Dzięki temu uzyskała pozycję i doświadczenie polityczne.
thumb|left|Kurmandżan-datka na koniu, 1906
Po śmierci Alimbeka, który został zamordowany w 1862, przejęła zwierzchnictwo nad Kirgizami ałajskimi i armią 10 tys. dżygitów. Jej pozycja została usankcjonowana przez chana Kokandu oraz emira Buchary, którzy nadali jej tytuł datka (używany przez zarządców regionów). Nadanie takiego tytułu kobiecie było precedensem w muzułmańskiej Azji Środkowej. Ze względu na ten tytuł oraz prestiż, jakim cieszyła się wśród Kirgizów, była nazywana Carycą Ałaju oraz Królową Południa. Aleksiej Fedczenko, rosyjski podróżnik, który odwiedził Ałaj w 1871, stwierdził, że Kurmandżan-datka: „cieszy się ogromnym autorytetem; nasi jeźdźcy nigdy nie mówili o niej inaczej niż z wielkim szacunkiem”.
thumb|Pomnik Kurmandżan-datki w Oszu
W latach 1873–1876 doszło do powstania Kirgizów w chanacie Kokandu, skierowanego przeciw władzy chana . Chudojar został zdetronizowany przez i zwrócił się po pomoc do Rosji, która w 1875 podjęła pod dowództwem generała Michaiła Skobielewa. Kirgizi ałajscy pod przywództwem Kurmandżan-datki i jej synów stawili wojskom rosyjskim zbrojny opór.