Józef Michalski (ur. 17 lutego 1889 w Gelsenkirchen, zm. 29 sierpnia 1947 w Nysie) – podporucznik piechoty Wojska Polskiego, powstaniec śląski, komendant Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska na okręg wodzisławski, dowódca 14 Wodzisławskiego pułku piechoty, prezes Rady Miejskiej w Wodzisławiu Śląskim, redaktor „Gazety Śląskiej”, poseł na Sejm Śląski IV kadencji, dowódca III (wodzisławskiego) batalionu Obrony Narodowej, współpracownik Alfonsa Zgrzebnioka i Stanisława Krzyżowskiego, zwolennik Wojciecha Korfantego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Był synem Franciszka i Pauliny z domu Konopka. Absolwent szkoły kupieckiej w Mikołowie i szkoły drogistów w Katowicach. Jego rodzice wyjechali do Gelsenkirchen w Westfalli . Działalność narodowowyzwoleńczą rozpoczął w wieku 17 lat, wstępując do Sokoła w Królewskiej Hucie. Później należał także do stowarzyszenia Eleusis w Rydułtowach i Towarzystwa św. Józefa w Biertułtowach. Działaczem Sokoła był też w Starogardzie, do którego wyjechał na kilka lat i w którym ukończył szkołę dla drogistów. W latach 1910–1912 służył w armii niemieckiej w 162 pułku piechoty stacjonującym w Lubece. Po powrocie na Śląsk otworzył w 1913 na Rynku w Wodzisławiu Śląskim Drogerię św. Barbary. Po wybuchu I wojny światowej, 2 sierpnia 1914 zmobilizowany do armii niemieckiej, walczył na froncie zachodnim i wschodnim. Przeniesiony do rezerwy 5 stycznia 1919.

Pod koniec I wojny światowej wrócił na Śląsk i na początku 1919 został dowódcą Okręgu Wodzisławskiego Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska, a w maju 1919 – komendantem ekspozytury wojskowej (pod koniec lipca 1919 – komendantem obozu polskich uchodźców) w Piotrowicach. W I powstaniu śląskim był szefem dowództwa POW G.Śl. w południowej części powiatu rybnickiego. Od 1920 pełnił funkcję komendanta POW G.Śl. i zastępcy kierownika Polskiego Komitetu Plebiscytowego na okręg wodzisławski. W czasie II powstania śląskiego na czele swoich oddziałów zajął Wodzisław Śląski. Podczas bitwy o miasto został ranny. W III powstaniu śląskim był dowódcą 14 Wodzisławskiego pułku piechoty (z przerwą na leczenie ran). W listopadzie 1921 został mianowany podporucznikiem„Gazeta Śląska” z 19 kwietnia 1925, nr 16, s. 3, tu jako porucznik rezerwy.. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu podporucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 199. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty. W 1934, jako podporucznik rezerwy pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Pszczyna. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr V. Był wówczas w grupie oficerów „powyżej 40 roku życia”.

„Za wybitne zasługi i udział w trzech powstaniach śląskich odznaczony Orderem Virtuti Militari”.

W 1922 został w Wodzisławiu Śląskim komendantem miasta, potem w 1925 wiceburmistrzem, a następnie – prezesem Rady Miejskiej (do 1939). Ponadto w okresie międzywojennym pełnił funkcję komendanta Związku Powstańców Śląskich na pow. rybnicki oraz wiceprezesa jego Zarządu Głównego. W 1924 wszedł do kierowanej przez Alfonsa Zgrzebnioka Rady Naczelnej Powstańców Śląskich (w sierpniu 1925 przystąpił do Związku b. Powstańców i Żołnierzy)„Gazeta Śląska” z 12 sierpnia 1925, nr 32, s. 1, 3. i w latach 1924–1926 był redaktorem „Gazety Śląskiej”.

We wrześniu 1939 stanął w Wodzisławiu Śląskim na czele III batalionu Obrony Narodowej, z którym po agresji ZSRR na Polskę przekroczył granicę polsko-węgierską. W Szob został starszym obozu internowanych, organizował tajną akcję „Ewa” (ewakuacja) i umożliwiał wyjazdy do Francji zdolnym do dalszej walki żołnierzom Wojska Polskiego. Potem przeniósł się do Budapesztu i współpracował z Delegaturą Rządu Rzeczypospolitej Polskiej. Do Polski wrócił w 1945 i zamieszkał w Nysie, gdzie stworzył pierwszy powojenny Zarząd Miejski.

Zmarł w Nysie, pochowany na cmentarzu w Rybniku w kwaterze powstańczej.

W 1912 ożenił się z Heleną Kuberską, z którą miał troje dzieci: Halinę (ur. 30 stycznia 1921), Danutę (ur. 23 lipca 1922) i Włodzimierza (ur. 25 sierpnia 1925).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7865 – 27 czerwca 1922 Krzyż Niepodległości – 9 listopada 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Krzyż WalecznychJest on widoczny na zdjęciu Józefa Michalskiego opublikowanym w Encyklopedii Powstań Śląskich na s. 298 (patrz: infobox). Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Brązowy Krzyż Zasługi Krzyż na Śląskiej Wstędze Waleczności i Zasługi Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Gwiazda Górnośląska Odznaka pamiątkowa Polskiej Organizacji Wojskowej

Upamiętnienie Imieniem Józefa Michalskiego nazwana jest ulica w Wodzisławiu Śląskim.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

„Gazeta Śląska” z 19 kwietnia 1925, nr 16.

Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” Kategoria:Ludzie urodzeni w Gelsenkirchen Kategoria:Ludzie związani z Wodzisławiem Śląskim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Brązowym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem na Śląskiej Wstędze Waleczności i Zasługi Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Gwiazdą Górnośląską Kategoria:Odznaczeni Odznaką pamiątkową Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką za Rany i Kontuzje Kategoria:Podporucznicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Działacze plebiscytowi na Górnym Śląsku Kategoria:Posłowie na Sejm Śląski IV kadencji (1935–1945) Kategoria:Uczestnicy I powstania śląskiego Kategoria:Uczestnicy II powstania śląskiego Kategoria:Uczestnicy III powstania śląskiego Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1889 Kategoria:Zmarli w 1947