Assassin’s Creed Odyssey – fabularna gra akcji stworzona przez Ubisoft Québec i wydana 5 października 2018 przez Ubisoft. Jest jedenastą główną odsłoną serii Assassin’s Creed i następcą Assassin’s Creed Origins z 2017. Podobnie jak poprzedniczka, jest grą z otwartym światem, w której zastosowano wiele mechanik typowych dla komputerowych gier fabularnych, kładącą większy nacisk na eksplorację i walkę niż na skradanie. Ważną rolę odgrywa również znana z poprzednich odsłon walka na morzu. Fabuła jest fikcją historyczną nawiązującą do prawdziwych wydarzeń, postaci i miejsc, rozgrywającą się w latach 431–422 p.n.e. podczas wielkiej wojny peloponeskiej pomiędzy Atenami a Spartą. Gracz wciela się w najemnika walczącego dla obu stron konfliktu, starając się odnaleźć członków swojej rodziny i wyeliminować tajemniczą organizację znaną jako Kult Kosmosa.
Prace nad grą rozpoczęły się krótko po premierze Assassin’s Creed: Syndicate (2015). Podobnie jak Origins, Odyssey odchodzi od typowej gry akcji na rzecz fabularnej gry akcji, dając graczowi możliwość podejmowania decyzji. Gra znacznie większy nacisk kładzie na mitologię – w tym przypadku grecką – a mniejszą na konflikt pomiędzy asasynami i templariuszami, będący główną osią fabuły większości odsłon serii Assassin’s Creed. Twórcy inspirowali się uznanymi grami fabularnymi, takimi jak Fallout, The Elder Scrolls V: Skyrim czy Wiedźmin 3: Dziki Gon. Muzykę skomponował zespół The Flight.
Premiera gry odbyła się 5 października 2018 na platformach Microsoft Windows, PlayStation 4 i Xbox One. Odyssey spotkała się w większości z pozytywnym odbiorem ze strony krytyków, chwalących rozgrywkę, grafikę, postacie, elementy gry fabularnej i projekt świata, krytykując jednak tempo, przesadną ambitność oraz zawarcie mikropłatności. Gra okazała się sukcesem komercyjnym, do marca 2020 sprzedano ponad dziesięć milionów kopii. Po premierze rozwijana była przez Ubisoft, który wydał do niej dwa płatne rozszerzenia – Dziedzictwo pierwszego ostrza i Los Atlantydy – oraz Wycieczkę krajoznawczą, będącą wirtualną wycieczką po starożytnej Grecji. W listopadzie 2020 odbyła się premiera kontynuacji, Assassin’s Creed: Valhalla, rozgrywającej się w średniowiecznej Anglii i Norwegii w czasach europejskiej ekspansji wikingów.
Rozgrywka Assassin’s Creed Odyssey jest fabularną grą akcji z perspektywą trzeciej osoby. Na początku gry gracz wybiera grywalną postać, Aleksiosa lub Kasandrę – greckiego najemnika i potomka króla Sparty Leonidasa I. Poza głównym wątkiem fabularnym gracz może swobodnie przemierzać rozległy otwarty świat starożytnej Grecji – zarówno pieszo, jak i konno oraz na pokładzie statku. Eksplorując świat, postać napotyka bohaterów niezależnych, oferujących zadania poboczne, bada interesujące miejsca, oczyszcza fortece i obozy z bandytów i wrogich frakcji, eksploruje grobowce i wraki statków oraz zbiera ukryte skarby. Podobnie jak w poprzednich odsłonach możliwe jest również synchronizowanie punktów widokowych – charakterystycznych miejsc – rozsianych po całej Grecji, które służą następnie za punkty szybkiej podróży. Postać może też zbierać zasoby niezbędne do wytwarzania przedmiotów, takie jak rudy, drewno, skóry czy kamienie szlachetne, znajdując je podczas eksploracji bądź polując na dzikie zwierzęta. Wśród innych czynności pobocznych znajdują się m.in. walki na arenie gladiatorów i wykonywanie ograniczonych czasowo zleceń i kontraktów. W przeciwieństwie do poprzednich odsłon serii, Odyssey oferuje dwa tryby przemierzania świata: wspomagany, natychmiast pokazujący graczowi miejsce docelowe za pomocą znaczników, oraz eksploracji, w ramach którego gracz sam musi odnaleźć miejsce na podstawie wskazówek udzielonych przez bohaterów niezależnych.
Podczas gdy główny wątek fabularny koncentruje się na zjednoczeniu rodziny grywalnej postaci i powstrzymaniu Kultu Kosmosa, w ramach dodatkowych zadań walczy ona z mitycznymi stworzeniami z Atlantydy i poluje na czcicieli. Ze względu na trwającą wojnę peloponeską, poszczególne regiony Grecji kontrolowane są przez Ateny i Spartę. Wpływy danego polis można osłabić poprzez zabicie jego przywódcy i odpowiedniej liczby żołnierzy, jak również spalenie ich zapasów i ograbienie skarbców. Po osłabieniu regionu dostępny staje się podbój, w ramach którego postać może dołączyć do frakcji atakującej albo broniącej, a za wygraną bitwę otrzymuje cenne przedmioty. Wsparcie strony atakującej jest trudniejsze, ale zwycięstwo nagradzane jest lepszymi przedmiotami. Jeżeli postać grywalna w obecności bohatera niezależnego popełni przestępstwo, np. morderstwo czy kradzież, wyznaczona zostanie za nią nagroda. Postać ma możliwość spłacenia jej, zlikwidowania zleceniodawcy albo zabicia najemnika, który na nią poluje, żeby zdobyć nagrodę. Każdy region ma określony sugerowany poziom, który postać powinna osiągnąć; jeżeli jest on zbyt niski, wdanie się w walkę z tamtejszymi przeciwnikami jest niemal równoznaczne z natychmiastową śmiercią. Gra nie obniża poziomu przeciwników docelowo silniejszych od grywalnej postaci, jednak te słabsze skaluje w górę, dostosowując je do poziomu gracza. Rozmawiając z bohaterami niezależnymi, gracz może wybierać spośród dostępnych opcji dialogowych, w tym pozwalających na nawiązanie romansu z częścią z nich. Decyzje podjęte przez gracza w kilku kluczowych momentach wpływają na rozwój historii i zakończenie gry.
Walka W walce postać gracza może używać lekkich bądź ciężkich ataków – te pierwsze są szybsze, ale zadają mniejsze obrażenia, z kolei drugie są potężniejsze, ale wolniejsze. Ataki przeciwników można kontrować lub unikać ich. Do dyspozycji postaci jest również szereg różnych rodzajów broni, takich jak włócznie, ciężkie bronie obuchowe, sztylety i miecze, jak również łuki. Aleksios bądź Kasandra mogą dobierać osobno pancerze, buty, hełmy i rękawice. Każdy przedmiot – zarówno broń, jak i elementy pancerza – opisany jest statystykami, a jego założenie bądź wyposażenie się weń daje określone premie. Każdy z przedmiotów można ulepszać, co zwiększa powiązane z nim premie, a w określonych przypadkach pozwala na dodanie nowych. Skuteczność pancerza i obrażenia zadawane bronią zależą od ich poziomu oraz rzadkości – im rzadszy jest przedmiot, tym lepsze jego statystyki, ale ulepszenie go jest znacznie droższe. Grywalna postać jest również kapitanem okrętu wojennego Adrestia, na którego pokładzie przemieszcza się pomiędzy wyspami Morza Egejskiego. Po zaangażowaniu się w walkę morską wrogą jednostkę można zaatakować strzałami bądź oszczepami albo staranować. Po zadaniu wrażemu statkowi odpowiednich zniszczeń możliwe jest rozpoczęcie jego abordażu, a skuteczne jego przeprowadzenie zapewnia dodatkowe surowce i możliwość odnowienia wytrzymałości Adrestii. Statek można ulepszać, chociażby poprzez wzmocnienie kadłuba czy wytrzymałości wioślarzy. Podczas podróży morskich napotkać można niezwykle wytrzymałe statki, pełniące niejako rolę bossów.
W celu ukończenia zadania postać może korzystać zarówno ze skradania się, jak i otwartej walki. Włócznia Leonidasa wykorzystywana jest do cichego eliminowania wrogów lub powalania ich celem zwerbowania do załogi Adrestii. Ciała zabitych przeciwników można chować, żeby nie alarmować innych wrogów. Postać może przywołać swojego orła przedniego Ikarosa, żeby zbadał teren, zaznaczając przeciwników oraz interesujące miejsca oraz przedmioty. Podobnie jak w innych grach z serii, postać gracza jest ekspertem swobodnego przemieszczania się i może wspiąć się na niemal wszystkie budynki i struktury. Wykonując zadania, postać zdobywa punkty doświadczenia, które przeznacza na odblokowywanie nowych umiejętności. Podzielone są one na umiejętności „łowcy”, skupiające się na atakach dystansowych z użyciem łuku; „wojownika”, skoncentrowanych na walce bronią białą, oraz „asasyna”, czyli cichym eliminowaniu przeciwników. Część umiejętności ma czasy odnowienia i może zostać użyta tylko przy napełnionym do odpowiedniego poziomu pasku adrenaliny, zapełnianego przez zadawanie obrażeń czy wykonywanie uników.
Opis Świat gry i postacie thumb|Akropol ateński to jedno z wielu miejsc odwzorowanych w grze, które może zwiedzić grywalna postać. Podobnie jak w poprzednich grach z serii, tak i w Odyssey pojawia się wątek współczesny. Jego bohaterką jest debiutująca w Origins Layla Hassan, asasynka i była pracowniczka Abstergo. Współpracując z Victorią Bibeau, Kiyoshim Takakurą i Alanną Ryan, poszukuje ona Berła Hermesa Trismegistusa i zaginionego miasta Atlantyda, wykorzystując do tego przenośną wersję animusa, przeżywając wspomnienia greckiego najemnika z czasów wielkiej wojny peloponeskiej. Fabuła historyczna rozgrywa się w latach 431–422 p.n.e., na cztery wieki przed wydarzeniami przedstawionymi w Origins i powstaniem Ukrytych – prekursorów Bractwa Asasynów.
Postacią grywalną w głównym wątku fabularnym jest starsze z dwójki rodzeństwa, legendarny najemnik zwany Wojownikiem z Orłem, któremu towarzyszy orzeł Ikaros. Jako dziecko Wojownik z Orłem został wygnany ze Sparty po tym, jak próbował powstrzymać starszyznę przez zrzuceniem jego młodszego rodzeństwa z Tajgetu, ponieważ według przepowiedni Pytii miało ono potencjalnie doprowadzić polis do zguby lub chwały. W ramach kary za nieposłuszeństwo wobec starszyzny Wojownik sam został zrzucony z Tajgetu przez swojego ojca, generała spartańskiej armii Nikolaosa. Wojownikowi udało się przeżyć i trafia pod opiekę szachraja Markosa na Kefalonii, gdzie spędza następnych kilkanaście lat, pracując dla niego. Po osiągnięciu pełnoletności zostaje misthiosem – wędrownym najemnikiem – i zyskuje możliwość walki zarówno dla Symmachii Ateńskiej, jak i Spartańskiej. Równolegle próbuje doprowadzić do zjednoczenia swojej rodziny, podejmując w tym celu walkę ze złowrogim kultem, którego wpływy rozciągają się na cały grecki świat.
W grze pojawia się wiele postaci historycznych, w tym m.in. Alcybiades, Archidamus II, Arystofanes, Aspazja, Brazydas, Eurypides, Kleon, Demokryt, Herodot, Hipokrates, Pauzaniasz, Perykles, Fidiasz, Platon, Poliklet, Praksilla, Pitagoras, Sokrates, Sofokles, Tespis i Ksantypa. Wśród miejsc historycznych, które odwiedza postać, znajdują się chociażby agora ateńska, Kefallonia, Itaka, odeon ateński, las Foloi, posąg Zeusa w Olimpii, Naksos, Lesbos, starożytne Ateny, Argolidę, Pnyks, Fokidę, Macedonię i Mesarę. Jako bossowie pojawiają się stworzenia znane z mitologii greckiej, chociażby Meduza, cyklop czy Minotaur, w grze przedstawiane jako eksperymenty prastarej rasy Isu, która według fabuły serii Assassin’s Creed stworzyła ludzkość.
Fabuła Rok 480 p.n.e. Król Leonidas I, stojący na czele Spartan, ściera się z armią perską podczas bitwy pod Termopilami. Pomimo początkowego sukcesu, spartańscy żołnierze zostają zdradzeni, otoczeni przez Persów i pokonani. W roku 2018 Layla Hassan odnajduje włócznię Leonidasa, z której udaje jej się odzyskać DNA wnucząt Leonidasa – Aleksiosa i Kasandry – które wykorzystuje, żeby zsynchronizować się z animusem i odnaleźć Berło Hermesa Trismegistusa. Wnuczę, które wybierze Layla, okazuje się Wojownikiem z Orłem.
Na Kefalonii Wojownik zostaje wynajęty przez tajemniczego kupca Elpenora do zabicia przebywającego w Megaris „Wilka ze Sparty”, czyli jego ojca – Nikolaosa. Wojownik zaprzyjaźnia się z Barnabasem, kapitanem statku Adrestia, na którego pokładzie opuszcza wyspę. Niedługo później odkrywa, że Nikolaos nie jest jego biologicznym ojcem i przysposobił sobie kolejne dziecko, Stentora, a jego matka – Myrrine – opuściła Spartę chwilę po wydarzeniach na górze Tajget. Postać udaje się do Fokidy, gdzie konfrontuje się z Elpenorem, który okazuje się członkiem Kultu Kosmosa – organizacji wiedzącej, że Wojownik jest potomkiem Leonidasa. Zabija go i zabiera jego odzienie, dzięki któremu udaje mu dostać na tajne spotkanie czcicieli w Delfach, gdzie odkrywa, że jego młodsze rodzeństwo przeżyło upadek z Tajgetu, ale zostało zmanipulowane przez Kult i zostało jego czempionem – Dejmonią/Dejmosem.