Kosmos – ostatnia powieść Witolda Gombrowicza, wydana po raz pierwszy w 1965 roku przez Instytut Literacki w Paryżu. Kolejne wydanie zostało włączone do jedenastotomowych Dzieł zebranych – wydawanych w Paryżu w latach 1967–1977. W Polsce po raz pierwszy powieść została wydana w dziesięciotomowych Dziełach zebranych wydawanych w latach 1986–1988 przez Wydawnictwo Literackie w Krakowie pod redakcją Jana Błońskiego.
Powieść była przetłumaczona m.in. na j. angielski, francuski, hiszpański, holenderski, japoński, niemiecki, norweski, portugalski i włoski.
Bohaterowie powieści Głównym bohaterem, a zarazem narratorem powieści, jest student Witold. Bohaterowie drugoplanowi: Fuks – kolega narratora ze studiów Pani Wojtysowa („Mańcia”, „Kulka”) – właścicielka pensjonatu, do którego trafiają Witold i Fuks; ciotka Katasi Leon Wojtys – jej mąż Lena – córka państwa Wojtysów Ludwik – mąż Leny Katasia – gosposia w pensjonacie (z uszkodzoną wargą) Luluś i Lulusia – para Tolo – rotmistrz Jadeczka – jego żona (nowożeńcy) ksiądz