Podczas jednoczenia się państwa po rozbiciu dzielnicowym władcy mazowieccy pozostali niezależni, toteż Zapilicze nadal było integralną częścią Księstwa Mazowieckiego. Próby przyłączenia Mazowsza do Korony podejmował Kazimierz Wielki, lecz ze względu na niechęć książąt mazowieckich pozostały one nieskuteczne. Toteż gdy książęta warszawsko-czerscy Siemowit III i Kazimierz I warszawski około roku 1346 złożyli hołd lenny królowi czeskiemu i niemieckiemu Karolowi IV (przyszłemu cesarzowi) król Polski przed jesienią 1348 roku oderwał zbrojnie Zapilicze od Mazowsza i przyłączył je do ziemi sandomierskiej.
Od około 1351 książęta Siemowit III i Kazimierz I przeszli na stronę Kazimierza Wielkiego, któremu złożyli hołd lenny 18 września tego roku. Kartą przetargową króla polskiego były ziemie mazowieckie znajdujące się w jego rękach, przede wszystkim Płock. Po bezpotomnej śmierci księcia Kazimierza pod koniec roku 1355 ziemia warszawska jako opróżnione lenno przysługiwała królowi polskiemu. Zgodził się on jednak na odstąpienie jej Siemowitowi III w zamian na złożenie 27 grudnia 1355 roku w Kaliszu hołdu z całego Mazowsza.