Wełniak, wełnik (Lagothrix) – rodzaj ssaków naczelnych z podrodziny czepiaków (Atelinae) w obrębie rodziny czepiakowatych (Atelidae).
Rozmieszczenie grograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej.
Morfologia Długość ciała 40–65 cm, ogona 53–80 cm; masa ciała samic 5–7 kg, samców 7–10 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1812 roku francuski przyrodnik Étienne Geoffroy Saint-Hilaire w artykule poświęconym tabelom systematycznym zwierząt czworonożnych, obejmującym ssaki, opublikowanym w roczniku Annales du Muséum national d’histoire naturelle. Geoffroy Saint-Hilaire wymienił dwa gatunki – Simia lagothricha Humboldt, 1811 i Simia cana É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1811 – z których gatunkiem typowym jest Simia lagothricha Humboldt, 1811 (wełniak brunatny).
Etymologia Lagothrix (Lagotrix, Lagothris): lagōs ‘zając’; θριξ thrix, τριχος trikhos ‘włosy’. Gastrimargus: gr. γαστριμαργος gastrimargos ‘żarłoczny’. Gatunek typowy: Spix wymienił dwa gatunki – Gastrimargus olivaceus Spix, 1823 (= Simia cana É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1812) i Gastrimargus infumatus Spix, 1823 (= Simia lagothricha Humboldt, 1811) – z których gatunkiem typowym jest Gastrimargus olivaceus Spix, 1823 (= Simia cana É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1812). Oreonax: gr. ορος oros, ορεος oreos ‘góra’; αναξ anax, ανακτος anaktos ‘władca, pan’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Simia flavicauda .
Podział systematyczny Tradycyjnie do rodzaju Lagothrix zalicza się cztery gatunki (L. lagothricha, L. lugens, L. poeppiggii i L cana), ale dane molekularne sugerują, że istnieje tylko jeden gatunek z kilkoma podgatunkami; ponadto L. flavicauda tradycyjnie umieszczany w monotypowym rodzaju Oreonax jest blisko spokrewniony z L. lagotricha tschudii i L. lagotricha cana, i powinien być umieszczony w rodzaju Lagothrix. Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxLagothrix lagotricha(Humboldt, 1812)wełniak brunatny5 podgatunkówKolumbia, północno-wschodni Ekwador, wschodnie Peru, północno-zachodnia Boliwia i północno-zachodnia Brazylia (na wschód od rzek Tapajós i Juruena); może wystąpić w WenezueliDC: 46–65 cmDO: 53–80 cmMC: 5–10 kgcentruj|120pxLagothrix flavicauda(Humboldt, 1812)wełnik żółtoogonowygatunek monotypowyendemit Peru (kilka rozproszonych obszarów na wschodnich zboczach Andów, wzdłuż podziału rzek Marañón/Huallaga); zakres wysokości: 1400–2700 m n.p.m.DC: 40–54 cmDO: 65–63 cmMC: 5,7–10 kg Kategorie IUCN: – gatunek narażony, – gatunek krytycznie zagrożony.
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Czepiakowate