Bolesław Jakubiak ps. „Jurek” (ur. 4 marca 1891 w Radzikowie, zm. 13–14 kwietnia 1940 w Katyniu) – major łączności Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Syn Wacława i Rozalii z Piotrowskich, urodzony 4 marca 1891 we wsi Radzikowo, w ówczesnym powiecie płońskim guberni płockiej. W rodzinnej wsi ukończył szkołę powszechną, a przez następne trzy lata przygotowywał się prywatnie do egzaminu do seminarium nauczycielskiego. W latach 1908–1911 uczył się w Prywatnym Seminarium Nauczycielskim w Ursynowie. Egzamin na nauczyciela szkół dwuklasowych zdał w Gimnazjum Rządowym w Radomiu. Od połowy 1911 do połowy 1912, po śmierci ojca, przebywał w gospodarstwie, w rodzinnej wsi. Od października 1912 pracował jako nauczyciel we wsi Żarnowica.
W czasie I wojny światowej, 10 sierpnia 1914 wstąpił do Legionów Polskich. Służył w 5 pułku piechoty w składzie I Brygady, wraz z którym przebył kampanię legionową. Wyróżnił się w lipcu 1916 w bitwie pod Kostiuchnówką. 27 stycznia 1920 pułkownik Leon Berbecki we wniosku na odznaczenie Orderem Virtuti Militari napisał:
W 1917, po kryzysie przysięgowym został internowany w Szczypiornie i Łomży. W listopadzie 1918 wstąpił do Wojska Polskiego, gdzie przydzielono go do 36 pułku piechoty. W czasie wojny polsko-bolszewickiej służył w grupie gen. Aleksandrowicza, dowództwie Grupy „Bug” i następnie w dowództwie Frontu Galicyjsko-Wołyńskiego. 9 września 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w Korpusie Wojsk Łączności, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich. Służył wówczas w 1 kompanii telegraficznej ciężkiej.
W okresie międzywojennym był dowódcą kompanii w I batalionie telegraficznym oraz w Szefostwie Łączności Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IV w Łodzi. W ramach osadnictwa wojskowego otrzymał działkę o powierzchni 11,75 ha w osadzie wojskowej Ułanowice, w gminie Buhryń powiatu rówieńskiego. 1 czerwca 1921 był przydzielony na kurs w Toruniu, a jego oddziałem macierzystym był I batalion zapasowy telegraficzny. W latach 1922–1927 służył w 1 pułku łączności w Zegrzu. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 35. lokatą w korpusie oficerów łączności. Następnie pełnił służbę w Dowództwie Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie. 12 kwietnia 1927 prezydent RP nadał mu stopień majora z dniem 1 stycznia 1927 i 3. lokatą w korpusie oficerów łączności. W czerwcu 1927 został przydzielony do Departamentu Inżynierii Ministerstwa Spraw Wojskowych na stanowisko kierownika Referatu Regulaminów. W lipcu 1929 został przeniesiony do 2 pułku łączności w Jarosławiu na stanowisko dowódcy batalionu. We wrześniu 1930, po rozwiązaniu pułku, został dowódcą 6 batalionu telegraficznego. W marcu 1932, po rozformowaniu dotychczasowego 6 batalionu telegraficznego, został przeniesiony do 13 Dywizji Piechoty w Równem na stanowisko szefa łączności. Był tam członkiem Związku Legionistów Polskich. W czerwcu 1934 został przeniesiony do Kadry 2 batalionu telegraficznego w Krasnymstawie na stanowisko komendanta, a z dniem 1 grudnia tego roku do Szkoły Podchorążych Inżynierii na stanowisko dyrektora nauk. W 1936 został zarządcą Głównej Składnicy Łączności w Warszawie. W 1937 lub 1938 został przeniesiony w stan spoczynku. W 1939 jako major stanu spoczynku był „przewidziany do użycia w czasie wojny”.
W czasie kampanii wrześniowej 1939, po agresji ZSRR na Polskę, dostał się do sowieckiej niewoli. 17 października 1939 przebywał w obozie jenieckim w Putywlu. W listopadzie tego roku został przeniesiony do obozu jenieckiego w Kozielsku. 11 lub 12 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa 022/3 z 9 kwietnia 1940, pozycja 31. Między 13 a 14 kwietnia 1940 został zamordowany w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne. W 1943 jego ciało zidentyfikowano podczas ekshumacji nadzorowanych przez Niemców pod numerem 1245 – dosł. opisany jako Jakubiak Boleslaw (raport dzienny z 6 maja 1943). Przy jego szczątkach znaleziono: karty pocztowe, talizman (kotwica) oraz dwa pierścionki aluminiowe. Figuruje na liście Komisji Technicznej PCK pod numerem 01245, wskazany jako „Jakóbiak Bolesław – mjr. – syn Wacława”. W Archiwum Robla w pakiecie 02595-04, wymieniony we wpisie z 17 października 1939 w pamiętniku znalezionym przy szczątkach Michała Benescha.
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Był żonaty z Elżbietą Barbarą z Gajkowskich (1896–1942), z którą miał trzech synów: Jerzego Zbigniewa (ur. 13 lipca 1922), Lecha Bolesława (1924–1985) i Sławomira Tadeusza (ur. 15 lipca 1926).
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 6579 – 17 maja 1921 Krzyż Niepodległości – 13 kwietnia 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych trzykrotnie Złoty Krzyż Zasługi – 24 maja 1929 „za zasługi na polu wyszkolenia wojska”M.P. z 1929 r. Nr 123, poz. 302. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka „Za wierną służbę” Odznaka Pamiątkowa Więźniów Ideowych
Upamiętnienie W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, pułkownik Bolesław Jakubiak został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci przy Miejskim Centrum Kultury w Płońsku.
Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkowie Związku Legionistów Polskich Kategoria:Jeńcy polscy obozu przejściowego w Putywlu Kategoria:Legioniści internowani po kryzysie przysięgowym w Szczypiornie Kategoria:Majorowie łączności II Rzeczypospolitej Kategoria:Nauczyciele Królestwa Kongresowego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką Pamiątkową Więźniów Ideowych Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Za wierną służbę” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Osadnicy wojskowi II Rzeczypospolitej Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Kostiuchnówką 1916 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1891 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze Legionów Polskich 1914–1918 (Austro-Węgry)