szlachty) nie był bezpieczny w swoim domu”Leszek Podhorodecki, Zarys dziejów Ukrainy, tom I, s. 251..

Bardzo bolesnym problemem, który mógł doprowadzić do wojny Rzeczypospolitej z Turcją, były samowolne wyprawy łupieżcze Kozaków (formalnie podległych królowi polskiemu) na ziemie sułtana. Podobny problem miał zresztą sam władca turecki z Tatarami samowolnie łupiącymi z kolei pogranicze Polski. Wyprawy kozackie organizowane były spływem czajkami, poprzez Dniepr i Morze Czarne.

Ostatecznie wprowadzenie na ziemie ruskie wojsk kwarcianych hetmana polnego koronnego Stanisława Koniecpolskiego wzmogło propagandę antykatolicką szerzoną przez kler prawosławny i doprowadziło do wybuchu powstania. Mnisi prawosławni rozpowszechniali pogłoski, że wojska Rzeczypospolitej otrzymały rozkaz wytępienia wszystkich Kozaków, zniszczenia prawosławia i zaprowadzenia siłą w całym państwie religii rzymskokatolickiej. Wstępem miał być zakaz odprawiania nabożeństw prawosławnychRomuald Romański, Błędy, które zmieniły bieg historii. Warszawa 2007, s. 160.. Szerzona przez prawosławny kler propaganda skierowana była do Kozaków i chłopów tzw. czerniRomuald Romański, Błędy, które zmieniły bieg historii. Warszawa 2007, s.