Dochodzi to tego zwłaszcza w przypadkach: zakażenia HIV, przebytej gruźlicy, mukowiscydozy, POChP, alkoholizmu.
Mykobakterie dzieli się 4 grupy: prątki fotochromogenne, prątki skotochromogenne, prątki niechromogenne, prątki szybko rosnące.
Inny podział rozróżnia tylko 2 grupy: prątki wolno rosnące (do wytworzenia kolonii dochodzi w okresie 2 - 8 tygodni), prątki szybko rosnące (tworzące kolonie w 3 - 5 dni).
W patologii ludzkiej największe znaczenie ma zakażenie Mycobacterium avium complex. Innymi czynnikami zakaźnymi dla człowieka są: Mycobacterium fortuitum complex, Mycobacterium kansasii, Mycobacterium scrofulaceum, Mycobacterium gordonae, Mycobacterium xenopi, Mycobacterium abscessus, Mycobacterium marinum, Mycobacterium genavense, Mycobacterium celatum, Mycobacterium malmoense.
Objawy Prątki niegruźlicze powodują zachorowanie o przebiegu podobnym do gruźlicy. Najczęściej jest to przewlekły kaszel, gorączka lub stan podgorączkowy, osłabienie, poty.