Ostre serce płucne (ostry zespół płucno-sercowy, , ) – zespół objawów wywołany nagłym wzrostem ciśnienia krwi w krążeniu małym.
Etiologia Zazwyczaj przyczyną są zatory tętnic płucnych powstałe na skutek oderwania się zakrzepów uformowanych w żyłach dużego obiegu krwi lub w prawej komorze serca, znacznie rzadziej tłuszczowe lub powietrzne. Są one częstym powikłaniem poporodowym i pooperacyjnym (szczególnie operacji w obrębie miednicy mniejszej). Inne przyczyny obejmują: długi napad astmy oskrzelowej wentylowa odma opłucnowa gwałtownie postępujące zmiany zapalne lub nowotworowe płuc ciężki wysięk opłucnowy. Powyższe choroby zazwyczaj nie doprowadzają na tyle szybko do powstania nadciśnienia płucnego, w większości przypadków wywołują inny stan – podostre serce płucne.
Patogeneza Ciężkość choroby zależy od wielkości zatoru i skurczu drożnych naczyń płucnych. Wskutek zaburzeń hemodynamicznych zmniejsza się wyrzut serca i dopływ krwi do lewego przedsionka, maleje wysycenie krwi tętniczej tlenem, ciśnienie krwi w prawym sercu i żyłach obwodowych maleje. Powstaje niedokrwienie mięśnia sercowego (może go potęgować skurcz naczyń wieńcowych z powodu podrażnienia nerwu błędnego, tzw. odruch płucno-wieńcowy).
Czynniki ryzyka Długotrwałe unieruchomienie w łóżku czerwienica żylaki kończyn dolnych niewydolność krążenia.
Objawy Obraz kliniczny Masywna niedrożność tętnic płucnych zazwyczaj wywołuje nagłą śmierć poprzedzoną objawami gwałtownie narastającej duszności, bólem w klatce piersiowej i lękiem. Do innych objawów należą: nagle pojawiająca się sinica oraz ekstremalny spadek ciśnienia tętniczego. Mniejszy zator może dawać słabsze objawy, mimo to często prowadzi do zgonu chorego. mały|P pulmonale
EKG Wysoki, ostro zakończony załamek P w odprowadzeniach II i III (P pulmonale) Blok prawej odnogi pęczka Hisa Głęboki załamek S w odprowadzeniu I (zazwyczaj z współistniejącym załamkiem Q w odprowadzeniu III) Ujemny załamek T w odprowadzeniach nadkomorowych Czasami zaburzenia rytmu serca (częstoskurcz nadkomorowy, migotanie lub trzepotanie przedsionków)
Badanie fizykalne Objawy niewydolności prawokomorowej serca nadmiernie wypełnienie żył szyjnych hepatomegalia (i związany z nią ból w nadbrzuszu) Skrócenie odgłosu opukowego i osłabienie szmerów oddechowych nad chorym płucem Tachykardia Wzmożona akcentacja drugiego tonu nad tętnicą płucną.
Leczenie i rokowanie Leczenie opiera się na podawaniu: leków przeciwzakrzepowych i fibrynolitycznych silnych analgetyków środków nasercowych tlenu. Ważne jest też zwalczanie wstrząsu. Szybko przeprowadzona embolektomia może uratować chorego.
Rokowanie niepomyślne. W przypadku wystąpienia wstrząsu większość przypadków choroby kończy się śmiercią. Małe zatory są mniej niebezpieczne, lecz mogą zwiastować wystąpienie groźniejszego zatoru.
Zobacz też Przewlekłe serce płucne Zatorowość płucna Nagła śmierć sercowa
Przypisy
Kategoria:Kardiologia Kategoria:Stany nagłe w medycynie