innymi wykonawcami) Masters of the Country Blues: John Lee Hooker / Furry Lewis (2002)
Przypisy
Bibliografia Sheldon Harris. Blues Who’s Who. Da Capo Press. Nowy Jork, 1991. .
Francis Davis. The History of the Blues. The Roots, the Music, the People from Charley Patton to Robert Cray. Hyperion. Nowy Jork, 1995. Samuel Charters. The Blues Makers. Da Capo Paperback. Nowy Jork, 1991. Mike Leadbitter, Neil Slaven. Blues Records 1943 to 1970: A Selective Discography, Vol. One A to K. Record Information Services. London, 1987. Mike Leadbitter, Leslie Fancourt, Paul Pelletier. Blues Records 1943-1970. The Bible of the Blues, Vol. Two L to Z. Record Information Services. London, 1994.
Kategoria:Amerykańscy gitarzyści bluesowi Kategoria:Amerykańscy wokaliści bluesowi Kategoria:Członkowie Blues Hall of Fame Kategoria:Urodzeni w 1893 Kategoria:Zmarli w 1981