Gołańcz – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Gołańcz z siedzibą GRN w mieście Gołańczy (nie wchodzącym w skład gromady) utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie wągrowieckim w woj. poznańskim, na mocy uchwały nr 40/54 WRN w Poznaniu z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Bogdanowo, Chawłodno, Krzyżanki, Laskownica, Morakówko i Tomczyce ze zniesionej gminy Gołańcz w powiecie wągrowieckim w woj. poznańskim, a także obszar dotychczasowej gromady Oleszno ze zniesionej gminy Łankowice w powiecie szubińskim w woj. bydgoskimUchwała Nr 40/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu wągrowieckiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 26 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 5 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z 4 grudnia 1954 r., Nr. 20, Poz. 100). Dla gromady ustalono 13 członków gromadzkiej rady narodowejUchwała Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Wągrowcu z dnia 6 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 8 października 1954 r., Nr. 16, Poz. 88).
1 stycznia 1959 do gromady Gołańcz włączono obszary zniesionych gromad Chojna i Grabowo w tymże powiecieUchwała Nr 17 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 6 listopada 1958 r. w sprawie zniesienia, połączenia i utworzenia niektórych gromad w województwie poznańskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 29 grudnia 1958 r., Nr. 10, Poz. 59); z gromady Gołańcz wyłączono natomiast miejscowości Chawładno, Morakówko, Oleszno i Podjezierze, włączając je do nowo utworzonej gromady Gołańcz-Wschód tamżeUchwała Nr 16 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 6 listopada 1958 r. w sprawie zmiany siedzib i granic niektórych gromad w województwie poznańskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 29 grudnia 1958 r., Nr. 10, Poz. 58).
Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie wągrowieckim reaktywowano gminę GołańczUchwała Nr XVIII/98/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 5 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie poznańskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z dnia 29 grudnia 1972 r., Nr 32, Poz. 391).
Zobacz też gromada Gołańcz-Wschód
Przypisy
Golxanxcz Kategoria:Historia Gołańczy