Świergotek kanaryjski (Corydalla berthelotii) – gatunek małego ptaka z rodziny pliszkowatych (Motacillidae). Występuje na Wyspach Kanaryjskich, Maderze i Wyspach Selvagens. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Taksonomia Po raz pierwszy gatunek opisał Carl Bolle w 1862 na łamach „Journal für Ornithologie”. Holotyp pochodził z Wysp Kanaryjskich. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Anthus berthelotii; nazwa ta jest obecnie (2025) podtrzymywana przez Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) i AviList, choć niektórzy autorzy zaliczają ten gatunek do rodzaju Corydalla wyodrębnionego z Anthus. Epitet gatunkowy berthelotii upamiętnia Sabina Berthelota (1794–1880) – porucznika francuskiej marynarki wojennej, malakologa i etnologa, w latach 1848–1874 konsula na Teneryfie.
Obecnie zwykle wyróżnia się dwa podgatunki: C. b. madeirensis (E.J.O. Hartert, 1905) – archipelag Madera. C. b. berthelotii (Bolle, 1862) – Wyspy Selvagens i Wyspy Kanaryjskie.
Morfologia Długość ciała 13–14,5 cm, masa ciała 16–19 g. Szczegółowe wymiary dla osobników z wyspy Selvagem Grande (27 samców, 26 dla długości ogona, oraz 25 samic, 22 dla długości ogona), podane w mm: Płeć Długość skrzydła Długość ogona Długość skoku Długość dzioba Samiec 72,7 ± 0,34 61,92 ± 0,45 21,58 ± 0,10 15,32 ± 0,12 Samica 69,76 ± 0,33 59,25 ± 0,47 21,51 ± 0,11 15,24 ± 0,13
Upierzenie w przeważającej części szare i brudnobiałe. Wierzch ciała kreskowany z wyjątkiem karku, na którym ciemniejsze kreski nie występują lub są bardzo cienkie. Liczba kresek na płaszczu i barkówkach zmienna. Dostrzec można wyraźną brudnobiałą brew, ciemny pasek oczny i pasek policzkowy. Występuje jasna obrączka oczna, obszar pod okiem i na pokrywach usznych jasny. Spód ciała brudnobiały, pierś kreskowana. Osobniki młodociane wyróżniają się cieplejszym, bardziej brązowym kolorem tła na grzbiecie oraz obfitszym kreskowaniem.
Zasięg występowania Świergotki kanaryjskie występują na Wyspach Kanaryjskich, w archipelagu Madera (wyspy Madera, Ilhas Desertas i Porto Santo, istnieją także doniesienia z Baixo) oraz na Wyspach Selvagens. Są to jedyne świergotki na Wyspach Kanaryjskich i Maderze oraz jedyne ptaki lądowe gnieżdżące się na Wyspach Selvagens.
Ekologia i zachowanie thumb Świergotki kanaryjskie zamieszkują suche równiny, piaszczyste obszary porośnięte niską roślinnością oraz górskie zbocza. W swym zasięgu nie występują jedynie w gęstych lasach oraz wilgotniejszych częściach wyspy. Odnotowywane były od poziomu morza do wysokości ponad 2000 m n.p.m. Żywią się głównie bezkręgowcami, takimi jak prostoskrzydłe i gąsienice motyli, oraz nasionami. Głos podobny do głosu pliszki żółtej (Motacilla flava). Pieśń, wykonywana podczas falistego lotu tokowego, złożona jest z sylab przywodzących na myśl głos świergotka łąkowego (A. pratensis), brzmiących jak tszilp...tszilp...tszilp; ptak powtarza je 4–7 razy, niekiedy szybciej i z wibrującym albo terkoczącym brzmieniem. Poruszają się biegiem, co jakiś czas gwałtownie zatrzymując się. W razie zagrożenia chętniej odbiega, niż odfruwa.
Lęgi thumb|Jaja z kolekcji muzealnej Okres lęgowy trwa od stycznia do sierpnia, zaczyna się później na wyższych wysokościach. Prawdopodobnie świergotki kanaryjskie wyprowadzają 2 lęgi w jednym sezonie. Gniazdo umieszczone jest na ziemi, ma formę kubeczka zbudowanego z łodyg roślin, wyściełanego sierścią i pierzem. W jednym z badań (przeprowadzanych na Teneryfie) zniesienie liczyło 2–4 jaja. Główną przyczyną niepowodzeń w lęgach były złe warunki pogodowe (intensywne opady).
Status zagrożenia IUCN uznaje świergotka kanaryjskiego za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 (stan w 2025). W 2021 BirdLife International szacowała liczebność populacji na 30–150 tysięcy par lęgowych. Trend liczebności populacji nie jest znany.
Przypisy Systematyka i nazwa polska za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Pliszkowate Kategoria:Ptaki Afryki Kategoria:Fauna Madery Kategoria:Fauna Wysp Kanaryjskich Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1862 roku