Po wyborach w 2023 i złożeniu dymisji rząd ponownie stał się mniejszościowy; następnie powołano funkcjonujący przez kilkanaście dni nowy rząd PiS i Suwerennej Polski (nadal pod premierostwem Mateusza Morawieckiego), po którego upadku PiS od 2023 ponownie jest największą partią opozycyjną. PiS posiadało największy klub w Sejmie w latach 2005–2007 i 2015–2026.
Prezydentami Rzeczypospolitej Polskiej byli dwaj kandydaci wystawieni przez PiS: Lech Kaczyński (2005–2010) i Andrzej Duda (2015–2025). W 2025 na ten urząd wybrany został także popierany przez PiS Karol Nawrocki.
Prawo i Sprawiedliwość należy do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy w Parlamencie Europejskim oraz do europejskiej Partii Europejskich Konserwatystów i Reformatorów, której przewodniczącym w latach 2025–2026 był Mateusz Morawiecki, a w 2026 został nim Adam Bielan.
Działacze PiS starszej generacji wywodzą się w większości ze środowiska „Solidarności” i późniejszej AWS (Porozumienia Centrum, Ruchu Społecznego AWS, Porozumienia Polskich Chrześcijańskich Demokratów, Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego i Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego) oraz Ruchu Odbudowy Polski.
Historia PiS Kalendarium 22 marca 2001 Jarosław Kaczyński ogłosił w Białymstoku