Antoni Orszagh (ur. 1885 w Kobyłce, zm. w maju 1962Nekrologi warszawskie. Baza nekrologów [dostęp 2017-10-20]) – ziemianin, prawnik, działacz endecki.

Życiorys Był synem Józefa i Pauliny KrzeszewskiejInformacja z portalu genealodzy.pl [dostęp: 20 X 2017 r.]. Miał żonę Zofię Dębnicką. Jego syn – Andrzej był chemikiem[ http://www.chem.uw.edu.pl/wp-content/uploads/2017/08/pamietamy-o-nich-i-spis-tresci-i-tytul.pdf Pamiętamy o nich], s. 74.. Był właścicielem majątku Kobyłka.

W latach 1915–1918 przebywał w Charkowie. Tam, na wiosnę 1917, współtworzył Polski Klub DemokratycznyM. Wrzosek, Polski Związek Demokratyczny w Mińsku na Białorusi w 1917 r. , „Kwartalnik Historyczny”, 77, 1970, 2, s. 335.. W Stronnictwie Narodowym należał do zwolenników Tadeusza BieleckiegoT. Sikorski, „Wyznajemy zasady narodowe polskie i uniwersalne katolickie”. Stronnictwo Narodowe na emigracji (1939–1992): zarys działalności i myśli politycznej, [w:] Angielski łącznik. Albin Tybulewicz (1929–2014), red. T. Sikorski, Muzeum Historii Polski, Warszawa 2016, s. 12. .

Postanowieniem Wojewody Warszawskiego z dnia 8 lutego 1926 „wciągnięto do rejestru stowarzyszeń i związków pod Nr 945 Towarzystwo Przyjaciół Osiedla Kobyłka i Okolic”, którego jednym z współzałożycieli był Antoni Orszagh. Od 17 marca 1927 do 1934 był prezesem Stowarzyszenia Ochotniczej Straży Pożarnej w Kobyłce. W latach 1928–1933 był Przewodniczącym Rady Szkolnej Powiatu Radzymińskiego w Wołominie.

Tuż po wybuchu wojny (październik 1939) był w gronie osób odtwarzających przedwojenny okręg Stronnictwa Narodowego Warszawa-ziemska. W czasie wojny działał w ramach Centralnego Wydziału Propagandy konspiracji endeckiej (był ppor. rez. pod pseudonimem „Papa”).

Po wojnie należał do Komitetu Legalizacyjnego SNM.J. Chodakiewicz, J. Mysiakowska-Muszyńska, W.J. Muszyński, Polska dla Polaków! Kim byli i są polscy narodowcy, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2015, s. 295. L. Kulińska, M. Orłowski, R. Sierchuła, Narodowcy. Myśl polityczna i społeczna obozu narodowego w Polsce w latach 1944–1947, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa–Kraków 2001, s. 29, 204. . W październiku 1945, wraz z Janem Bielawskim, Kazimierzem Kobylańskim, Władysławem Jaworskim i Szymonem Poradowskim, zostali na krótko aresztowani. W styczniu 1946 Komitet Legalizacyjny zawiesił swoją działalność. W latach 50. XX w. był czynny w spotkaniach z dawnymi narodowcami, którzy zastanawiali się nad formułą aktywności w okresie gomułkowskiej odwilżyK. Kawęcki, Służba Bezpieczeństwa wobec środowisk narodowych w latach 1956-1959, „Humanum. Międzynarodowe Studia Społeczno-Humanistyczne”, 2012, nr 9 (2), s. 170..

Upamiętniony w rodzinnej miejscowości poprzez nadanie ulicy jego imienia.

Odznaczenia

Srebrny Wawrzyn Akademicki (5 listopada 1935) „za krzewienie czytelnictwa”..

Przypisy

Kategoria:Ludzie urodzeni w Kobyłce Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Wawrzynem Akademickim Kategoria:Politycy Stronnictwa Narodowego Kategoria:Urodzeni w 1885 Kategoria:Zmarli w 1962 Kategoria:Pochowani w Kobyłce