Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 28 kwietnia 2022 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym Rozdział 3 - Zasady ustalania składek na ubezpieczenia społeczne Rozdział 4 - Zgłoszenia do ubezpieczenia, prowadzenie kont i rejestrów oraz zasady rozliczania składek i zasiłków Rozdział 5 - Fundusz Ubezpieczeń Społecznych Rozdział 6 - Fundusz Rezerwy Demograficznej Rozdział 7 - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Rozdział 8 - Obowiązki ubezpieczonych oraz tryb odwoławczy Rozdział 9 - Zwrot nienależnie pobranych świadczeń oraz odsetki za opóźnienie w wypłacie świadczeń Rozdział 10 - Kontrola wykonywania zadań z zakresu ubezpieczeń społecznych Rozdział 11 - Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko przepisom ustawy Rozdział 12 - Zmiany w obowiązujących przepisach Rozdział 13 - Przepisy przejściowe i końcowe Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) ustawą z dnia 16 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1291, 1493 i 2345 oraz z 2021 r. poz. 2232 i 2459), 2) ustawą z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. poz. 2320 oraz z 2021 r. poz. 1135), 3) ustawą z dnia 21 stycznia 2021 r. o kolejnym w 2021 r. dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (Dz. U. poz. 432), 4) ustawą z dnia 25 lutego 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 619), 5) ustawą z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1621), 6) ustawą z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1834), 7) ustawą z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1981), 8) ustawą z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2105 i 2349), 9) ustawą z dnia 9 marca 2022 r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 755), 10) ustawą z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. poz. 655) oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 26 kwietnia 2022 r. 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje: 1) art. 28 ustawy z dnia 16 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1291, 1493 i 2345 oraz z 2021 r. poz. 2232 i 2459), który stanowi: „ Art. 28. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 1: a) pkt 2 lit. b w zakresie art. 3 ust. 5 pkt 3 oraz lit. c w zakresie art. 3 ust. 8 pkt 3, które wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, b) pkt 2 lit. b w zakresie art. 3 ust. 5 pkt 9 oraz lit. c w zakresie art. 3 ust. 8 pkt 9, pkt 13 lit. c i e, które wchodzą w życie z dniem 1 grudnia 2020 r., c) pkt 4 lit. a tiret trzecie i lit. b, pkt 5 i 6, pkt 7 w zakresie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. b, pkt 14, pkt 28 lit. b, pkt 32 lit. a, pkt 42 lit. a oraz pkt 45, 57-62 i 66, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2021 r., d) pkt 21 lit. e, pkt 22 lit. a w zakresie art. 16c ust. 1 pkt 1, lit. b, lit. c w zakresie art. 16c ust. 2 pkt 17 i 18, lit. d-h, lit. m-r, lit. s w zakresie art. 16c ust. 17e i 17g, pkt 23, pkt 26 lit. a i pkt 44, które wchodzą w życie z dniem 1 sierpnia 2022 r., e) pkt 40, który wchodzi w życie z dniem 31 grudnia 2022 r.; f) pkt 25 lit. c w zakresie art. 16f ust. 3 pkt 1, pkt 2 lit. c-e, f oraz j, pkt 2a i 3, pkt 29 lit. f, pkt 32 lit. b i c, pkt 37, pkt 51 lit. a tiret trzecie, lit. b oraz lit. c w zakresie art. 19f ust. 9a i 9b, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2023 r., g) pkt 2 lit. b w zakresie art. 3 ust. 5 pkt 5, 7 i 8 oraz lit. c w zakresie art. 3 ust. 8 pkt 5, 7 i 8, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2025 r.; 2) art. 3 i art. 4, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. ” ; 2) odnośnika nr 1 oraz art. 166 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. poz. 2320 oraz z 2021 r. poz. 1135), które stanowią: „ 1) Niniejsza ustawa została notyfikowana Komisji Europejskiej w dniu 29 października 2019 r. pod numerem 2019/533/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz. U. poz. 2039 oraz z 2004 r. poz. 597), które wdraża dyrektywę (UE) 2015/1535 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 9 września 2015 r. ustanawiającą procedurę udzielania informacji w dziedzinie przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE L 241 z 17.09.2015, str. 1). ” „ Art. 166. Ustawa wchodzi w życie z dniem 5 października 2021 r., z wyjątkiem: 1) art. 145 i art. 146, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia; 2) art. 80, art. 115, art. 144 i art. 161, które wchodzą w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia; 3) art. 96 pkt 18, art. 130, art. 134, art. 149 ust. 1 oraz art. 150, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia; 4) art. 38 ust. 6, art. 50, art. 52 ust. 5-7, art. 54 ust. 1-5 oraz art. 57 ust. 4, które wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia; 5) art. 9 ust. 1 pkt 1-8, art. 11 pkt 2, art. 16 ust. 1, art. 18 ust. 2, art. 28 pkt 2 lit. b i c, art. 31, art. 83 oraz art. 141, które wchodzą w życie z dniem 5 lipca 2022 r.; 6) art. 122, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem pkt 5, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.; 7) art. 58 ust. 1 pkt 4 i art. 63, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2022 r.; 8) art. 126 pkt 8, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.; 9) art. 9 ust. 1 pkt 9, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2026 r.; 10) art. 82 pkt 2, w zakresie dodawanego art. 100b, i art. 159, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2028 r.; 11) art. 82 pkt 1, 2, w zakresie dodawanego art. 100a, i pkt 3-21, art. 93, art. 96 pkt 1-17 i 19, art. 105 oraz art. 162, które wchodzą w życie z dniem 1 października 2029 r. ” ; 3) art. 19 ustawy z dnia 21 stycznia 2021 r. o kolejnym w 2021 r. dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (Dz. U. poz. 432), który stanowi: „ Art. 19. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” ; 4) art. 7 ust. 1 i art. 8 ustawy z dnia 25 lutego 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 619), które stanowią: Art. 7. „1. W 2021 r. minister właściwy do spraw oświaty i wychowania przekazuje, w postaci elektronicznej, dane, o których mowa w art. 26b ust. 7 pkt 1 i 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, okręgowym komisjom egzaminacyjnym, ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego i nauki oraz Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w terminie do dnia 26 kwietnia. ” „ Art. 8. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 3 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2021 r.; 2) art. 1 pkt 2-4, art. 3 pkt 3 i pkt 5 lit. b oraz art. 4, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” ; 5) art. 11-17, art. 22 i art. 23 ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1621), które stanowią: „ Art. 11. Deklaracje rozliczeniowe i imienne raporty miesięczne, o których mowa w art. 47 ustawy zmienianej w art. 1, za okres do grudnia 2021 r. płatnik składek koryguje w okresie do dnia 1 stycznia 2024 r., z zastrzeżeniem art. 47 ust. 3a ustawy zmienianej w art. 1. Art. 12. Opłaty dodatkowe wymierzone na podstawie art. 47 ust. 10c ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym do dnia 12 czerwca 2017 r., nieopłacone do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, ulegają umorzeniu z mocy prawa. Art. 13. Do egzekucji ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2022 r.: 1) przepisy art. 24 ust. 2 i 5b ustawy zmienianej w art. 1 oraz art. 140 ust. 4 pkt 1 i ust. 6 pkt 2, art. 141 ust. 1 pkt 3 oraz art. 143 ustawy zmienianej w art. 3 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym; 2) przepisu art. 139 ust. 1 pkt 2c ustawy zmienianej w art. 3 nie stosuje się. Art. 14. Wnioski, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, dotyczące okresu sprzed dnia 1 stycznia 2022 r., mogą być składane nie później niż do dnia 30 czerwca 2022 r. Art. 15. 1. Płatnicy składek, którzy nie posiadają profilu informacyjnego, o którym mowa w art. 47b ustawy zmienianej w art. 1, obowiązani są do założenia tego profilu w terminie do dnia 30 grudnia 2022 r. 2. W terminie do dnia 31 stycznia 2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zakłada profil informacyjny, o którym mowa w art. 47b ustawy zmienianej w art. 1, płatnikom składek nieposiadającym tego profilu, na kontach których na dzień 31 grudnia 2022 r. prowadzone są rozliczenia z tytułu składek. Art. 16. 1. Kadencja Rady Nadzorczej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych powołanej na podstawie art. 75 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, upływa z dniem 30 września 2022 r. 2. Prezes Rady Ministrów powołuje nową Radę Nadzorczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o której mowa w art. 75 ustawy zmienianej w art. 1, z dniem 1 października 2022 r. Art. 17. 1. Przepisy art. 25a ust. 2 pkt 2 oraz ust. 2a i 2b ustawy zmienianej w art. 3, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, mają zastosowanie do emerytur przyznanych na wniosek zgłoszony po dniu 31 maja 2021 r. lub przyznanych na podstawie art. 24a ustawy zmienianej w art. 3 osobom, które wiek emerytalny ukończyły po dniu 31 maja 2021 r., oraz do rent rodzinnych przyznanych po osobach zmarłych po dniu 31 maja 2021 r. 2. W przypadku przyznania emerytury lub renty rodzinnej, o których mowa w ust. 1, przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, emerytura lub renta rodzinna podlega ponownemu przeliczeniu z uwzględnieniem przepisów art. 25a ust. 2 pkt 2 oraz ust. 2a i 2b ustawy zmienianej w art. 3, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. ” „ Art. 22. Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 47a ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1 zachowują moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 47a ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Art. 23. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 9, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z mocą od dnia 1 września 2019 r.; 2) art. 1 pkt 4, pkt 7 lit. a i b, pkt 11 lit. a, c i d, pkt 12, pkt 13 lit. b i pkt 16, art. 2, art. 3 pkt 4-13, art. 4, art. 5 pkt 3, art. 6 pkt 1 i 2 oraz art. 10, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.; 3) art. 1 pkt 28 i art. 5 pkt 7, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2022 r.; 4) art. 1 pkt 15, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. ” ; 6) art. 14-16 i art. 19 ustawy z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1834), które stanowią: „ Art. 14. Okres podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym przez osobę, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 23 ustawy, o której mowa w art. 7, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, wlicza się do okresu pracy wymaganego do nabycia lub zachowania uprawnień pracowniczych. Okresu tego nie wlicza się do stażu pracy określonego w odrębnych przepisach, wymaganego do wykonywania niektórych zawodów. Art. 15. 1. Za małżonków Prezydentów Rzeczypospolitej Polskiej wybranych w wyborach powszechnych w latach 1990-2020, za okres sprawowania przez ich małżonków urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, opłaca się składki na ubezpieczenie społeczne za lata 1990-1998 oraz składki na ubezpieczenie emerytalne za okres od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia poprzedzającego wejście w życie niniejszej ustawy, niezależnie od opłacania przez małżonka Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej składek na ubezpieczenie emerytalne z innych tytułów. 2. Składki, o których mowa w ust. 1, za okres sprawowania przez małżonka urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przypadający przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, opłaca się w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, z budżetu państwa, z części, której dysponentem jest Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Okres, za który zostaną opłacone składki emerytalne, uznaje się za okres składkowy i wlicza się do okresu pracy wymaganego do nabycia lub zachowania uprawnień pracowniczych. Okresu tego nie wlicza się do stażu pracy określonego w odrębnych przepisach, wymaganego do wykonywania niektórych zawodów. 3. Okresy składkowe, o których mowa w ust. 2, obejmujące lata 1990-1998 uwzględnia się w kapitale początkowym. 4. Rozliczenie należnych składek, o których mowa w ust. 2, za lata 1999-2020 następuje oddzielnie za każdy miesiąc sprawowania przez małżonka urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w odrębnym komplecie dokumentów rozliczeniowych. 5. Od składek, o których mowa w ust. 2, nie są naliczane odsetki za zwłokę, jeżeli składki te zostaną opłacone w terminie, o którym mowa w ust. 2. W przypadku nieopłacenia składek w terminie, o którym mowa w ust. 2, odsetki za zwłokę są naliczane od dnia następującego po tym terminie. 6. Podstawę wymiaru składek, o których mowa w ust. 1, ustala się w wysokości przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym, ogłaszanego corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, obowiązującego w okresie sprawowania przez małżonka urzędu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. 7. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy z urzędu ponownie obliczy wysokość emerytury osób, o których mowa w ust. 1, z uwzględnieniem opłaconych składek, o których mowa w ust. 2. Art. 16. Kwoty składek, o których mowa w art. 15, nie stanowią przychodu małżonków Prezydentów Rzeczypospolitej Polskiej wybranych w wyborach powszechnych w latach 1990-2020 i są wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych. ” „ Art. 19. Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia. ” ; 7) art. 26 ustawy z dnia 17 września 2021 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1981), który stanowi: „ Art. 26. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem art. 16, art. 19, art. 22, art. 23 i art. 25, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ” ; 8) art. 69 ust. 1 i art. 89 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2105 i 2349), które stanowią: Art. 69. „1. Przepisy ustaw zmienianych w art. 1, art. 2, art. 8, art. 9 i art. 15, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, mają zastosowanie do przypadków nielegalnego zatrudnienia w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2021 r. poz. 1100, 1162 i 1621) oraz przypadków nieujawniania właściwym organom części wynagrodzenia ze stosunku pracy, zaistniałych od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. ” „ Art. 89. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem: 1) art. 6, art. 61 i art. 85-87, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia; 2) art. 1 pkt 59, pkt 67 lit. i, pkt 76 w zakresie art. 45b, pkt 77 i 78, art. 2 pkt 51, 58 i 64 oraz art. 9 pkt 25, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia; 3) art. 3 pkt 1, art. 7 pkt 3, 11, 13, pkt 16 lit. b, pkt 17, 33 i 38, art. 12, art. 14 pkt 1-4, 9, 11-16, 18 i 19, art. 20 pkt 8 i art. 22 pkt 2 w zakresie art. 19a ust. 3, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2022 r.; 4) art. 1 pkt 10 lit. b tiret trzecie w zakresie art. 14 ust. 2 pkt 22, pkt 39 i pkt 63 lit. c, art. 2 pkt 11 lit. a i c, pkt 27 lit. a tiret ósme w zakresie art. 12 ust. 1 pkt 16, pkt 31 lit. a tiret trzecie i lit. b, art. 9 pkt 11, art. 18, art. 22 pkt 1 oraz art. 66, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.; 5) art. 7 pkt 7 w zakresie art. 20zu § 4, art. 20zw § 2 zdanie drugie i art. 20zx § 2, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. ” ; 9) art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 9 marca 2022 r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 755), które stanowią: „ Art. 7. Do postępowań wszczętych na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3a ustawy zmienianej w art. 2 i niezakończonych wydaniem decyzji prawomocnej przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy art. 83 ust. 1a i 1b ustawy zmienianej w art. 2, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Art. 8. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 5 i art. 4, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. ” ; 10) art. 819 i art. 824 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. poz. 655), które stanowią: „ Art. 819. W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, o ile ustawa nie stanowi inaczej. ” „ Art. 824. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 288 ust. 2 i art. 777 ust. 4, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia; 2) art. 439 ust. 1 pkt 4, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. ” . Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ubezpieczenia społeczne obejmują: 1) ubezpieczenie emerytalne; 2) ubezpieczenia rentowe; 3) ubezpieczenie w razie choroby i macierzyństwa, zwane dalej „ubezpieczeniem chorobowym”; 4) ubezpieczenie z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, zwane dalej „ubezpieczeniem wypadkowym”. Art. 2. 1. Ustawa określa: 1) zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym; 2) zasady ustalania składek na ubezpieczenia społeczne oraz podstaw ich wymiaru; 3) zasady, tryb i terminy: a) zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych, b) prowadzenia ewidencji ubezpieczonych i płatników składek, c) rozliczania składek na ubezpieczenia społeczne oraz zasiłków z ubezpieczeń chorobowego i wypadkowego, d) opłacania składek na ubezpieczenia społeczne; 4) zasady prowadzenia kont ubezpieczonych oraz kont płatników składek; 5) zasady działania Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwanego dalej „FUS”; 6) organizację, zasady działania i finansowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zwanego dalej „Zakładem”; 7) zasady działania Funduszu Rezerwy Demograficznej, zwanego dalej „FRD”, oraz zasady zarządzania tym funduszem; 8) zasady kontroli wykonywania zadań z zakresu ubezpieczeń społecznych. 2. Rodzaje świadczeń z ubezpieczeń społecznych, warunki nabywania prawa do nich oraz zasady i tryb ich przyznawania określają odrębne przepisy. 3. Wypłacalność świadczeń z ubezpieczeń społecznych gwarantowana jest