thumb|250px|Pałac papieży w Awinionie - jedno z najpopularniejszych dzieł architektury gotyckiej thumb|250px|Papież Klemens V Niewola awiniońska papieży (1309–1377, również: babilońska niewola papieżyN. Davies, Europa. Rozprawa historyka z historią, przekł. E. Tabakowska, Kraków 2008, s. 439.P. Kielar, Awiniońska niewola papieży, [w:] Encyklopedia Katolicka, t. 1, Lublin 1973, kol. 1187.) – okres rezydowania papieży w Awinionie.
Historia Położony w Prowansji Awinion stał się rezydencją papieży w 1309, kiedy osiadł tam wraz z Kurią papież Klemens V. Ich własnością miasto zostało jednak dopiero w 1348T. Manteuffel, Historia powszechna. Średniowiecze, wyd. 10, Warszawa 1997, s. 284., kiedy papież Klemens VI kupił je za 80 tys. złotych guldenów od królowej Joanny I neapolitańskiej, będącej również hrabiną Prowansji.
Wszyscy papieże rezydujący w Awinionie byli narodowości francuskiej. Byli szczególnie związani z południową Francją, a ich językami macierzystymi były różne języki (dialekty) langues d'oc. Z tego powodu woleli rezydować w Prowansji, na terytorium eksklawy należącej od 1274 do Państwa Kościelnego, zwanej hrabstwem Venaissin.