Pole bitwy Północna część pola bitwy była zdominowana przez 210-metrowe wzgórze i 286-metrowe wzgórze , oba flankujące ważną drogę Ołomuniec–Brno, biegnącą ze wschodu na zachód. Na zachód od tych wzgórz leżała wieś , a pomiędzy nimi – na południe – płynął potok , łączący się nieco dalej z potokiem , przepływającym przez wsie: Kobylnice, Sokolnice i Telnice. W samym środku tego terenu rozciągało się niskie (11–13 m), rozległe o łagodnych stokach. Jeden z adiutantów odnotował, że cesarz – stojąc na szczycie Žurania – parokrotnie powtarzał swym marszałkom: „Panowie, przyjrzyjcie się uważnie temu miejscu, to jutrzejsze pole bitwy; będziecie się na nim potykać”Chandler, s. 412-413..
Przebieg bitwy
thumb|left|180px|Żołnierze cesarza Austrii (współczesna rekonstrukcja)
Stosunek sił przed bitwą był niekorzystny dla Francuzów: 71,5 tys. żołnierzy wobec 92 tys. żołnierzy połączonej armii austriacko-rosyjskiej, dowodzonej przez Kutuzowa. Bitwa rozpoczęła się 2 grudnia 1805 około godziny 7.00 rano, atakiem sił austriacko-rosyjskich na prawe, rozmyślnie osłabione przez Napoleona skrzydło francuskie, zajmujące pozycje w pobliżu wsi Telnice i Sokolnice. Idący pospiesznym marszem od strony Wiednia w kierunku tego odcinka frontu marszałek Louis Davout miał do dyspozycji 9 tys. żołnierzy przeciw 27 tys.