Średniowiecze thumb|Pomnik poległych żołnierzy Legionu Puławskiego w Pakosławiu (na zdjęciu ppłk Lucjan Bródka) We wczesnym średniowieczu Iłża i okolice (a więc także Pakosław) leżały na skraju ogromnej, prastarej Puszczy Radomskiej. Geneza osadnictwa Przedgórza Iłżeckiego wiąże się z działalnością biskupów krakowskich, którzy w XI wieku otrzymali ziemie nad Iłżanką. Niezwykle trudno określić początki Pakosławia, gdyż pierwsze wzmianki o nim pojawiły się dopiero w XV-wiecznym Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis Jana Długosza.
Pierwsza wojna światowa Bój pod Pakosławiem W składzie wojsk rosyjskich w styczniu 1915 roku zakończono formowanie Legionu Puławskiego. W marcu 1915 roku Legion Puławski liczył ponad 1000 żołnierzy. Oddziały polskie walczyły w ramach Korpusu Grenadierów Moskiewskich.
Po ruszeniu ofensywy państw centralnych podczas odwrotu wojsk rosyjskich 18 maja Legion Puławski znalazł się w Krzyżanowicach, miejscowości położonej ponad 3 kilometry na północ od Iłży.